تبریز ویکی لینکلر

 
دریاچه اورمیه از مرگ تا زنده شدن دوباره
نظرات |

دریاچه اورمیه دوباره زنده خواهد شد ؟!



این روزها که در اواخر سال 1396 قرار داریم ، شاید نسلهای ما آذربایجانی ها بدترین حال دریاچه اورمیه را میبینیم!
دریاچه اورمیه امانت طبیعتی است که ما حافظ خوبی برای آن نبودیم.
خیلی عوامل باعث این وضعیت بحرانی دریاچه اورمیه شده است از میانگذر و سدها گرفته تا کشت و نوع درختان باغی و افزایش جمعیت و شرایط تغییر اقلیم و مدیریت آب و خیلی عوامل دیگر که دریاچه را در آستانه بحران قرار داده است.


آذربایجان


شاید مهمترین مطالبه و نگرانی آذربایجانی ها و حتی نصف غرب ایران و حتی منطقه چندصد کیلومتری شعاعی دریاچه اکنون مرگ آن است.
نمکها چه خواهند شد، بیابان زایی عظیم چه میشود، محیط زیست و حیات وحش آن چه میشود، شهرها و روستاها تا حداقل پانصد کیلومتر شعاع آن چه خواهند شد و...

ما حالا نمیدانیم دریاچه زنده است یا مُرده!
اما شواهد نشان میدهد یکبار هم دریاچه در طول عمر میلیونها ساله خود ، در تاریخی نه چندان دور خشکیده بود و بعد از آن نسلهای ما زنده آنرا دیده است!




سنگفرش کهن در دل دریاچه نمایان شده است! 
دؤشَمه، یادگاری از مسافران جزایر اورمیه


با هر قدم رسوب نمک زیر پایمان ترک می خورد. رفته رفته آثاری از یک سنگفرش زیر این رسوبات و گل و لای نمایان می شود، راهی سنگی که تا دل دریاچه ادامه دارد! از روستای “تبت” دو کیلومتر که به سمت بستر خشک شده دریاچه ارومیه پیش می رویم، دیگر نمی توان مسیر را با خودرو ادامه داد.

جز راهی باریک درست چسبیده به جایی که نامش “دؤشَمه” است و اکنون محلی برای تردد وانت هایی شده که برای برداشت نمک به ساحل دریاچه می روند. “دؤشَمه” اسمی است از مصدر “دؤشمک” به معنی فرش کردن. هر چند مردم شهر از وجود چنین محلی بی خبر باشند اما اهالی خوب می شناسندش و می گویند چند سالی است که پس از خشک شدن دریاچه نمایان شده است.

 یکی از اهالی روستا که سن و سالی ازش گذشته می گوید از پدر بزرگ خود شنیده که سال های دور مردم با پای پیاده به نزدیک ترین جزایر دریاچه رفت و آمد داشتند، اما بعدها با بیشتر شدن لجن و گل و لای تردد سخت شده و راهی از سنگ درست کردند که شبیه جاده های سنگفرش در کویر مرکزی ایران است.
راهی که بعدها با بالا آمدن سطح دریاچه در زیر آب پنهان شد.
او می گوید مردم در جزایر سکونت داشتند و گواه آن خانه های متروکه و قبرستان هایی است که آثارش در جزایر باقی مانده.


روی عکس کلیک کنید
دوشمه

نقاشی دریاچه توسط گردشگران خارجی در سال ۱۸۰۰ میلادی که خشکی دریاچه اورمیه و راهی خاکی به سوی جزایر آن را که در آن دوران مسکونی بودند
خشکی دریاچه

اما نقاشی دیگر دریاچه اورمیه در حالت طوفانی توسط افسر ایتالیایی، در همان سال ۱۸۰۰ میلادی مقارن با 1178 شمسی
طوفان دریاچه



یکی از دلایلی که موجب کنجاویمان برای پیگیری شنیده ها شد، نقاشی قدیمی متعلق به دهه نخست ۱۸۰۰ میلادی از یک راه خاکی منتهی به جزایر دریاچه است که احتمالا تصویری از “دؤشَمه” باشد. سندی که نشان می دهد دریاچه آن روزها بی آب بود و مردم با پای پیاده به جزایر رفت و آمد داشتند. جزایر دریاچه ارومیه به دلیل برخورداری از پوشش گیاهی مناسب، نبود حیوانات وحشی و محصور بودن در آب محلی مناسب برای چرای دام ها بودند و حتی بعد ها که سطح دریاچه بالا آمد، دامداران چهارپایان خود را از بنادر توسط کشتی به این جزایر منتقل می کردند. اما ادعای جالب تر را از زبان پیرمردی شنیدیم که در جزیره اسلامی به کشاورزی می پرداخت.

او می گفت “قدیمی ها برایمان ما تعریف می کردند دریاچه در سال های دور پر آب نبود و حتی دام های ارومیه ای ها هر از گاهی برای چرا به اراضی این سوی آب در روستاهای اطراف می آمد که موجب نارضایتی ساکنین می شد.” حال مشخص نیست آیا آب به اندازه ای کم شده بود که از دریاچه عبور می کردند یا این ادعا مربوط به همان گله هایی بود که در جزایر نزدیک به سواحل آذربایجان شرقی نگه داری می شد.



راههای دؤشمه - سنگفرش قرمز که بعد از قرن ها با خشکیدن دریاچه حالا نمایان شده است
اورمو گولو

خشکی قدیم دریاچه

یکی از قدیمی های روستای یووالار نیز می گوید مادربرزرگی داشت که همیشه یک نقطه داخل دریاچه را نشان می داد و می گفت “در دوران کودکی آن جا روی شاخه های درخت گردو تاب بازی می کردیم ولی خیلی ها صحبت هایش را جدی نمی گرفت.
با خشک شدن دریاچه اما آثار و بقایای ریشه های درختان تنومندی پدیدار شده است.“ صحبت های روستاییان اطراف دریاچه که منبعی برای یک تاریخ شفاهی ارزشمند است به همراه این جاده تازه پدیدار شده که احتمالا قدمت آن به حدود دو قرن می رسد سندی زنده از پیشینه دریاچه ارومیه است که نشان می دهد دریاچه در سال های دور نیز با بحران خشکی و کم آبی مواجه شده بود و رفته رفته طی صد سال گذشته بر حجم آب آن افزوده شده است.

می توان این را پاسخ و سندی مناسب برای افرادی دانست که از نجات دریاچه قطع امید کرده اند. این راه قدیمی، ریشه های درختان تنومند و زمین هایی به شکل کشت زار و باغچه های کوچک داخل بستر دریاچه می تواند تنها گوشه ای از ده ها رمز و رازی باشد که دریاچه ارومیه در دل خود پنهان کرده است.

نسلهایی که از زنده بودن دریاچه اورمیه لذت بردند ...
دریاچه ارومیه

بندر شرفخانه

کشتی مسافربری مظفریه، ۱۲۷۶ هجری شمسی
قدیم دریاچه ارومیه

کاظم داشی، ۱۲۶۷ هجری شمسی
کاظم داشی

کشتی بادبانی در حال تخلیه بار در بندر گلمانخانه اورمیه، ۱۲۶۴ هجری شمسی
قایقهای ارومیه

بندر گلمانخانه

روزگاری که جزایر دریاچه اورمیه از آنتالیا ترکیه زیباتر بود!
وضعیت دریاچه ارومیه

احداث میانگذر دریاچه !
میانگذر شهید کلانتری

پر آبی اورمیه در سالهای نه چندان دور !
پر آبی ارومیه



ولی روزگار خوش به پایان رسیده است...
و حالا در سال 1396 شمسی به چنین وضعیت اسفبار و وحشتناکی رسیدیم..!
خشکی دریاچه ارومیه


کشتی ها و قایق ها بر زمین خشک نشستن و دریاچه عملا مُرده است.
اثری از زنده بودن بزرگترین دریاچه داخلی ایران و دومین آب شور جهان و تنها محل زندگی طبیعی آرتمیا ، نیست!

ارومیه

تبریز

آذربایجان


نسل جوان آذربایجان در شوک هستند که چه شده است؟
چه کار کنند؟
وقتی فکر میکنیم میبنیم با کمی همت حتی میشود براحتی در یکماه دریاچه را با احیا انسانی میشود بحالت زنده بودن برگرداند و منطقا هم شدنی است. اما اراده و تلاشی شاید در ظاهر نمیشود.
فعلا نسل جوان مانند کشتی به گِل نشسته دریاچه اورمیه منتظر نشسته تا ببیند چه خواهد شد و متاسفانه در فکر مهاجرت هستند!

جوانان آذربایجان

صحرای اورمیه !
باور کردنی نیست!
صحرای ارومیه

احیا دریاچه

اوراق کشتی های خاطره انگیز دریاچه !
کابوسی اندوه بار که به واقعیت پیوسته است!
کشتی دریاچه اورمیه

نجات دریاچه

نمکهای خطرناک دریاچه بسته بندی و بفروش میرسد!
نمک دریاچه

نمکزار آذربایجان


اما امید هست شاید دوباره دریاچه زنده شود...
دریاچه ارومیه


نسل آینده امانت طبیعت را چگونه از ما تحویل خواهند گرفت ؟
به رنگ آبی یا خون یا هیچ ...؟!
نسل آینده







مرتبط با : آذربایجان * پارکها و محیط زیست * دریاچه همیشه اورمیه Urmia Lake
برچسب ها : دریاچه ارومیه-خشکیدن دریاچه-محیط زیست آذربایجان-احیا دریاچه ارومیه-تصاویر قدیمی دریاچه ارومیه-اورمو-
نویسنده : تبریز قارتال
تاریخ : شنبه 16 دی 1396
زمان : 12:59 ق.ظ
می توانید دیدگاه خود را بنویسید
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
:: دیدنی های شهرستان بناب با کبابهای خوشمزه
:: تبریز 2018 در خاموشی و آسفالتهای گسلی
:: رستوران سنتی شازده در بازار تبریز
:: منطقه کوهستانی بزقوش و آبشار اسبفروشان
:: شهروند لینک آذربایجانی 73 (عکاسی از آذربایجان غربی و اردبیل و زنجان )
:: زیبایی قبله و طوفان داغ جمهوری آذربایجان
:: مرثیه برای فضای سبز تبریز
:: شاعر روشنفکر میرزا علی‌اکبر طاهرزاده - صابر
:: مسافری از فرانسه
:: چطور تبریز بدون گدا شد
:: ساختمان های تاریخی تبریز ؛ از خاک خوردن تا خاک شدن
:: Ben king in Tabriz
:: Flinflins and Tintin in Tabriz
:: درباره تبریز و آذربایجان و اخبار About and News
:: هویت و اصالت و فرهنگ و هنر زیبای آذربایجانی ها
:: باغشمال تبریز
:: بهار طبیعت آذربایجان شرقی
:: زخم نمکی بر پیکره دریاچه همیشه اورمیه
:: سیزده بدر و تبریزگردی مسافران نوروزی 97
:: سوغاتی های خوردنی تبریز و آذربایجان شرقی
:: ایل بایرامیز موبارک ، نوروز سال 1397
:: جاهای ندیدنی تبریز در آستانه نوروز !
:: کاروانسراهای یام مرند و خواجه نظر جلفا در آذربایجان شرقی
:: آب، آتش، باد، خاک ؛ چهارشنبه های رنگی آذربایجان
:: روستاهای زینجناب و خلجان در بخش تبریز
:: دکتر جواد هیئت
:: دهستان اسپیران تبریز
:: شهروند لینک آذربایجانی 72 (عکاس کمال شبخیز)
:: دوربین تبریز لینک 77 ( شهرگردی تبریز در سال 96 )
:: نادرشاه و ایل ترک افشاریه ایران


 

شارژ ایرانسل

فال حافظ