تبریز ویکی لینکلر

 
زبان زیبای ترکی من...
نظرات |

منیم گئوزل آنا دیلیم تورکی...

توركون دیلی تك سئوگیلی ، ایستك لی دیل اولماز
اوزگه دیله قاتسان ، بو اصیل دیل ، اصیل اولماز
اوز شئعرینی فارسا ، عربه قاتماسا شاعیر
شئعری اوخویانلار ، ائشیده نلر كسیل اولماز


زبان ترکی

ترکی آذربایجانی زیرشاخهٔ زبان‌های ترکی و زبان اکثر مناطق ترک‌نشین ایران از جمله آذربایجان است.

سایر زیرشاخه‌های مختلف زبان ترکی موجود در ایران عبارتند از :

  • - ترکی قشقائی
  • - ترکی ترکمنی
  • - ترکی خلجی
  • - ترکی خراسانی
  • - ترکی شاهسونی
زبان ترکی آذربایجانی به صورت دوطرفه، توسط ترکمن‌ها و ترک‌ها (شامل ترکی استانبولی و لهجه‌های گفتاری، ترکمن‌های عراق و قشقایی) قابل فهم است
قدیم‎ترین منبع درباره زبان آذری باستانی قول ابن مقفع (د ۱۴۲ق/۷۵۹م) است که در الفهرست ابن ندیم نقل شده‌است. به گفتهٔ ابن مقفع زبان مردم آذربایجان پهلوی (الفهلویه) است منسوب به پهله (فهله) یعنی سرزمینی که شامل ری و اصفهان و همدان و ماه نهاوند و آذربایجان بوده‌است.

ترکی آذری

منابع پژوهشی جمعیت گویشوران زبان ترکی آذربایجانی در ایران را ۱۵ میلیون نفر ذکر می‌کنند.

کتابچهٔ سازمان سیا بنابر تخمینی که آمریکا در سال ۱۹۴۳ در مورد اقوام ایران انجام داده‌است، شمار سخن‌گویان ترکی آذربایجانی را ۲۴٪ تخمین زده‌است . (با در نظر گرفتن قشقایی‌ها). تخمین دانشنامهٔ زبان کمبریج  برای سال ۱۹۸۶، ۱۲ میلیون در کل و ۷ میلیون در ایران (۱۵٪) بوده‌است (با احتساب قشقایی‌ها). دانشنامهٔ بین‌المللی زبانشناسی  نیز در تخمین سال ۱۹۸۶، تعداد سخنگویان به این زبان در ایران را ۷۷۶۰۰۰۰ نفر (۱۶٪ درصد) براورد می‌کند که به تخمین دانشنامهٔ زبان کمبریج بسیار نزدیک است.

آذربایجان آنادیلیم

[http://www.aparat.com/v/PKCF8]

جدول مقایسهٔ الفبای آذربایجانی

عربی

سیریلیک

لاتین

آ ا А а A a
Б б B b
Ҹ ҹ C c
چ Ч ч Ç ç
Д д D d
ائ‍ ئ‍ ‍ ئ Е е E e
اَ ه ‍ه Ә ә Ə ə
Ф ф F f
گ Ҝ ҝ G g
Ғ ғ Ğ ğ
ﺡ، ﻩ Һ һ H h
Х х X x
ای‍̂ ی‍̂ ی̂ Ы ы I ı
ای‍ ی‍ ی И и İ i
ژ Ж ж J j
К к K k
Г г Q q
Л л L l
М м M m
Н н N n
اوْ وْ О о O o
اؤ ؤ Ө ө Ö ö
پ П п P p
Р р R r
س، ث، ص С с S s
Ш ш Ş ş
ﺕ، ﻁ Т т T t
اۇ ۇ У у U u
اۆ ۆ Ү ү Ü ü
В в V v
ی Ј ј Y y
ز، ذ، ض، ظ З з Z z


ادبیات شفاهی و عاشیقی آذربایجان به علت مردمی بودن، توانسته‌است بالندگی خود را بسیار خوب حفظ کند. داستان‌های کاملی چون کوراوغلو و آسلی و کرم با سوژه‌های بسیار متفاوتی به طور زنده توسط هنرمندان مردمی پدید آمده‌اند. این داستان‌ها برای اولین بار در قرن بیستم به صورت کتبی در آمده و مانند بسیاری از آثار ادبی جمع‌آوری شده‌اند.

بایاتیها یا دوبیتی‌های شفاهی آذربایجان از غنای بالایی برخوردارند. ادبیات و موسیقی عاشیق‌ها با قدمتی دیرینه جایگاه و تقدس خاصی بین ترک‌زبان‌ها و آذربایجانیان دارد. آتالار سؤزو یا امثال زبان ترکی که عموماً پندهایی عاقلانه و انسانی است.
ادبیات شفاهی ترکی آذربایجانی را تشکیل می‌دهند. داستان‌های فولکلوری چون دده‌قورقود، کوراوغلو، آرزی و قمبر، عباس و کولگز، عاشیق‌غریب، قاچاق‌نبی، ... از غنای ادبیات شفاهی ترکی آذربایجان سخن می‌گویند.

شمارش اعداد در زبان ترکی آذربایجانی تابع قاعده معینی است و از لحاظ دستوری و نوشتاری مطلقاً استثنایی در آن وجود ندارد. به همین دلیل یادگیریِ آن آسان است. اعداد شامل : بیر (۱)، ایکی (۲)، اوچ (۳)، دؤرد (۴)، بئش (۵)، آلتی (۶)، یئددی (۷)، سککیز (۸)، دوققوز (۹) است.

  • اون (۱۰) + بیر (۱)=اون بیر (۱۱)
  • اون (۱۰) + آلتی (۶)=اون آلتی (۱۶)
  • اییرمی (۲۰) + سککیز(۸)=اییرمی سککیز (۲۸)
  • اوتوز (۳۰) + بئش (۵)=اوتوز بئش (۳۵)
  • یئتمیش (۷۰) + اوچ (۳)=یئتمیش اوچ (۷۳)
  • دوخسان (۹۰) + دوققوز (۹)=دوخسان دوققوز (۹۹)
  • یوز (۱۰۰) + اللی (۵۰)=یوز اللی (۱۵۰)
  • بئش یوز (۵۰۰) + آلتمیش (۶۰)=بئش یوز آلتمیش (۵۶۰)
  • سککیز یوز (۸۰۰) + اوتوز اوچ (۳۳)=سککیز یوز اوتوز اوچ (۸۳۳)
  • مین (۱۰۰۰) + یوز اون بیر (۱۱۱)=مین یوز اون بیر (۱۱۱۱)

  • سه هشتم=سککیزده اوچ
  • یک دوم=ایکی ده بیر (یاریم)
  • اوچ، اوسته گل بئش، برابر دیر سککیز (۸=۵+۳)
  • هزار و سیصد و هفتاد و هشت = مین اوچ یوز یئتمیش سککیز
  • دو ممیز بیست وپنج صدم (25/2)=ایکی تام، یوزده اییرمی بئش
  • دهها = اونلار، اونلارجا
  • صدها = یوزلر، یوزلرجه
  • هزارها = مین‌لر، مین لرجه
  • میلیون و میلیارد = ملیون و ملیارد
  • آلتی، چیخ ایکی، برابر دیر دؤرد (۴ = ۲ – ۶)




آموزش مقدماتی زبان تورکی

[http://www.aparat.com/v/cxV9X]



صفت در ترکی آذربایجانی قبل از اسم (موصوف) می‌آید: ساری آلما (سیب زرد)
  • صفت اشاره : اگر ضمایر اشاره همراه با اسم بیایند در این صورت نقش صفت را ایفا می‌کنند.
  • صفت مقدار: به صفتی اطلاق می‌شود که بر مقدار (قابل شمارش یا غیر قابل شمارش) موصوف دلالت کند :آز (کم)، چوخ (زیاد)، چوخ آز (خیلی کم)، اون (ده)، بیر(یک) ...
  • صفت پرسشی: به همراه اسم می‌آید و درباره آن سوال می‌کند: نئچه گون (چند روز)، هانسی آغاج (کدام درخت؟)
  • صفت مطلق : به ویژگی ثابت و حالت پایدار موصوف اشاره می‌کند : قوجا کیشی (پیرمرد)، قیزیل اوزوک (انگشتری طلا)، گؤزل قیز (دختر زیبا)
  • صفت برتر : این صفت در ترکی آذربایجانی با افزودن کلمه "داها" (Daha) قبل از صفت و افزودن پسوند "دان" به آخر اسم ساخته می‌شود: بو اوشاق او اوشاق دان داها گؤزل دیر (این کودک از آن کودک زیباتر است)، داها اوجا (بلندتر)، داها بؤیوک (بزرگتر)، داها سرین (خنک تر)، برخی اوقات پسوند "راق" به آخر صفت افزوده شده و همان معنی تفضیل را می‌رساند: اوجا + راق = اوجاراق (بلندتر)
  • صفت برترین : ترکیب این صفت با اضافه کردن حرف "ان" (Ən) به قبل از صفت به وجود می‌آید: ان گوزل (زیباترین)، ان اوجا (بلندترین)، ان یئنی (جدیدترین)

شعر طنز ترکی- کریمی مراغه ای

[http://www.aparat.com/v/uoUif]

پروفسور ژیلبر لازار هم می‌گوید: زبان آذری در حوزهٔ آذربایجان رواج داشت و یک زبان مهم ایرانی بود که مسعودی آن را در کنار دری و پهلوی نام می‌برد.

پروفسور مارکوارت -ایران شناس آلمانی- در کتاب ایران‌شهر که در سال ۱۹۰۱ م (۱۲۸۰ شمسی) در برلین چاپ کرده بود، در اعلام جغرافیای ایران دربارهٔ زبان آذربایجان تصریح کرده بود که: زبان حقیقی پهلوی زبان آذربایجان است که زبان اشکانیان بوده‌است.

پروفسور ولادیمیر مینورسکی در رابطه با زبان آذری می‌گوید: مردمان بومی و اصیل یک‌جانشین روستایی و کشاورز آذربایجان در دوران فتح اعراب به لقب تحقیرآمیز علوج (غیرعرب) خطاب می‌شدند. این‌ها به گویش‌های متفاوتی همچون آذری و تالشی تکلم می‌کردند که هنوز هم امروز جزیره‌هایی از این زبان‌ها در میان مردمان ترک‌زبان آذربایجان دیده می‌شود. تنها سلاح این جمعیت آرام و صلح‌جوی روستایی فلاخن بود و بابک خرمدین با پشتیبانی این گروه برضد خلیفه قیام کرد.

آشنایی با زبان ترکی

[http://www.aparat.com/v/9mqd4]


گویش‌ها از شمال به جنوب عبارت‌اند از:

  • کرنگان از روستاهای شهرستان ورزقان در استان آذربایجان شرقی.
  • کلاسور و خوینرود از روستاهای شهرستان کلیبر در استان آذربایجان شرقی.
  • گلین‌قیه از روستاهای شهرستان مرند در استان آذربایجان شرقی.
  • عنبران از شهرهای شهرستان نمین در استان اردبیل.
  • بیش‌تر روستاهای بخش شاهرود شهرستان خلخال در استان اردبیل.
  • شماری از روستاهای شهرستان طارم در استان زنجان.
  • شماری از روستاهای بخش رامند شهرستان بوئین‌زهرا در استان قزوین.
  • تالش از بخش شاندرمن شهرستان ماسال در جنوب تا تالش جمهوری آذربایجان.
  • اشتهاردی از شهر اشتهارد در استان البرز.

طنز - دوست بی وفا- کریمی مراغه ای

[http://www.aparat.com/v/ZsuA7]

لینکهای زیر حتما مراجعه شود:

Pdf اسامی نامهای ترکی با ترجمه فارسی (گردآوری خودم!)  نام فرزندان آینده شیطونتون ترکی بگذارید...

فارسجا آذربایجان تورک دیل بیلگیسی

آموزش لغات تورکی آذربایجانی

آموزش کامل زبان ترکی آذربایجان

لینک پست لهجه، گویش، زبان



مرتبط با : * تورک سئسه لینک آموزش زبان ترکی آذربایجانی
لینک های مرتبط : لهجه گویش زبان
برچسب ها : زبان ترکی-turk language-اسامی نامهای ترکی-کریمی مراغه ای-نامهای آذری-
نویسنده : تبریز قارتال
تاریخ : شنبه 28 بهمن 1391
زمان : 07:12 ب.ظ
می توانید دیدگاه خود را بنویسید
ائلیمیز-دیلیمیز جمعه 17 خرداد 1392 02:19 ب.ظ
های ائشیتمیش قولاغیم ائل هارایین من تانیرام
هایینا های وئره رم ، من بو ائلین قوربانییام
اولو بابک نوه سی ، ستارام ائللر ائشیدین
ائلیمه ظلم ائده نی ، کیم اولا دوشمن سانیرام


http://elimiz-dilimiz.blogfa.com
تبریز قارتال پاسخ داد:
: ساغول گوزل شعریده...
اتیلا دوشنبه 30 بهمن 1391 02:02 ق.ظ
اولار هامیسی فارسلارین تاریخ جعلیاتیدی 7000 ائل قاباغدان اذربایجان دیلی ترکدی نه اذری من در اوردی سارگن دوم شاه اشور 700 میلادان قاباخ کی اذربایجاناقشون چکیر یعنی اورارتولار زمانی بو بولگئیه یتئشنده بیر دانا شهردن اد اپاریر اوشکایا ادیندا همان ایندکی اسکو ترکی دیلینده بلوروخ اوش یا همان اوچ و کایا یا همان قیه صخره یا داش معنیسینده ترکیده صخریه کایا دیلر ایندیده حتی تبریز اوز قدیمی محللریده بوجور ادلاری وار مثال اوچون اخماقیه یا جموشقیه محلسی کی ایندی فارسلار ادین الئیب دمشقیه.سنده لطفا بو جفنگیاتی ورمه ملتین خورنه بو سوزلرین تاریخ مصرفی چوخدان گچیب او زمان شاه لعنت الیه پول وریمیشدی بو تاریخچلری اجیر المیشدی انگلیسده کمکلیخ الیدلر تا فاسلارا جعلی تاریخ یاردسینلار اخی پهلوئلردن قاباغ بونلار بیزیم قاپیمیزدا نوکریدیلر
تبریز قارتال پاسخ داد:
: مگر من دئدیم فارسلار یاخچدلار؟!! من دئدیم عربلرده همیشه ائله پیسلئخ ائلییپلر و گیئنده ائلییجاخلار...
فاسلار بیزیم آدلارئمیزه یا هویتیمیز اگر آللار بیز گئله ایجازه وئرمییاخ امما بیزیم مسئولارمئز فقط سکوت ائلییرلر پس ائوزوموزده موقصیروخ...
به شهر برازجان خوش آمدید یکشنبه 29 بهمن 1391 11:01 ب.ظ
سلام

جملاتی رو که میخوام میشینم فکر میکنم و بعد از شما میپرسم

ولی خیلی زبان سخت و شیرینی دارید.
تبریز قارتال پاسخ داد:
: باشه عزیزم...
آره چون کامل هست کمی اولش سخته..
دنیز - زنجان یکشنبه 29 بهمن 1391 02:48 ب.ظ
خودمونین ها وبلاگتون اینترنت نامحدود می خوادها چون هرچی فایل و فیلم می ذارید ترافیک رو می خوره یه آبم روش ....
تبریز قارتال پاسخ داد:
: حجم خودمم میخوره حسابی و کم میارم. تنهایی سخته!!
دنیز - زنجان یکشنبه 29 بهمن 1391 02:25 ب.ظ
دوغوردان چوخ گوزل دیلدی سیزین بو پست باعیث اولدی بو دیلین دیرینی داها چوخ تر بیلم...
واراولاسیز
منتظر اون پست سفارشی هم هستم
تبریز قارتال پاسخ داد:
: ساغول مرسیلر...
دنیز جان یادداشت کردم یادم هست اما خب چون اطلاعاتم از اونجا کمه باید ببینم چه میکنم زمانبر میشه!
هادی411 یکشنبه 29 بهمن 1391 02:06 ب.ظ
سلام
یاشاسین آنا دیلیم
یاشاسین آذربایجان
یاشاسین تبریز قارتال
تبریز قارتال پاسخ داد:
: سلام
یاشاسین هادی بی... آقا سایتت بسته هست فعلا!! با flash intro
http://tabrizddownload.rzb.ir
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
:: مسافران نوروزی در تبریز پایتخت گردشگری
:: شهروند لینک آذربایجانی 66 (عکاس آقای باقر محرمی)
:: عید نوروز یا ارگنه قون 1396
:: جشن نوروزگاه در بازار تاریخی تبریز
:: کشف های جدید در محوطه ارگ علیشاه تبریز
:: آداب چهارشنبه سوری ترکها ، تورکلرین چرشنبه دبلری
:: سفر نوروزی به نگین تمدن ایران زمین ، استان آذربایجان غربی
:: مرکز تجارت اطلس تبریز بعد از افتتاح
:: Urmia City Night in West Azerbaijan province
:: معضل حاشیه نشینی تبریز ، علل و راهکارها
:: روز جهانی زبان مادری و غربت زبان ترکی در ایران
:: درباره تبریز و آذربایجان - پست ثابت About
:: سالار ملی ، مجاهدت های باقرخان
:: غرفه تبریز در دهمین نمایشگاه بین المللی گردشگری تهران
:: کفش تبریز و کمپین حمایت از کفشهای بومی
:: ثبت اصالت سفال آذربایجان در لیست اصالت یونسکو
:: دوربین تبریز لینک 67 (برف بهمن ماه 1395 در تبریز)
:: مدارس قدیمی در تبریز قطب علم پرور ایران
:: آشپزی و غذای خوشمزه آذربایجان
:: ثبت جهانی تابلو فرش سردرود تبریز
:: برج تاریخی آتش نشانی تبریز
:: طبیعت زیبای هوراند آذربایجان شرقی
:: گردش در دروازه آذربایجان شرقی ، شهرستان میانه
:: بیشترین مالیات کشور اذعان آذربایجانی ها
:: فرزندآوری و کودکان آذربایجان شرقی
:: روستای چراغیل و فرهنگ روستای قاضی جهان در آذرشهر
:: پروفسور محسن هشترودی و پروفسور لطفی زاده و پرفسور علی جوان
:: در آستانه سال نو میلادی و ارامنه تبریز
:: دوربین تبریز لینک 66 ( برف و زمستان در کندوان )
:: چله گئجسی در آذربایجان


 

شارژ ایرانسل

فال حافظ