تبریز ویکی لینکلر - بزرگترین وبلاگ تبریز و آذربایجان

Təbriz və Azərbaycan üçün Blog İranda - Tabriz , Azerbaijan Region in Iran
نویسنده : تبریز قارتال دوشنبه 23 شهریور 1394, 10:59 ب.ظ
ادبیات حماسی ترکی دده قورقود

حیف است حماسه ها و شاهکارها و گنجینه های ادبیات ترکی خود را ندانیم و برای کودکان خود نگوییم و بجای آن تسلیم محض حمله مغولی دیگر فرهنگ و ادبیات بوده و نابودی ادبیات غنی خود باشیم.

دده قورقود

دَدَه‌قورقود (به ترکی آذربایجانی Dədə Qorqud به ترکی استانبولی Dede Korkut ترکمنی Gorkut-ata) نام یکی از قدیمی‌ترین داستانهای اسطوره‌ای ترک‌های اوغوز است که در حدود قرن شانزده میلادی به صورت مکتوب در آمده‌است. این مجموعه از ۱۲ داستان به نثر و نظم تشکیل شده و مجموعه پر ارزشی است که زندگی، ارزشهای اجتماعی و باورهای ایل‌های ترکی را نشان می‌دهد. قدمت داستانها مربوط به قرنهای چهاردهم و پانزدهم میلادی می‌باشد

جشن یونسکو
در سال ۱۹۹۸ کتاب دده قورقود از طرف جمهوری آذربایجان و سازمان یونسکو نامزد و در سال ۲۰۰۰ «هزارو سیصدومین 1300 سالگرد نوشته شدن حماسه آذربایجانی دده قورقود» جشن گرفته شد.
از سال ۱۹۵۶ یونسکو برای بزرگداشت و شناساندن وقایع تاریخی و شخصیت‌های برجسته کشورهای عضو برای جهانیان جشن‌هایی را ترتیب می‌دهد، که بر اساس درخواست کشورهای عضو است ، در مورد کتاب دده قورقود هم دولت جمهوری آذربایجان، این مناسبت را برای برگزاری سالگرد به یونسکو اعلام نمود و یونسکو آنرا جشن گرفت. در سال ۱۹۹۹ نیز بانک ملی آذربایجان سکه‌های یادبود طلا و نقره به مناسبت سال دده قورقود ضرب کرد.

ادبیات حماسی

اساطیری

قدیمی ترین اثر مکتوب که به زبان ترکی آذربایجانی هم نوشته شده، کتاب دده قورقود است، 4 نسخه باقی مانده از این کتاب، بین اوایل قرن 2 هجری تا اواسط قرن 4 هجری نگاشته شده است. البته این اثر مربوط به زمانی است که زبان ترکان آذربایجان و آناتولی به طور کامل به دو شاخه مجزای یک زبان تبدیل نشده بودند، و تفاوت شان در حد آوا های مختلف بوده است. با این حال این اثر که دارای نوشته بینابینی (بین آذربایجانی و استانبولی) است، به آنچه که ما آنرا زبان آذربایجانی مینامیم نزدیکتر است


کتاب دده قورقود به زبانها مختلف ترجمه شده‌است. نخستین ترجمه دده‌قورقود به زبان آلمانی در سال ۱۸۱۵ از روی نسخه کتابخانه درسدن در آلمان بود. دست‌نویس دیگر این کتاب در واتیکان است.
غیر از ترجمه‌های آلمانی، روسی، ایتالیایی و چندین ترجمه دیگر نیز به سایر زبانهای اروپایی و آسیایی صورت گرفته از جمله آنها دو ترجمه به زبان انگلیسی را می‌توان نام برد که اولی د ر انگلستان و و دومی در امریکا انجام یافته‌است. از ترجمه کنندگان می‌توان به ترجمه دیگر از یواخیم هاین به زبان المانی که درسال ۱۹۵۸ درشهر زوریخ و چاپ به زبان روسی در سال۱۹۶۲به وسیله بارتولد وانتشار توسط ویکتورژیرمونسکی درمسکو اشاره کرد.
متن کامل کتاب هم که با رسم خط اصلی ان بر اساس نسخه کتابخانه برلین در سال۱۹۱۶ از سوی کیلیسلس رفعت محقق کشور ترکیه که تلاش پیگیری در نشر متون زبان ترکی داشته در شهر استانبول به چاپ رسید. او واژه ها و عباراتی که نامفهوم ومغلوب بوده تصحیح کرده‌است با این وجود برخی واژها و مفاهیم نامکشوف مانده که در برابر آنها عبارت مفهوم نشد درج گردیده‌ است.

بهزاد بهزادی پژوهشگر زبان ترکی آذربایجانی دده قورقود را به زبان فارسی ترجمه کرده‌است. داستان دلی دومرول آن با عنوان سرگذشت دومرول دیوانه سر توسط صمد بهرنگی به فارسی ترجمه شده است.

دده قورقود-حماسه باستانی آذربایجان/ترکان ایشغوز(سکاها)
[http://www.aparat.com/v/EN1sv]

حماسه دده قورقود-حماسه های ترکان آذربایجان
[http://www.aparat.com/v/lQ56O]

Dede Qurqud
[http://www.aparat.com/v/hWdi7]


شخص دده‌قورقود
شخصیت دده‌قورقود که کتاب به نام او نامیده شده را یک پیر فرزانه، غیبگو، طالع‌شناس، و اوزان (قابل مقایسه با عاشیق‌های امروزین) و روحانی غز دانسته‌اند. واژه دده به معنی «بابابزرگ» است.
گوری وجود دارد که به باور مردم، محل خاکسپاری دده‌قورقود افسانه‌ای است. در باور ایشان دده‌قورقود در سن ۳۰۰ سالگی درگذشت. این گور در نزدیکی شهری که به نام او قورقود نامیده شده قرار دارد. این شهر در مسیر راه آهن کازالینسک به قیزیل‌اوردا در قزاقستان و در ۱۵۰ مایلی خاور دریاچه آرال قرار دارد. در کتاب منجم باشی، مورخ معروف عثمانی نیز از شخصی به نام قورقود آتا که در قدیم الایام در میان ترکمانان میزیسته نام برده شده است نیز قورقود آتا در کتاب شجره التراکمه ابوالغازی بهادرخان، وزیر یکی از شاهان افسانه‌ای اوغوزان است که مکرر از او نام برده شده است.


سردیس دده قورقود در باکو
دده قورقود
نماد دده قورقود در ترکمنستان
افسانه

قدمت اثر
کتاب دده‌قورقود که اوغوزنامه هم نامیده شده، گردآوریی است از دوازده داستان که از حکایتهای سینه به سینه ترکمنهای شرق آناتولی در قرن ۱۵ میلادی الهام گرفته. دده‌قورقود، یعنی راوی اصلی کتاب دده‌قورقود، در کتاب تاریخ‌ اوغوز نوشته رشیدالدین هم بصورت مردی دانا وجود دارد اصطلاح اوغوزنامه برای کتاب دده قورقود به داستان مردان قبیله اوغوز اشاره دارد، نه به شخصیتی اسطوره‌ای بنام اوغوز.
کتاب دده قورقود داستان مردانی از قبیله اوغوز است که رییس‌های آنان، مثل بایندرخان، در متن وجود دارند.
بر پایه نظر محمد فواد کوپرولو، مجموعه داستانهای دده قورقود ریشه‌ای پیش از اسلامی دارند و نشانه‌هایی از این ریشه‌های پیش از اسلام درآن دیده می‌شود. این داستانها قرنها بصورت شفاهی سینه به سینه نقل شده‌اند و سرانجام بصورت مکتوب درآمده‌اند. کوپرولو باور دارد کتاب دده قورقود در واقع از مجموعه مناقب اوغوزان یا اوغوزنامه‌ها جدا شده است. وی برای اثبات سخن خود قسمتی از نقل قول ابوبکر عبدالله دواداری در کتاب درر التیجان را می‌آورد.

حماسه ترکان

دواداری در این کتاب که به سال ۷۰۹ قمری تالیف شده است در ذکر رویدادهای سال۶۲۸ قمری، به دو کتاب به نامهای اولوخان آتا بیتکچی و دیگری اوغوزنامه اشاره می‌کند. او می‌نویسد خود اصل کتاب اوغوزنامه را دیده است. این کتاب به روایت دواداری ابتدا از ترکی به فارسی و سپس به وسیله جبرائیل بن بختیشوع طبیب و مترجم معروف زمان هارون الرشید به عربی ترجمه شده است و اصل آن جزو خزانه ابومسلم خراسانی بوده است.
طبق اطلاعاتی که این شخص می‌دهد محتوای این کتاب عبارت بوده از اولوغ قراطاغ، آلتون خان، اولو آی آتاجی، اولو آی آناجی، ترک لر یمینی، منقبه چوجوق ارسلان و ... سپس احوال شخصی به نام دبا کوز که همان تپه گوز باشد را روایت می‌کند. او می‌نویسد تپه گوز نخستین مملکت ترکان را ویران کرد.... در بالای سرش یک چشم داشته است. مادر او از پریان دریای بزرگ بوده و بر او شمشیر و نیزه کارگر نبود... و سرانجام بساط پسر ارس (اوروز) او را کشت. نقل دواداری از آنجا که شباهت بسیار به داستان تپه گوز دارد، کوپرولو را به این نتیجه رساند که این کتاب قسمتی از اوغوزنامه باستانی بوده است که بعدها از آن مجموعه جداشده است.


پدر بزرگ
کشته شدن دپه کوزی توسط بساط از کتاب دده قورد
کتاب قدیمی

اشعار ده ده قورقود نیز در وزن هجایی است (وزن اصلی شعر تورکی) به همین دلیل قافیه و ردیف در این نوع شعر وجود ندارد و هماهنگی اصوات زیبایی شعر است
مانند اشعار زیر :

آخار سنین سولارین قازلیق داغی،
آخار ایکن آخماز اولسون!
بیتر سنین اوتلارین قازلیق داغی،
بیتر ایکن بیتمز اولسون!
قاچار سنین کئیییکلرین قازلیق داغی،
قاچار ایکن قاچماز اولسون، داشا دؤنسون!
ده ده قورقود، بیرینجی بؤی(دیرسه خان اوغلی بوغاج خان بویونی بیان ایدر)

حیدر بابای شهریار - اکثر اشعار یونوس امره - برخی اشعار شیخ کاشغری - برخی اشعار واقف و ...

کتاب دده قورقود

در ادامه مطلب با منابع و توضیحات بیشتر و نیز مقایسه منزلت و شان زن در حماسه ادبی ترکان و شاهنامه که حماسه گویی فارس زبانان است و نیز 10 قسمت کارتون داستانهای دده قوردقود اشاره میشود.

لینک پست کوراوغلو
لینک پست کورشاد



جایگاه زن در شاهنامه و دده قورقود

در داستان های دده قورقود زنان منزلتی ارجمند و ستایش آمیز و هم طراز با مردان دارند. در این داستان ها برخلاف بسیاری از افسانه های شرق که زن وضعی نکوهش بار به خود می گیرد ، زن با تمام عواطف انسانی و شهامت عزت اخلاقی و موقعیت بلند مادری جلوه می کند. در خانواده ها نشانی از تعدد زوجات به چشم نمی خورد و زن در همه جا هم طراز و هماورد مرد است و یکی از راه و روش های مرسوم انتخاب همسر، هماورد بودن دختر و پسر در فنون کشتی و اسب سواری و تیراندازی و شمشیر زنی است.

بورلا خاتون یکی از شخصیت های زن داستان ها ضمن داشتن حس مسئولیت به عنوان مادر و همسر، در اجتماع نیز حضور فعال دارد و یکی از نقش های اجتماعی او رهبری انجمن های زنان قبیله می باشد. این زنان از حقوق و آزادی های اجتماعی برخوردار بودند. آنان بیشتر روز های عمر خود را در چادر به سر نمی بردند بلکه پا به پای مردان در عرصه های گوناگون زندگی اجتماعی واقتصادی وسیاسی وحتی جنگ ها شرکت می کردند.

هر ملتی برای خود بزرگان و مشاهیری دارد که احترام به آنها واجب است
به مشاهیر ما چقدر ارج نهاده شده است؟

مفاخر آذربایجان

البته در بین جوامع ترک همواره زنان از منزلت خاصی برخوردار بوده اند و شایستگی های قابل ستایشی داشته اند. بر اساس منابع تاریخی در مقابله با هجوم اسکندر به آذربایجان یک هزار تن از زنان ودختران شجاع این سرزمین در میدان نبرد حضور داشته اند وهمچنین در جنگ چالدران نیز شش هزار نفر از زنان جنگجو پا به میدان گذاشته اند و حتی در انقلاب مشروطه نیز تعداد زیادی از زنان ودختران آذربایجان با پوشیدن لباس مردانه وارد صفوف جنگی مردان مجاهد شده اند
ابن بطوطه از مورخان دوره اسلامی در سفرنامه خود می نویسد : " چیزی که در این بلاد مایه ی تعجب فراوان بود، احترامی بود که به زنان خود داشتند. مقام زن در این میان پیشتر از مردان بود.

کارتون داستانهای حماسی و افسانه ای دده قورقود برای کودکان
از قسمت 1 تا 3
[http://www.aparat.com/v/u4oiJ]

[http://www.aparat.com/v/G1EVC]

[http://www.aparat.com/v/wnr39]


فرهنگ و هنر و ادب هر قوم آیینه ای است تمام نما كه آداب و رسوم و خلق و خوی و استعدادها و آرمان های آن قوم را نشان می دهد. در این میانه شاهنامه ی فردوسی معتبرترین و قدیمی ترین مرجع برای آشنایی با نگرش ایرانیان قدیم بوده و درحقیقت می توان گفت گنجینه ای است از تصاویر، عشق ها، اندیشه ها، منش ها و آرمان ها.
كتاب دده قورقود در تاریخ ادبیّات ترک زبانان تنها كتابی است كه بعد از گذشت حدود هزار سال از نگارش آن توسّط شخصیتی هنوز طراوت و تازگی خود را از دست نداده است.
دیدگاه های این دو كتاب معتبر درباره بیشتر مسایل بخصوص درمورد یكی از دو ركن جامعه یعنی زن متفاوت و گاه متناقض می باشد. در این مجال اندك كه پرداختن به همه ی زوایای آن ها مقدور نیست. شمّه ای از دیدگاه ها آورده می شود.
مهمترین مبحثی كه درمقایسه با سایر ابعاد شاهنامه كمتر بدان پرداخته شده نقش زن به عنوان یك انسان مستقلّ است . عقیده و رسم عرب جاهلی آن زمان چنان بر داستان های شاهنامه سایه افكنده است كه دختر را مایه ی شرم می دانند و در سایه ی همین تاثیر است كه زنان به جز در چند مورد نقش مهمّی در رویدادهای داستانی ایفا نكرده اند و عموما ابزار و وسیله ی معاشقه پنداشته شده اند. و خودشان استقلال و ویژگی شخصیّتی چشمگیری ندارند. مانند شهرناز و ارنواز (دختران جمشید) و فرنگیس و جریره (دختران گشتاسب).
افراسیاب پس از آگاهی از ماجرای دخترش منیژه با بیژن می گوید:
كه را در پس پرده، دختر بود اگر تاج دارد بداختر بود
كه را دختر آید به جای پسر به از گور داماد ناید به در

گروهی از زنان شاهنامه نادیده عاشق و دلداده پهلوانان می شوند و از میان اینها كم هستند زنانی كه در راه وصال معشوق، عوامل باز دارنده ای را از قبیل مخالفت پدر، اختلافات قومی و دینی از پیش پای بردارند مانند رودابه و تهمینه.
رودابه دختر مهراب كابلی نادیده دلباخته ی زال میشود، تهمینه دختر شاه سمنگان از طریق شنیده ها و وصف ها به رستم دل می سپارد سودابه در عین اینكه می داند خانواده اش با خانواده ی زال دشمن هستند در پروراندن عشق خود كمترین تردیدی به خود راه نمی دهد.

از قسمت 4 تا 6
[http://www.aparat.com/v/TRd7A]

[http://www.aparat.com/v/w9o61]

[http://www.aparat.com/v/JSQKZ]


در داستان پسر بای بورا (بامسی بیره ك) در كتاب ده ده قورقود می خوانیم كه "بای بورا"به خاطر نداشتن پسر، آه و ناله اش به آسمان بلند می شود تا این كه سران قبیله به درگاه خداوند دست دعا بلند می كنند تا خداوند پسری به "بای بورا" بدهد در این هنگام "بای بیجان" یكی دیگر از سران قبیله از مردم می خواهد كه از خداوند تعالی دختری را برای او بخواهند.
زنان در شاهنامه مقام مهمّی را حایز نیستند و وجود آنها در منظومه بیشتر از راه هوی و هوس و یا از راه عشق است و از رودابه فقط به عنوان مادر ذكر می شود. در حماسه ی ایرانیان نمی توان زنانی مانند "بورلاخاتون" و "سلجان خاتون" كه در عالم زنی خود همردیف با مردان در تمام صحنه های زندگی در خوشی ها و نا كامی ها در جنگ ها و صلح ها حضور فعّال داشته باشند، مشاهده كرد.
در داستان "قانتورآلی " (قانلی قوجا اوغلو) سلجان خاتون همراه همسرش قانتورآلی در برابر حمله ی دشمن تاپای جان می ایستد.
سلجان خاتون آت اویناتدی ایگیدیندن قاباق كچدی

البتّه جای شگفت نیست در تاریخ آذربایجان بعدها زنانی مانند نیگار خانیم ، عرب زنگی، هجر خانیم همچون زنان كتاب های ده ده قورقود با حضور اعجازین خود اوراق طلا یی تاریخ را رقم زده اند.

كلمه ی زن در شاهنامه نزدیك به سیصد بار به كار رفته است در اوستا "جنی" در هند باستان "جانی" و در پهلوی "ژن" به معنی زوجه در مقابل مرد آمده است.
در داستان سیاووش كه سیاووش تن به ازدواج با دختران سودابه نمی دهد. سودابه او را به بد كاری و تباهی متهّم می كند:
دگر باره بر شهریار جوان همی جادویی ساخت اندر نهان
بدان تا شود با سیاووش بد بدان سان كه از گوهر بد سزد

در شاهنامه توصیف زن زیبا كه لیاقت و شایستگی زوج بودن برای پهلوانان را داشته باشد این چنین آمده است :
ز سر تا به پایش به كردار عاج به رخ چون بهشت و به بالا چو عاج
رخانش چو گلنار و لب ناردان ز سیمین برش رسته دو نار دان

از قسمت 7 تا 10
[http://www.aparat.com/v/NpobG]

[http://www.aparat.com/v/v0TXG]

[http://www.aparat.com/v/P85Aw]

[http://www.aparat.com/v/UdiKO]


"كریستن سن " در كتاب ایرانیان در زمان ساسانیان از یك رساله ی پهلوی نام برده كه در آن "ریدك" وصف زن تمام عیار را چنین بیان می كند:
"بهترین زن آن است كه پیوسته در اندیشه ی عشق و محبّت مرد باشد. باید كه پستانش چون به و ناخنش چون برف سفید و رنگش چون انار و چشمش بادامی و مژگانش به نازكی پشم برّه و دندانش سفید و ظریف و گیسوانش دراز و سیاه مایل به سرخی باشد و هر گز گستاخ سخن نراند"

در داستان "قانلی قوجااوغلو" در كتاب ده ده قورقود قانتور آلی در انتخاب همسر ابتدا خصوصیات همسر دلخواهش را برای پدر این چنین بیان می كند:
من یریمدن قا لخا نا تك
یرده ن دورا
من قارا قوچ بدوو آتا
مینه نه تك آتین مینه
قانلی كافر اللرینه
منده ن قاباق هجوم ائده
قیلینج چالا، ‌باش گتیره

در داستان پسر "بای بورا" بامسی بیره ك، بانی چیچك كه از زنان مشهور و قهرمان كتاب ده ده قورقود به شمار می آید، هنگام مواجهه با درخواست ازدواج از سوی بامسی بیره ك شرایطی را در پیش پای او می گذارد كه اگر در مسابقه ی اسب سواری و كشتی با من برنده شوی با تو عقد ازدواج می بندم.
و این چنین است شیر زنان تاریخ آذربایجان كه در هیچ یك از مراحل زندگانی در برابر مردان ذرّه ای كوتاه نمی آیند و از حریم ارزش انسانی خود دفاع می كنند.

korkud

در شاهنامه موارد متعدّدی است كه از زبان اشخاص داستان، زن از سوی مرد تحقیر می شود سیاووش وقتی كه با دستور پدر به شبستان سودابه می رود می گوید:
چه آموزم اندر شبستان شاه به دانش زنان كی نمایند راه؟

در داستان رستم و اسفندیار كه اسفندیار فرزندان خود مهر نوش و نوش آذر را به جنگ در زابلستان می برد مادر با اسفندیار مخالفت می كند و اسفندیار در جواب می گوید:
چو با زن پس پرده باشد جوان بماند منش پست و تیره روان

مادر الگوی یك زن تمام عیار در داستان های آذر بایجان بوده و به ویژه در داستان های ده ده قورقود از جایگاه والایی برخوردار است.
در داستان دورسه خان اوغلو (بوغاج) مادر را این چنین توصیف می كند:
بو حقّی تانیان حقّی سوه ن ائل
معر فت ده اینجه یر لره چاتمیش
"آنا حقّی تانری حقّی دیر"دییه
بیله بیر بدیعی مثل یاراتمیش

کتاب داستان

داستانهای دده قورقود

در داستان "ده لی دومرول" كه عزراییل به قبض روح "ده لی دومرول" می آید با تضرّع و ناله ی او روبرو می شود سر انجام عزراییل با فر مان خدا جانش را به او باز می گرداند به شرطی كه جان كس دیگری را از خویشان خود بدهد. پدر و مادرش هر دو از دادن جان به جای فرزند سر باز می زنند او در نهایت یاس، رازش را با همسرش در میان می گذارد و همسرش با صدق دل، كما ل وفاداری خود را در پیمان زنا شویی و دوستی به اثبات می رساند و روی به درگاه خدا نهاده می گوید:
اوجالاردان اوجاسان سن
كیمسه بیلمز نیجه سن سن
جان آلیرسان بیر یرده آل
ایكیمیزین جانیمیزی
جان آلمیرسان باغیشلیرسان
بیر باغیشلا ایكیمیزی"

عشق و وفای یك زن ناگهان بر قهر و غضب خداوند غلبه می كند خداوند با مشاهده ی این فداكاری صدوچهل سال عمر به ایشان "زن و شوهر" عطا می كند.
در داستان دورسه خان اوغلو بوغاج كه دورسه خان با سعایت فر ماندهانش پسر را از پشت با تیر می زند و با این تصوّر كه مرده است رها میكند. ولی خضر الیاس به كمك او می شتابد و با دادن داروی شفابخش جانش را شفا می بخشد بوغاج بعد از یافتن سلامتی زمانی به پیش مادر بر می گردد كه پدرش دورسه خان در اسارت چهل تن از فرماندهانش می باشد مادر همچون مدبّر آگاه وحق شناس كین پدر را از دل فرزند می زداید و او را به نجات پدرش بر می انگیزد می گوید:
دور آیاغا جانیم اوغلان
قیرخ ایگیدین بویووا آل
گئت باباوی قیرخ نامردین
اللرینده ن قورتال گیلان
بابان سنه قیدیسادا
سن باباوا قیما اوغول!

حماسه

در داستان "قازان خان" بورلا خاتون برای دفاع از حیثیّت و ناموس خود به تكّه تكّه شدن فرزندش نیز راضی می شود و آن را با پسرش در میان می گذارد:
شوكلو شاه حكم ایله میش یامان سؤز لر سؤیله میش
بویورموش سنی بالا آنان قوربانین اولا
قناره یه آس سینلار قییمه قییمه یاز سینلار
پیشیرسینلر جیغیرتما وئرسین لر من یازیغا
یئمه ییم تانیسینلار باشی اولو آتاوین
ناموسین لكه له سین باشینا كول اله سین

بعد از شنیدن سخنان مادر به فرزندش توصیه می كند كه اگر دیگران یك بار بخورند تو چهل بار بخور تاشناخته نشوی.
نكته ی قابل توجّه این كه در داستان های اساطیری و پهلوانی شاهنامه ی فردوسی اكثر زنان نام آور كه نقش مثبتی را در روند داستان بر دوش كشیده اند خارجی هستند.
همسران پسران فریدون یمنی هستند سیندخت و رودابه كابلی هستند فرنگیس و منیژه و جریره و تهمینه و مادر سیاووش تورانی اند و كتایون زن گشتاسب (مادر اسفندیار) رومی است.
از میان این زنان نام آور شخصیّت زیبا ی منیژه دختر افراسیاب بسیار تامّل برانگیز است وی كه دلداده ی بیژن می شود و به خاطر او از تمام زیبایی ها چشم می پوشد و برای بیژن خوراك ضروری زندگانی را با گدایی جمع می كند، متاسفانه در شاهنامه از چنین زن ثابت قدم و استوار تا زمانی سخن می رود كه از لحاظ حماسه سرایی ضرورتی در كار باشد.

قورقود

خوب است این مقاله را هم ببینید - منزلت زن از منظر قرآن
http://www.maarefquran.org/index.php/page,viewArticle/LinkID,12330

لینک پست دختر آذربایجان

منابع و مآخذ:
1. درآمدی بر اندیشه و هنر فردوسی، سعید حمیدیان، نشرمركز چاپ اول 1372
2. ده ده قورقود داستانلاری، رسول اسماعیل زاده دوزال، الهدی چاپ اول 1378
3. سازیمین سؤزو، بولود قره چورلو، انشارات شمس تبریز
4. سخنان سزاوار زنان در شاهنامه، خجسته كیا، نشر فاخته 1371
5. شاهنامه ی فردوسی، ‍ژول مول، سپهری 1369
6. فردوسی، زن و تراژدی، ناصر حریری، چاپ دوم 1369
مقاله) جکم رانی خوب در آیینه کتاب ده ده قورقود
اثر: دکتر اصغر ایزدی جیران (عضو هیئت علمی دانشگاه تهران)

کلمه دده قورقود را در اینجا جستجو کنید      http://kitablar.org

ایشیق -  دده‌قورقود بیر کیتابدیر از محمدرضا باغبان کریمی      http://ishiq.net/?p=11062
برنامه اندروید کتاب دده قورقود       https://cafebazaar.ir/app/dede.gurgud.elivend



غول یک چشم

نمونه داستانی از دده قورقود که بعدها بسیاری فیلمها و داستانها از روی آن در جهان ساخته شده است.
تپه گوز نخستین مملکت ترکان را ویران کرد.... در بالای سرش یک چشم داشته است ( مانند دجال) . مادر او از پریان دریای بزرگ بوده و بر او شمشیر و نیزه کارگر نبود... و سرانجام "باس آت" پسر ارس (اوروز) او را کشت.
بانی این امر نیز شرطی بود كه دختری از بین آنها به میان نهاده بود. در اسب سواری هیچ كس قادر به شكست این دختر نبود. باس آت تنها كسی بود كه موفق شد در سواركاری این دختر را شكست دهد. "باس آت" با غلبه بر این دختر، توانست با او ازدواج كند. هنگامی كه خبر این پیروزی را به اوروز پدر "باس آت" دادند او گفت: « چنان سخن می گویید كه گویی پسرم تپه گوز را به قتل رسانده است. » بین "باس آت" و تپه گوز حوادث غیر معقول بسیاری گذشته است كه اینان از افسانه های تركان است.

اوشاقلار اوچون ناغیل ۱۰ (تپه گوز)
[http://www.aparat.com/v/ie0aF]


دسته بندی : آذربایجان , * مشاهیر آذربایجان , * تورک سئسه لینک ,
برچسب ها : حماسه ترکها , کتاب دده قورقود , منزلت زن , کتاب ترکی , افسانه , داستانهای حماسی , کتاب داستان ,



» درباره تبریز و آذربایجان و اخبار About and News ( پنجشنبه 15 اسفند 1398 )
» ویروس کرونا تهدیدی در ایران ( پنجشنبه 8 اسفند 1398 )
» نقاش و نگارگر استاد علی اصغر پتگر ( جمعه 25 بهمن 1398 )
» زینب پاشا بانوی رابین هود ایران ( جمعه 18 بهمن 1398 )
» خانه زیبا که به هتل بوتیک در تبریز تبدیل می‌شود ( یکشنبه 6 بهمن 1398 )
» بنیس شبستر ، روستای دانشگاهی بدون بیکار و بی سواد ( چهارشنبه 25 دی 1398 )
» برف زمستانی 1398 تبریز ( پنجشنبه 19 دی 1398 )
» اردبیل؛ سرزمین چشمه‌های بهشتی آذربایجان ( شنبه 14 دی 1398 )
» مشکلات صنعت کفش چرم دستدوز تبریز ( چهارشنبه 4 دی 1398 )
» شب خاطره ها چیلله گئجه‌سی ( شنبه 30 آذر 1398 )
» خلیل بحران طنز پرداز ( چهارشنبه 20 آذر 1398 )
» شهر شکی جمهوری آذربایجان ( شنبه 9 آذر 1398 )
» پاکبان و جدال با فاضلاب برای یک لقمه نان حلال ( یکشنبه 3 آذر 1398 )
» دوربین تبریز لینک 80 ( گردشی در اطراف بیلانکوه ) ( پنجشنبه 23 آبان 1398 )
» پارک باغ‌شهر تبریز ( دوشنبه 13 آبان 1398 )
» مسجد حسن پاشا در انتظار احیا ( جمعه 3 آبان 1398 )
» شهر گمشده اوجان آذربایجان در راه احیا ( جمعه 26 مهر 1398 )
» عشایر شاهسون آذربایجان از اصالت تا زندگی شیرین ( دوشنبه 15 مهر 1398 )
» مصاحبه مینا خلیل‌ زاده فتحی برنده جایزه هوانوردی آمریکا ( چهارشنبه 10 مهر 1398 )
» چهار پروژه و نابودی چهار اثر تاریخی تبریز ( پنجشنبه 4 مهر 1398 )
» زووفان حیوانات تبریز ( دوشنبه 25 شهریور 1398 )
» تصاویر محمدحسن‌میرزا قاجار در دارالحکومه تبریز ( چهارشنبه 20 شهریور 1398 )
» دلیرمردی که سوختن ارسباران را برنتابید ( دوشنبه 11 شهریور 1398 )
» حوادث اشغال تبریز توسط ارتش سرخ در شهریور ۱۳۲۰ ( دوشنبه 4 شهریور 1398 )
» شهروند لینک آذربایجانی 78 ( مهری نژاد ) ( سه شنبه 29 مرداد 1398 )
» سرگذشت دراماتیک امپراتوران مدرسه‌سازی مردانی آذر ( شنبه 19 مرداد 1398 )
» ضرورت احیا هتل قدیمی گراند و محله پاساژ تبریز ( جمعه 11 مرداد 1398 )
» ساعت به وقت گدایی در شهر بدون گدا تبریز ( دوشنبه 31 تیر 1398 )
» شهروند لینک آذربایجانی 77 ( آراز نویدی ) ( جمعه 21 تیر 1398 )
» چهارمین جشنواره خلاقیت و نوآوری تبریز ( پنجشنبه 13 تیر 1398 )
موضوعات

لینکستان

» سازمان گردشگری شهرداری تبریز Tourism Development Organization of Tabriz Municipality
» گردشگری آذربایجان شرقی - تبریز توریست
» آپارات کارتونهای آذربایجانی
» وبلاگ کلیبر سیتی (پریسا)
» وبسایت تبریز دانلود (هادی)
» آنایوردوم خطبه سرا
» آذربایجان و پیرامون (عبدالحسین)
» وبلاگ بایرام (بیانی)
» وبلاگ جانیم آزربایجان(elçi bəy)
» وبلاگ مازگامت
» یئنی قاپی
» سایت ادبیات ترکی ایشیق
» شهرمن تبریز (یاشار)
» وبلاگ باخیش(شادی)
» وبلاگ سهند ما (محسن)
» خاطیره لر دوراغی (حسین واحدی)
» صنم در اوج (سجاد)
» وبلاگ اشعار ترکی آذری و فارسی
» یوردوم ملکان
» وبلاگ تبریز شهر اولین ها (سعید)
» سهند توپراقی(جواد نجات)
» املاک قربانی (اسپیران)
» وبلاگ ینگی اسپیران (محمد)
» آنــــا یــوردوم تــبریــز(عبدا.. رضوی)
» وبلاگ کشاورزی آمقانی اسکو(شوکتی)
» وبلاگ گوگان
» ....................................
» وبلاگ اخبار اردبیل (فرزاد)
» وبلاگ شهریمیز اورمو
» دئیه لر(دیگاله)-اورمیه
» وبلاگ مشگین شهر (میلاد)
» وبلاگ چشمه های بهشتی آرتاویل
» پروژه های عمرانی ایران
» وبسایت مشهد امروز (اشکان)
» مشهد شهر بهشت (امیرحسین)
» وبلاگ شهر خرم آباد
» وبلاگ هورامان
» وبلاگ برازجان (بوشهر)
» وبلاگ آموزش رانندگی
» هواشناسی ایرما
» ......................................
» وبلاگ گالری تراکتور
» وبسایت گسترش فولاد تبریز
» وبسایت باشگاه ماشین سازی تبریز
» وبسایت رسمی باشگاه تراکتورسازی
» لینک پیش فرض دوم
» لینک پیش فرض اول
» لیست لینک ها

آمار بازدید


کل بازدید ها :
بازدید امروز :
بازدید دیروز :
بازدید این ماه :
بازدید ماه قبل :
تعداد نویسندگان :
تعداد کل مطالب :
آخرین بروز رسانی :

تبریز دیجی لینکلر

تلگرام تبریز ویکی لینکلر

 اینستاگرام تبریز ویکی لینکلر

 آپارات شبکه سهند

آپارات سهند موزیک

آپارات سهند کارتون

آشپزی آذربایجان

تبریز 2018

فیسبوک

لنزور

آذربایجان نیوز

توریسم و گردشگری

سوغات و صنایع دستی

هواشناسی آذربایجان

اصالت و رسوم آذربایجان

مشاهیر

اولین های تبریز

ترکی آذربایجانی

تاریخ باستان

درباره ما


مجموعه تبریز ویکی لینکلر
Tabriz WikiLinks
آغاز وبلاگ در آذر ماه 1391
*******************

وبلاگ تبریز ویکی لینکلر
Tabrizlinks.mihanblog.com

وبلاگ تبریز دیجی لینکلر
Tabrizdigilinks.mihanblog.com

اینستاگرام تبریز ویکی لینکلر
Instagram.com/tabrizlinks

فیس بوک تبریز ویکی لینکلر
Facebook.com/tabrizlinks

شبکه ویدیویی نماشا تبریز لینک
Namasha.com/tabrizlinks

آپارات ویدیویی شبکه سهند
Aparat.com/sahandtv

آپارات ویدیویی سهند موزیک
Aparat.com/sahandmusic

آپارات ویدیویی سهند کارتون
Aparat.com/sahandcartoon

آپارات ویدیویی آشپزی آذربایجان
Aparat.com/sahandchef

آپارات ویدیویی بازنشر تبریز 2018
Aparat.com/tabriz_2018

کانال یوتیوب ویدیویی
youtube.com/tabrizlinks

گالری لنزور تبریز ویکی لینکلر
Lenzor.com/tabrizlinks

تلگرام تبریز ویکی لینکلر
https://t.me/tabrizlinks
@tabrizlinks


ایجاد کننده وبلاگ : تبریز قارتال


    گوگل

    ویکی پدیا

    کتاب ترکی

    دیکشنری زبان ترکی

    دایره المعارف مجازی

    دریاچه ارومیه

    مستمندان تبریز

    استخدامی

    تبریز سرچ

    دیوار تبریز

    رقص آذری

    زنجان توریسم

    تبریز مدرن

    tripadvisor

    تراکتور لینک

    آمار و داده های تبریز

    نصرنیوز

    خبرگزاری شهریار

    آخار آذ

    آناج

    آذرقلم

    دورنا نیوز

    میراث فرهنگی آذربایجان

    صدا و سیمای مرکز استان آذربایجانشرقی

    استانداری آذربایجان شرقی


شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Mobile Traffic | سایت سوالات