تبلیغات
تبریز ویکی لینکلر - بزرگترین وبلاگ تبریز و آذربایجان - مطالب * مشاهیر آذربایجان
 

تبریز ویکی لینکلر

 
محمد بی ریا شاعری محبوب از جنس آذربایجان
نظرات |


من ائولسم باخ بو اوراقه
تحسرله منی یاد ائت
توپور چرخ جفاكاره
معذّب روحومی شادائت


شاعر آذربایجان


بسله نیر قلبیمده سونسوز حورمت، آذربایجانا
ایسته رم دونیاده من حوریت آذربایجانا
سانمایین اوز یوردومون اسرارینا بیگانه یم
من اونون سودای عشقیندن بوجور دیوانه یم
شمعه بنزر، دوره سینده فیرلانان پروانه یم
قویمارام اصلا قویولسون منت آذربایجانا
شاعیرم بیر بولبولم من، آشیانه مدیر وطن
سئیرگاهیم دیر افقلر، خوابگاهیم دیر چمن
چولده بیتمیش لاله لر، داغلاردا آچمیش یاسمن
هر بیری وئرمیش یئنه بیر زینت آذربایجانا
بیر گوزلدیر سئودیگیم كی، حسنونون حیرانیام
من اونا تعریف یازان شاعیرلرین قوربانییام
بیلمیرم صوفی پرستم، عارفم، روحانییام
قائلم معناده من، بیر قیمت آذربایجانا
من خیانت ائتمه دیم مرحوم اولان اجدادیما
ارث تك وئردیم بو یوردو، قهرمان اولادیما
حفظ ائدیب بو اولكه نی، باش اگمه سین جلادیما
اونلارین آوازی وئرسین، شهرت آذربایجانا
پایدار اولسون گوروم اودلو آلاولار تورپاغی
دالغالانسین شانلی بورجوندا عدالت بایراغی
قصردن خوشدور منه هر داخماسی، هر چارداغی
بسله نیر قلبیمده سونسوز حرمت آذربایجانا



محمد بی ریا شاعر ایرانی در آذربایجان بود. او در سال 1293 خورشیدی در تبریز به دنیا آمد و سالهای جوانی اش با مهاجرت به شهرهای مختلف ایران و اتحاد جماهیر شوروی و با اشتغال در برخی ادارات دولتی ایران سپری شد.
ورود ارتش شوروی به ایران و تصرف آذربایجان توسط ارتش سرخ , سرآغاز فعالیت های سازمانی محمد بی ریا بود. او در ابتدا تقریبا باهمه تشکیلات کارگری ایجاد شده در آذربایجان ارتباط بر قرار کرد , پس از مدتی با تشکیل «حزب توده ایران» به این حزب پیوست و در نهایت با تاسیس فرقه دموکرات آذربایجان به این فرقه ملحق شد.
پس از اعلام خودمختاری فرقه به سمت «وزیر معارف» منصوب شد. در واپسین روزهای فرقه دموکرات و در پی با فرار پیشه وری به رهبری فرقه انتخاب شد ولی این رهبری کمتر از 3 روز به طول انجامید.
در تمام سالهای فعالیت سیاسی اشعار زیادی سرود که تعداد زیادی از آنها در بسیاری از نشریات محلی و همسو با فعالیت های کمونیستی وی به چاپ رسید.
خروج بی ریا از ایران آغاز تحول اساسی در محمد بی ریا بود. تنها چند ماه پس از سکونت در باکو با مراجعه به کنسولگری ایران خواهان بازگشت به کشورش شد اما همین درخواست سبب شد تا دستگاه امنیتی شوروی او را دستگیر و به زندان محکوم کند.
تلاشهای وی برای بازگشت به ایران پس از سپری کردن دوره 10 ساله زندان بلافاصله آغاز شد و به علت همین تلاشها بارها بازداشت و تبعید و شکنجه شد. سرانجام با وقوع انقلاب اسلامی در ایران زمینه برای ورود به ایران فراهم گشت و وی پس از 33 سال دوری از وطن به خواسته دیرینه اش رسید و به ایران بازگشت. بی ریا پس از چند سال زندگی در ایران در تاریخ 1 اسفند 1363 در تبریز درگذشت.


محمد بی ریا

ای اؤلکه می ظلم ایله قویدون دهرده ویران
محکوم اولا بیلمز سنه بوندان سورا اینسان
اینسان ازلیندن یارانیب اشرف خیلقت
لاییق دئییل اصلا اونا زنجیر اسارت
قوی بیزده بیر اینسان تک اولاق ناییله آمال
گل ائتمه بیزیم حاققیمیزی قهر ایله پامال

گل ای عجل! عالمده بوگوندن منه یار اول
آرتیق داها قویما یانام اودلاردا سبب سیز
ای طالعیمین غونچاسی قوپ سنده یئتر سول!
مومکون دئییل هر آلچاغا دونیاده چوکم دیز
****
ای وارلیقیمین شمعی خموش اول، ابدی سون
جیسمیمده کی آتش ، قوی اومیدیم کیمی سؤنسون
دؤن سنده وجودیم!قاراداش پارچاسینا دؤن!
قوی مسلکیم، آمالیم، عقیدم کوله دؤنسون
***
یوخ…!یوخ…!من اولرسمده اگر مسلکیم اولمز
اود پارلایاجاق داییم اوفقلرده گونش تک
بیر نور حقیقت دی کی ،کورلار اونو گورمز
حقسیزلیگه هر نوقطه ده غالیب دیر او مسلک

     تولد و جوانی
 محمد باقرزاده نوحی , معروف به محمد بی ریا در سال 1293 در تبریز متولد شد. پدرش «حاجی غلام باقرزاده نوحی» نجار بود.
در هشت سالگی به همراه خانواده ابتدا به باکو و از آنجا به خراسان مهاجرت کردند و محمد تحصیلات ابتدایی خود را در آنجا آغاز نمود. اما به علت بیماری و ناسازگاری مزاج مادرش با آب و هوای آن دیار و به توصیه پزشکان , این مهاجرت دوام چندانی نداشت و خانواده بار دیگر به باکو بازگشت.
محمد در سال 1303 و در سن 10 سالگی تحصیلات خود در مدارس باکو را آغاز کرد. پس از سپری کردن دوره 7 ساله در مدرسه , وارد نفت ماکینالاری قورولوشو تئخنیکو موندا شد و همزمان به ادبیات و شاعری گرایش پیدا کرد و اشعاری سرود که تعدادی از آنها نیز در نشریه «دیوار» چاپ باکو منتشر گردید.
درگذشت ناگهانی عمو و مادر , خانواده او را تحت تاثیر قرار داد و تغییرات اساسی در زندگی شاعر جوان به وجود آورد و محمد به همراه پدر , برادر و دو خواهرش (محبوبه و حسنیه) در تاریخ 21 دی 1311 بار دیگر به ایران مهاجرت کردند. از سال  1313 تا سال 1317 در استخدام اداره بلدیه شهر تبریز بود و در این مدت در باغ ملی تبریز آواز می خواند و تنبک می زد و  مسئول تعدادی از گردونه ها و چرخ و فلک ها بود.
در سال 1317 خدمت سربازی اش را در لشگر تبریز سپری کرد و به استخدام اداره راه آهن تبریز در آمد و تا ورود قوای متفقین به ایران و اشغال تبریز توسط ارتش شوروی (در شهریور ۱۳۲۰) این كار را ادامه داد.


 ویدیویی از بی ریا در قدیم تبریز
[http://www.aparat.com/v/o8rJO]


قم(غم) چکمه عموغلو هله بو میللت آییلماز
آج لوت قالا داییم،چکه مین ذلت آییلماز
مشروطه اوچون تؤکدوله بو شهریده قانلار
قانون- ائ اساسی دییه جان وئردی جاوانلار
آخیردا یئنه حؤکموران اولدو بیزه خانلار
کئچدی باشینا توربا داحی اوممت آییلماز
قم چکمه عموغلو هله بو میللت آییلماز
هر عصریده توش اولدو بلایه بلایه یازیغ ایران
اولموشدو سیپر جؤوو-او-جفایه یازیغ ایران
سون گونده اسیر اولدو ریزایه یازیغ ایران
چکدی نقدر رنج-او-سیتم مئحنت آییلماز
قم چکمه عموغلو هله بو میللت آییلماز
ایرانلی اسیردیر اونو قول خاق ائدیب الله
حاقین طلب ائتسه اولاجاغ عرضیده گومراه
لازیم دئییل ایرانلی هر ایشدن اولا آگاه
جوخ برک یاتیب اولسا نقدر صحبت آییلماز
قم چکمه عموغلو هله بو میللت آییلماز
عصرافیل ایر سووری چیخیب ارشیده چالسا
هئچ دورمایاجاغدیر نقدر بو دالی قالسا
گر مخلوقون احوالینی مندن خبر آلسا
هر کس دییرم دورما چاتیب فورصت آتیلماز
قم چکمه عموغلو هله بو میللت آییلماز
ایرانلی گرک اولماسین آفاقیده آزاد
قان آغلاییب ائتسین گرک او ناله- وو- فریاد
همسایهلری ائتسه ایر لوطفیله ایمداد
دوشمز باشا ائتمز ابه دن هیممت آییلماز
قم چکمه عموغلو هله بو میللت آییلماز
بئش یورقانین آلتیندا بو تمبل نئجه یاتمیش!
چیخمیر نفهسی فیس- فیسئ دیر قان تره باتمیش
توپ گوله لری عالم-ای ایمکانی اویاتمیش
واه…واه! اونو قویماز دورا بو قیفلت آییماز
قم چکمه عموغلو هله بو میللت آییلماز
بیر گون گلجک من گؤرورم دیک دوراجاقسان
اطرافه باخیب باشه جوتللی ووراجاقسان
هر یئرده گئدیب بوینونو موتلق بوراجاقسان
وئر اوندا رییاسیز سؤزومه قییمت آییلماز
غم چکمه عموغلو هله بو میللت آییلماز


       فعالیت های سیاسی
در پی اشغال آذربایجان توسط ارتش شوروی , گروه ها و تشکلهای سیاسی یکی پس از دیگری با گرایشات کمونیستی اعلام موجودیت کردند که از جمله آنها می توان به جمعیت آذربایجان (آذربایجان جمعیتی) و اتحادیه زحمتكشان آذربایجان (آذربایجان زحمتكشلری تشكیلاتی) اشاره کرد. همزمان در مهر 1320 در تهران حزب توده ایران اعلام موجودیت کرد و 7 ماه بعد در فروردین 1321 شعبه محلی این حزب در تبریز با نام «کمیته ایالتی آذربایجان» آغاز به کار نمود و محمد بی ریا و بسیاری دیگر از نقش آفرینان در قائله فرقه دموکرات به آن پیوستند.
در آن دوران بی ریا به خانه فرهنگ شوروی در تبریز بسیار نزدیک شد و با بسیاری از نظامیان و ماموران اطلاعاتی روسیه ارتباط برقرار کرد و مورد اعتماد و اقبال آنان قرار گرفت.
محمد بی ریا در سال 1322 نشریه «ادبیات صحیفه سی» (صفحه ادبیات) را منتشر نمود. این نشریه در دو صفحه (یک برگ) به آدرس «خیابان تربیت , کانون ضد فاشیستی» و تا پایان کار فرقه در سال 1325 منتشر می شد و محتوای آن بیشتر نقد نظام سرمایه داره و مبارزه با آلمان نازی و تبلیغ کمونیسم بود. از این نشریه تنها شماره 15 آن باقی مانده که امروز در کتابخانه ملی تبریز نگهداری میشود.


شاگرد:
ایسته ییرسن کی،معلّم،بیز اورک دن باریشاق
آغزیمیــزدا دیلیمیــز وار،قوی او دیلــده دانیشاق
مــدنیّت بورومـــوش علـــم ایلـــه دونیـــا اوزونــو
داها تنبل لییی آت گل گئجه_ گوندوز چالیشاق
معلّم
اشـتباه ائیلمــه یین وار هر ایشین قاعـده سی
او شیرین یئرلــی دیلـین مرکزه یوخ فایـده سی
امر ائدیبلر کی،سوخام آغزیوا جبـره ن بو دیلـی
دونیادا فارس دیلیدیر جوملـه دیلین والیده سی
شاگرد
آی معلّـــم اونـــو اؤیــــرنمه یه یــــوخ طـــاقتیمیز
آنا دیلـــده دانیشیب گولــمک اولـوب عـــادتیمیز
چـوخ بؤیوکـدور او غریب دیل جیراجاق آغزیمیزی
بیـــز تصــــوّر ائله دیکــــجه دییشـــیر حـــالتیمیز
معلّم
سیز اوشاق سیز نه بیلیرسیز ای اوغول یاخشی_یامان
خوراساندا بو دیله حرمــت ائـــدیر پیر و جــــوان
اونلارین خاطیرینــه سیزده گـــرک اؤیــرنــه سیز
سؤزومو رد ائله سـیز دولـت ائدر باشقا گومــان
شاگرد
آی معلّــم بیــر اوتـان،ری لــی،گیلانی دئییلیک
ائلیمیــز یوردومــــوز آیـــری گـــاوالانلی دئییلیک
آزریســـتاندی بیــــزیم ملّتیمیـــز تاریخـــه بـــاخ
معده دن سؤیله میریک فیکری دومانلی دئیلیک
معلّم
منــه تــاریخ اوخومــاق اینــدی یاراشـماز بیلیرم
دوزو لاپ زور_زوراکـی حــاققیزی اینکــار ائــدیرم
دیلیزی ترک ائله ییب ایندی گرک فارسلاشاسیز
آدی زی تـــــــاریخین اوّل واراقینــــدان ســـیلیرم



محمد بی ریا در سال 1324 همزمان با اعلام موجودیت فرقه دموکرات آذربایجان به فرقه پیوست و کمی بعد با اعلام خودمختاری فرقه دموکرات به پیشنهاد میرزا ابراهیم اف ,که با او در خانه فرهنگ شوروی آشنا شده بود, به عنوان وزیر فرهنگ فرقه دموکرات آذربایجان منصوب شد و همزمان با تاسیس «اتحادیه کارگران آذربایجان» به ریاست آن تشکیلات انتخاب شد. این سالها اوج قدرت و اعتبار محمد بی ریا بود و اشعارش در نشریه «وطن یولوندا» (نشریه تبلیغاتی ارتش سرخ اتحاد جماهیر شوروی) و همچنین روزنامه «آذربایجان» (ارگان فرقه دموکرات آذربایجان) و نشریات «رهبر» , «ظفر» , «دماوند» , «خاور نو» و بسیاری دیگر از نشریات محلی منتشر شد , کتاب های شعر او به چاپ رسید و تعدادی از آنها نیز به زبان روسی ترجمه شد و در شوروی منتشر گردید. محمد بی ریا در سال 1324 و به دعوت سندیکاهای کارگری سرخ به کنفرانسی در پاریس دعوت شد. اودراین کنفرانس ضمن بر شمردن مشکلات کارگران ایرانی و بیان مشکلات آنان , خواستارهمبستگی با کارگران سرتاسر ایران شد.
پس از خروج ارتش شوروی از آذربایجان و به نتیجه نرسیدن مذاکرات دولت با رهبران فرقه دموکرات , و در پی حرکت ارتش به سمت تبریز , سید جعفر پیشه وری در تاریخ 19 آذر 1325 و قبل از خروج از تبریز رهبری فرقه را به محمد بی ریا تحویل می دهد و او تا 21 آذر در مقام رهبر فرقه دموکرات آذربایجان در تبریز باقی می ماند. در مدت کوتاه ریاست بی ریا در فرقه دموکرات و پیش از رسیدن ارتش شاهنشاهی به تبریز، هنگامی که در خیابان پهلوی از اتومبیل پیاده می شد که به ساختمان کمیته مرکزی فرقه برود، مورد هجوم مردم تبریز قرار گرفت و به بیمارستان شوروی که در همان نزدیکی بود گریخت و از همان جا به کمک روس ها به صورت پنهانی از ایران خارج شده و به دیگر سران فرقه دموکرات در باکو پیوست.

 
شاعر بی ریا

تك بیر سنه اوره ك دولوسو باغلاییب امید
دائم الین له حس ائله ییردیم نجاتیمی
آزادلیقین یولوندا سنی ائتدیلر شهید
بی رحملر زهرله دیلرشن حیاتیمی
قلبیم اینانمیرام دوزه بو سون مصیبته
باعث لرین دوچار اولا نفرین ولعنته!

هر زحمته تحمل ائده ن, بی نوا آنان
مین ذوق آلیردی نازینی چكدیكده صبح وشام
ایندی روادیر ای گوزومون نورو, ناگهان
من اوز بویوم برابری اوغلومدان آیریلام؟
یوخ – یوخ! جهانی ترك ائله ییب ئولمك ایستره م
هجرینده قویمارام اوره گیم باغلاسین ورم

آلدی قراروصبریمی, دهشتلی ماتمین
اولدوم بلای فرقت وحسرتله روبرو
سنسیز نه حظی وار, داها معناسیز عالمین؟
چوخ گوردو بیر سنی منه بو چرخ كینه جو
حقیمده روزگار ائله دی ظولمونو تمام
یولداشلازین گرك آلا ظالمدن انتقام
 

       زندگی در شوروی
دوران تبعید در باکو , دوران تحول محمد بی ریا بود. محمد بی ریا که در زمان حکومت فرقه دموکرات از معدود سران ضد ایرانی فرقه به حساب میآمد , پس از خروج از ایران مانند بسیاری دیگر از همفکرانش خیلی زود تغییر عقیده داده و گرایش زیادی نسبت به ایران پیدا کرد و پس از پناهندگی به شوروی و سکونت در باکو , خیلی زود خواهان بازگشت به ایران شد. او که در دوره حکومت فرقه در تبریز به شدت بر علیه ایران سیاه نمایی می کرد و جهت پیشبرد اهداف فرقه سعی در تفرقه افکنی قومی میان ایرانیان داشت و حتی علنا به تخریب زبان فارسی می پرداخت , در شوروی عقایدش عوض شد و علاقه زیادی به ایران پیدا کرد و تلاش های زیادی برای بازگشت به کشورش انجام داد که هر بار پاسخ او را با دستگیری و شکنجه و تبعید دادند.


در سال 1326(1947میلادی) ابتدا او را به 9 سال حبس محکوم کردند. خودش در این مورد می گوید :
«مرا به سه اتهام گناهكار كردند و نه سال برایم زندان بریدند. یكی این كه در اوایل سال 1942 در باكو بدون اجازه پلیس تقاضای صدور گذرنامه كرده ام ؛ دیگر اینكه درسال 1946 در تبریز با كنسول آمریكا ملاقات و گفت و گو كرده بودم ؛ سوم این كه در سال 1947 بدون اجازه پلیس برای بازگشت به ایران در مسكو با سفارت ایران تماس گرفته ام. در هر سه مورد به آنها توضیح دادم كه من تبعه ایران هستم و چنین حقی را داشته ام و گزارش ملاقات با كنسول امریكا را به پیشه وری دادم پس می خواستید به چه كسی بدهم؟ شما حق ندارید به هیچ موردی مرا بازخواست كنید.»


بیز دونیانین قورخو بیلمز بیر قهرمان ائلی ییک
آلاولاردان یارانیلمیش آذربایجان ائلی ییک

یوردوموزو یاشاداجاق آدیمیزلا ، سانیمیز
هندوستانین داغلارینان محکم دیر ایمانیمیز
تاریخلرین زینتی دیر شوهره تیمیز شانیمیز
بونا شاهید بدن ده کی ایلیگیمیز، قانیمیز

بیز دونیانین قورخو بیلمز بیر قهرمان ائلی ییک
آلاولاردان یارانیلمیش آذربایجان ائلی ییک

بیز بیر ائلیک بیلسین هامی آندیمیزدیر،سوزوموز
خایینلره مرحمتله باخا بیلمز گوزوموز
خلقیمیزی حیفظ ائتمیشیک ایللر بویو ، اوزوموز
تیکیلمه میش یئره بیزیم آلنی آچیق اوزوموز
بیز دونیانین قورخو بیلمز بیر قهرمان ائلی ییک
آلاولاردان یارانیلمیش آذربایجان ائلی ییک

بیر یولوموز واردی اودا،حوریتین یولودور
باشدان-باشا اورگیمیز صداقتله دولودور
آذربایجان ائلی،حقیقتین بوکولمه ین قولودور
بیز دونیانین قورخو بیلمز بیر قهرمان ائلی ییک
آلاولاردان یارانیلمیش آذربایجان ائلی ییک

سود وئریبدیر بیزه آنا ،ایشیغیندا اولکه لرین
بسلنمیشیک قوجاغیندا آل گونشلی سحرین
هر یئرینی بوروموشوک قافلانکنی نین-خزرین
آلیر بیزدن بوتون ائللر سوراغینی ظفرین
بیز دونیانین قورخو بیلمز بیر قهرمان ائلی ییک
آلاولاردان یارانیلمیش آذربایجان ائلی ییک



در سالهای پایانی محکومیت , در تاریخ 14 فروردین 1333 (3 آپریل 1954) محمد بی ریا طی نامه ای به مالنکوف (نخست وزیر شوروی) ضمن بیان مختصری از زندگی شخصی به شرح فعالیت های سیاسی خود پرداخته و در آن به برخی حقایق پشت پرده فرقه دموکرات آذربایجان و مرگ پیشه وری اشاره نموده است. این نامه از اسناد مهم مرتبط به فرقه دموکرات آذربایجان به حساب می آید.
پس از سپری شدن دوران محکومیت و آزادی از زندان بلافاصله تلاشهای خود برای بازگشت به ایران را از سر گرفت و به انتقاد از شرایط شوروی پرداخت و در سال 1335 مسجد نشین شد. یک سال پس از آزادی در سال 1336 بار دیگر او را به پای میز محاکمه کشاندند و اینبار او را به 10 سال حبس محکوم و به زندان مولداوی منقل کردند.
محمد بی ریا اینبار پلیس را تحقیر کرد و برای بار سوم در دادگاه به جرم توهین به پلیس به دو سال زندان محکوم شد. پس از گذراندن سالها زندان و تبعید و شکنجه به باكو آمد اما این بار به او خانه ندادند و حقوق بازنشستگی اش را هم قطع كرده بودند. افراد خیرخواه به او کمک می كردند تا از گرسنگی نمیرد.

 
بی ریا


اوغلان بو نه سس دیر؟

اوغلان! قاپینی باغلا، نه هایدیر بو، نه سس دیر؟
گئت سویله اوتانسین بو جماعت داها بسدیر!

((قافلانتی)) نی كئچدی یئنه مشروطه صداسی
باشلاندی بو تبریزلیلرین كوهنه اداسی
ییرتیلدی عجب مستبدین قانلی رداسی
مین لرله رعیت بو یولون اولدو فداسی

كور گوزلری گوردو، سونی بیهوده، عبث دیر
اوغلان! قاپینی باغلا، نه هایدیر بو، نه سس دیر؟

البت كئچه جكدیر الیمه بیر كره فرصت
اوندا وئره رم منده، بو مخلوقه اذیت
بیر- بیر گئده جك حبسه، بو اعضای جمعیت
پولدور منه هر شئی، نه یه لازیمدی حمیت

باش توتموری حیله م- كلكیم، ایل اوزو نس دیر!
اوغلان! قاپینی باغلا، نه هایدیر بو، نه سس دیر؟

بوش- بوش دانیشیب، یورسا اوزون ملت نادان
آغلار قالاجاق، اولمیاجاق ارضده خندان
دونیاده گرك اولمیا بیر صاحب وجدان
ترتیب اولونوبدیر اولارین جرمینه زندان

ظاهیرده آدی اولكه دی، باطینده قفس دیر
اوغلان! قاپینی باغلا، نه هایدیر بو، نه سس دیر؟

سن ائیله خیال ائیله مه منده دالی قاللام
آخیر اولارین كوتله سینه، زلزله ساللام
عزرائیل اولوب، قدرتیله جانلارین آللام
بیر- بیر توتارام باشلارینا قدداره چاللام

باخ دوره نه، ماموردی، نگهبان دیر، عسس دیر
اوغلان! قاپینی باغلا، نه هایدیر بو، نه سس دیر؟

بو خاكده، حكم ائیله یه جك دائم اسارت
بیر گون ائله رم ائولریزی ظلمله غارت
وار منده قوشون، قهر و غضب، كین و مهارت
ائتمیشدی اگر بعضی لری خیلی جسارت

اولكوتدوم، اولار سسلرینی گور نئجه كسدی؟
اوغلان! قاپینی باغلا، نه هایدیر بو، نه سس دیر؟

ارثآ یئتیشیبدیر منه، بو دولت و ملت
حاكمدی بوتون میللته، هر نقطه ده دولت
تقسیم اولوناندا یئتیشیبدیر سیزه ذلت
رد ائیله مه گوزدن نه دی مقصد، نه دیر علت؟

عالمده ضرر ائیله دی، هر كس كی تلسدی
اوغلان! قاپینی باغلا، نه هایدیر بو، نه سس دیر؟
 


       بازگشت به ایران و پایان زندگی
محمد بی ریا پس از حدود 33 سال تحمل زندان و تبعید و شکنجه و آوارگی در اتحاد جماهیر شوروی با پیروزی انقلاب اسلامی در سال 1358 به ایران بازگشت. وی که در زمان قدرت فرقه در تبریز در محافل عمومی همیشه توسط دو سرباز روس اسکورت می شد با گمنامی و با حالی پریشان بار دیگر به تبریز بازگشت اما اینبار هیچ کس حتی پیر مردهای شهر نیز او را به یاد نمیاوردند و حتی از جانب خانواده نیز ترد شده بود. سالهای پایانی عمر او در بازگشت به ایران با تنهایی و بی کسی گذشت و بیشتر مشغول پرسه زدن در کوچه های شهر بود و با کمک برخی مردم گذران زندگی می کرد.
محمد بی ریا در تاریخ 1 اسفند 1363 (در سن 70 سالگی) درگذشت و در گورستان وادی رحمت تبریز به خاک سپرده شد.


اشعار بی ریا



 (۱)اربابلارین دیلیندن کارگرلره خیطاب

آی کیشی دال با دال وورور قلبیمه یارا کارگر
دینجه‌لی، چورلادیب منی، سوخسا مزاره کارگر

ایندی قدیمکیلر کیمی‌سؤزلریمه اینانماییر
دیک اوزومه دورور هله، ذره قدر اوتانماییر
خاصیتی اولوب عوض، بئینی دؤنوبدو قانماییر
اؤز جیزیغیندان آتلاییب، چیخدی کنارا کارگر
دینجه‌لی، چورلادیب منی، سوخسا مزاره کارگر

یومروغونو دویونله‌ییب، قاشلارینی چاتیر منه
حیزبده عوضو اولوب گئده، گونده فاسون ساتیر منه
ایسته‌ییرم میریلدایام، فوری تپیک آتیر منه
چیخمایاسان گؤروم سنی بیرده باهارا کارگر
دینجه‌لی، چورلادیب منی، سوخسا مزاره کارگر

دوغروسو من زمانه‌ده انگله دوشموشم عجب
هئچ گؤرونوبدو کارگر حقینی ائیله‌سین طلب؟
یوخ هونریم کی، سالدیرام، بونلاری حبسه بی‌سبب
غوصه‌دن ائتمیشم داها بؤرکومو پارا کارگر
دینجه‌لی، چورلادیب منی، سوخسا مزاره کارگر

آی بالا، کارگر ندیر، دوکتور ایله داوا ندیر؟
درس اوخوماق، ساواد ندیر؟ علمیله تئخنیکا ندیر؟
کور اولا کارگر گرک، بیلمه‌یه کی، ضییا ندیر!
سن هله گئت چؤرک قازان، شامو- ناهارا کارگر
دینجه‌لی، چورلادیب منی، سوخسا مزاره کارگر

کارگرین نه حقی وار مونکیر اولا ریاسته؟
یا، بیله ایقتیصاد ندیر، ال آپارا سیاسته!
سئچگیده ایشتیراک ائدیر، گل قولاق آس حکایته
سن نه اود اولموسام مگر؟ ائی اوزو قارا کارگر؟
دینجه‌لی، چورلادیب منی، سوخسا مزاره کارگر

چیخدی الیمدن ائی فلک، شانیله شؤهرتیم منیم
گئتدی همیشه‌لیک بوتون، فخرله عزتیم منیم
یوخدو ازلکیلر کیمی، ایندیلیک حؤرمتین منیم
آز قالیر ائتسین ایشلری ایندی ایداره کارگر
دینجه‌لی، چورلادیب منی، سوخسا مزاره کارگر
تبریز ۱۳۲۲

(۲)گؤز آچ آی کارگر!

گؤز آچ آی کارگر بسدیر، آییل بو خابی غفلتدن
جاهاندا مرحمت اومما، بو قانوندان، بو دؤولتدن
سارالدین، گول کیمی‌سولدون، ازیلدین، پایمال اولدون
بوکولدو قامتین غمدن، قوجالدین درد و محنتدن
همیشه گؤزلرین گیریان، سویوقدا آج، سوسوز، عوریان
داش اولسا دیلله‌نر اینسان، گلر جانا بو ذیلتدن
الین بوش، ائوده ائولادین – عیالین هر شئیه حسرت
سنی دیندیرسه‌لر دینمه، قیزار شرم خجالتدن
دگیلسن کیمسه‌دن اسکیک، دئمک اولماز بونا دیریلیک
سنی آزاد ائدر «بیرلیک» بو زنجیر و اسارتدن
قولوندا قودرتین واردیر، اورکده جوراتین واردیر
سنین اؤز حؤرمتین واردیر، ال اوز ارباب ظولمتدن
سنین سایه‌نده ظالیملر، توتوب کاشانه‌ده مسکن
آلیر اؤز کامینی هر گون ملک منظر بیر آفتدن
آماندیر فؤوت اولور فورصت، چالیش اول حقیوه صاحیب
خیانتکاره توت دیوان، قصاص آل بی‌مورووتدن




لینک مجموعه پستهای مشاهیر و بزرگان آذربایجان




مرتبط با : آذربایجان * مشاهیر آذربایجان
برچسب ها : بی ریا-شاعر آذربایجان-ادبیات ترکی-
نویسنده : تبریز قارتال
تاریخ : پنجشنبه 2 آذر 1396
زمان : 11:57 ب.ظ
ایرج شهین باهر شهردار جدید کلانشهر تبریز
نظرات |

ایرج ، فرشته نجات تبریز 2018 خواهد شد؟



ایرج شهین باهر جانم ، آمدی ولی حالا چرا؟!
حالا که تبریز از پا افتاده تا 2018 چرا؟!

تبریز 2018

تا کمتر از 100 روز به 2018 مانده و هیچ پروژه فاخر که به کنار هیچ اجرا و اقدام قابل تعریف گردشگری که قبلا هم وعده داده شده بود انجام نشده است!
ایرج جانم زودتر بیا که شهرسازی تبریز به گرداب دلالی و شهرفروشی رفته است!

حالاکه آمدی با لب خندان سبز بیا و شهر را سبز کن زیراکه تبریز شهر شهریار نه باغچه و باغ مانده نه درختی و شده شهر خاکستری سیمانی !

شهین باهر جان با وقار و منطق بیا، هویت و آثارتاریخی  تبریز همگی زیر بتن ها و خاکها و دیوارها و پاساژهای متروکه دست ساخت شهرداری و نادانی میراث فرهنگی و اوقاف ، خفه و محصور مانده اند !
کاری بکن که حالاکه تبریز از پا افتاده است برای 2018 آبرو  حفظ کن!

ما یعنی تبریزیها نیاز به یک شهردار با فکرهای بزرگ برای شهر بزرگ تبریز نیاز داریم.
تبریز همه چیز دارد بخصوص جوانان متعصب و تلاشگر که آماده خدمت رسانی به شهرشان هستند که دیگر شهرها چنین نیروی خفته قدرتمندی ندارند و باید از آن بهره برد.

آیا تا 2018 ایرج شهین باهر و دیگر ارگانها تبریز تنها را نجات و امیدوار خواهند کرد؟
تبریز ویکی لینکلر خوش بین است...


شهردار تبریز

شهین باهر


مهمترین چالش های شهردار جدید تبریز :
- حاشیه نشینان و بافت فرسوده تبریز
- تبریز 2018 و مسئله گردشگری و توریسم
- فضای سبز و پارکهای کم تعداد تبریز بخصوص در مرکز و غرب شهر
- محیط زیست و مسئله فاضلابها و پسماند
- مبارزه با فساد و مدیران نالایق در شهرداری
- حفظ هویت و اصالت شهر تاریخی تبریز در آذربایجان
- گسترش پیاده راه و حمل نقل عمومی بخصوص مترو
- تمرکز بر آموزش شهروندی و ایجاد فضای نشاط و سلامتی در تبریز
- تکمیل طرحهای نیمه تمام ، مثل مقبره الشعرا و میدان آذربایجان و میدان منصور و...


شهرداری تبریز

تبریز2018

بلدیه


ایرج شهین باهر (زادهٔ ۱۳۵۱ در تبریز)، فعال و سیاستمدار اهل تبریز است. وی در مهر ماه ۱۳۹۶ با رای اعضای شورای اسلامی شهر تبریز به مدت ۴ سال، به عنوان پنجاه و ششمین شهردار تبریز انتخاب شد.

مدارک تحصیلی و حرفه ای
*لیسانس عمران – عمران سال ۱۳۷۵
*فوق لیسانس شهرسازی سال ۱۳۸۱
*پروانه کارشناسی رسمی قوه قضائیه سال ۱۳۸۲
*پروانه اشتغال به کار مهندسی پایه یک عمران
*پروانه اشتغال به کار مهندسی پایه یک شهرسازی
*دانشجوی دکترای جغرافیا و برنامه ریزی شهری

 
ایرج باهر

شهردار


سوابق اجرایی و مدیریتی رئیس سازمان تظام مهندسی استان آذربایجان شرقی دو دوره عضو شورای اسلامی کلانشهر تبریز

 *رئیس کمیسیون توسعه و عمران شهری شورای اسلامی کلانشهر تبریز

*عضو هیئت مدیره سازمان نظام مهندسی استان در دوره پنجم و ششم

*عضو هیئت مدیره کارشناسان رسمی قوه قضائیه استان

*رئیس کانون کارشناسان رسمی قوه قضائیه استان آذربایجان شرقی

*شهردار شهر باسمنج سال ۱۳۸۵-۱۳۸۹

 *شهردار نمونه سال ۱۳۸۹ شهرستان تبریز

*نماینده سازمان نظام مهندسی استان در کمیسیون ماده ۵ استان

*عضو شورای انتظامی سازمان نظام مهندسی استان

*عضو کمیسیون حقوقی سازمان نظام مهندسی استان

*عضو کمیسیون انتشارات سازمان نظام مهندسی استان

*عضو گروه تخصصی شهرسازی سازمان نظام مهندسی استان

*عضو کمیته آموزش نظام مهندسی استان

*عضو دائم کمیته راهبردی و مناسب سازی محیط شهری تبریز

*رئیس هیأت مؤسس جامعه مهندسان شهرساز استان آذربایجان شرقی

*مدیرعامل شرکت خوش سازان تبریز

*مشاور شهرسازی شهرداری مرند سال ۱۳۸۲

*کارشناس و مشاور اعضای شورای اسلامی شهر تبریز در کمیسیون توافقات شهرداری تبریز سال ۱۳۸۳

*نایب رئیس اول شورای عالی کارشناسان رسمی قوه قضائیه کشور

*مشاور معاونت پیگیری از وقوع جرم دادگستری استان آذربایجان شرقی

*عضو کمیسیون تحقیق و نظارت شورای اسلامی کلانشهر تبریز

*نماینده شورای اسلامی کلانشهر تبریز در کمیته فنی شهرداری

*عضو کمیته تدوین برنامه ریزی بازسازی و کمیته نظارت و اجرای ستاد بازسازی مناطق زلزله زده

*نماینده شورای اسلامی کلانشهر تبریز در کمیسیون ماده صد شهرداری منطقه یک تبریز

*نماینده شورای اسلامی کلانشهر تبریز در کمیسیون بند ۲۰ ماده ۵۵ شهرداری منطقه یک تبریز

*دبیر کمیسیون شهرسازی شورای اسلامی کلانشهر تبریز

*نماینده شورای اسلامی کلانشهر تبریز در هیأت عالی سرمایه گذاری شهرداری تبریز

*عضو اصلی هیئت مدیره انجمن خیرین مسکن ساز استان آذربایجان شرقی

سوابق علمی و تحقیقی

*عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی

*عضو کمیته بررسی پروژه های تحقیقاتی شورای اسلامی کلانشهر تیریز

*عضو کمیته سیاستگذاری اولین همایش ملی نگاهی نو به شهرسازی امنیت و پیشگیری از وقوع جرم در فضاهای شهری

*مدیر مسئول نشریه پیام ارک

*دبیر شورای سیاستگذاری کنفرانس بین المللی عمران و معماری و توسعه پایدار شهری پاییز ۹۲

*عضو هیأت علمی و داوری سمینار علمی و تخصصی جاذبه ها و دافعه های گردشگری آذربایجانشرقی

*ارائه مقاله تحول مسیر مدیریت شهری در ایران ناشر ، نشریه دانشگاه ۱۳۸۴

*ارائه مقاله خصوصی سازی خدمات شهری و چالشهای پیش رو ناشر ، سمینار علمی – تخصصی شهرها و مردم ۱۳۸۳

*ارائه مقاله تأثیرات حمل و نقل بر محیط و انسان ناشر ، سمینار علمی – تخصصی شهرها و مردم: ۱۳۸۳

*ارائه مقاله بررسی تاب آوری در مقابل زلزله ( نمونه موردی شهر وان ترکیه)، نشریه نظام مهندسی: ۱۳۸۳

*همکاری در مطالعات وضع موجود مرحله اول قطار شهری تبریز با شرکت سبزینه راه

*مطالعه نقش شوراهای اسلامی شهرها در مدیریت شهری ( نمونه موردی تبریز ) پایان نامه ارشد

*همکاری در تهیه تعدادی از طرح های هادی شهری و روستایی استان

*ارائه مقاله شوراهای محلی و پیشنهادی برای استقرار آنها: روزنامه مهد آزادی ۱۳۸۱

*ارائه مقاله حریم شهر، پتانسیل یا چالش برای توسعه آینده: روزنامه مهد آزادی ۱۳۸۴

*ارائه مقاله بررسی حکمروایی شهری در قالب روابط شورای اسلامی شهر با شهرداری براساس مدل وابستگی متغیرها (نمونه موردی منطقه ۱۸ شهرداری تهران) کنفرانس بین المللی عمران، معماری و توسعه پایدار شهری سال ۹۲

*ارائه مقاله بررسی و مکان یابی فضای سبز ( پارک محله ای) در راستای توسعه پایدار زیست محیطی با اصول GIS کنفرانس بین المللی عمران ، معماری و توسعه پایدار شهری سال ۹۲

*ارائه مقاله جایگاه سیاستهای کلی ابلاغی نظام در بخش پدافند غیرعامل توسط مقام معظم رهبری در میزان تاب آوری ساختار فضایی و کالبدی شهرها

*داور علمی فصلنامه پیام ارک سازمان نظام مهندسی ساختمان استان

*داور علمی پروژه های پژوهشی سازمان نظام مهندسی ساختمان استان

*عضو کمیته آموزش سازمان نظام مهندسی ساختمان استان


شهرداری تبریز

شهرداران تبریز

 فهرست اسامی شهرداران شهر اولینهای ایران و صاحب اولین بلدیه یعنی تبریز ، از بدو تأسیس شهرداری تاکنون می‌باشد.

    سردار همایون قاسم‌خان والی (۱۲۸۶)
    علی مسیو (۱۲۸۸)
    میرزا ابراهیم‌خان کلانتری باغمیشه‌ای (شرف الدوله)(۱۲۸۹)
    رفیع الدوله (۱۲۹۲–۱۲۹۰)
    حاج عبدالغفار ناظم العداله (عدل ضرابی) (۱۲۹۵–۱۲۹۳)
    یحیی ناظم الدوله دیبا (۱۲۹۶)
    دکتر رفیع خان امین (۱۲۹۶)
    حاجی سیف (۱۲۹۷–۱۲۹۶)
    حاج حسینقلی خان جلیلی (ارفع الملک) (۱۲۹۹–۱۲۹۷)
    حاج میرزا آقا بلوری (۱۲۹۹)
    حاج عبدالغفار ناظم العداله (عدل ضرابی) (۱۳۰۰)
    میرزا ابراهیم‌خان کلانتری باغمیشه‌ای (شرف الدوله) (۱۳۰۱)
    احمد مشایخی (مستشار السلطنه) (از آذر ۱۳۰۲ تا شهریور ۱۳۰۳)
    حاج میرزا آقا بلوری (از شهریور ۱۳۰۳ تا شهریور ۱۳۰۴)
    عبدالحسین طباطبایی شهامیر (سردار مفخم) (از شهریور ۱۳۰۴ تا خرداد ۱۳۰۵)
    احمد مشایخی (از خرداد ۱۳۰۵ تا مرداد ۱۳۰۵)
    حاج عبدالغفار ناظم العداله (عدل ضرابی) (از مرداد ۱۳۰۵ تا شهریور ۱۳۰۶)
    محمدعلی تربیت (از مهر ۱۳۰۶ تا فروردین ۱۳۰۹)
    حاج حسینقلی خان جلیلی (ارفع الملک) (از فروردین ۱۳۰۹ تا مرداد ۱۳۱۰)
    میر مصطفی علامیر (از مرداد مرداد ۱۳۱۰ تا فروردین ۱۳۱۱)
    سرهنگ محمود غفاری (از فروردین ۱۳۱۱ تا تیر ۱۳۱۲)
    میرزا جلال‌الدین خان کیهان (از تیر ۱۳۱۲ تا مرداد ۱۳۱۳)
    حاج حسینقلی خان جلیلی (ارفع الملک) (از مرداد ۱۳۱۳ تا بهمن ۱۳۱۶)
    مرتضی امین (از بهمن ۱۳۱۶ تا مهر ۱۳۱۷)
    ابوالقاسم جهانگیری (از مهر ۱۳۱۷ تا اردیبهشت ۱۳۱۹)
    عبدالحمید حکیمی (از اردیبهشت ۱۳۱۹ تا تیر ۱۳۱۹)
    مهدی هادی (از تیر ۱۳۱۹ تا آذر ۱۳۱۹)
    عبدالله سررشته‌دار (داریوش سررشته) (از آذر ۱۳۱۹ تا مهر ۱۳۲۰)
    حاج میرزا آقا بلوری (از مهر ۱۳۲۰ تا تیر ۱۳۲۲)
    علی اصغر اعتصام (از تیر ۱۳۲۲ تا مهر ۱۳۲۲)
    اسماعیل بهادر (از مهر ۱۳۲۲ تا فروردین ۱۳۲۳)
    غلامرضا الهامی (از فروردین ۱۳۲۳ تا مهر ۱۳۲۴)
    ابوالحسن خان اقبال آذر (کفیل) (از مهر ۱۳۲۴ تا دی ۱۳۲۴)
    آتش بیات ماکو (از دی ۱۳۲۴ تا مهر ۱۳۲۵)
    عبدالله رحیمی (از مهر ۱۳۲۵ تا آذر ۱۳۲۵)
    مهندس هدایت‌الله کلانتری (از دی ۱۳۲۵ تا مهر ۱۳۲۷)
    سعید سراج میر (از مهر ۱۳۲۷ تا شهریور ۱۳۲۸)
    مهندس فتح‌الله موثق (از شهریور ۱۳۲۸ تا شهریور ۱۳۲۹)
    سعید مجتهدی (از شهریور ۱۳۲۹ تا بهمن ۱۳۳۰)
    محمود روحانی (از بهمن ۱۳۳۰ تا اسفند ۱۳۳۰)
    عبدالحسین وجدانی (از فروردین ۱۳۳۱ تا آبان ۱۳۳۲)
    علی نقی مولوی (از آبان ۱۳۳۲ تا فروردین ۱۳۳۵)
    سید مهدی نبوی (از اردیبهشت ۱۳۳۵ تا آذر ۱۳۳۶)
    سرتیپ محسن فرزان (از فروردین ۱۳۳۷ تا مهر ۱۳۳۷)
    سعید مجتهدی (از مهر ۱۳۳۷ تا شهریور ۱۳۳۸)
    لطفعلی قوامی (از شهریور ۱۳۳۸ تا مرداد ۱۳۳۹)
    مجید نسرین پور (از مهر ۱۳۳۹ تا تیر ۱۳۴۰)
    سرهنگ حسین وخشوری (از تیر ۱۳۴۰ تا اردیبهشت ۱۳۴۳)
    سرتیپ حسینقلی وکیلی (از اردیبهشت ۱۳۴۳ تا مهر ۱۳۴۴)
    ابوالفضل ادیب (از مهر ۱۳۴۴ تا تیر ۱۳۴۵)
    سید علی پیشداد (از تیر ۱۳۴۵ تا مرداد ۱۳۴۶)
    دکتر مصطفی امیر پناهی (از آذر ۱۳۴۶ تا مهر ۱۳۴۷)
    دکتر محمد علی ظهیری (از آبان ۱۳۴۷ تا اسفند ۱۳۴۷)
    دکتر حمید وارسته (از اسفند ۱۳۴۷ تا آذر ۱۳۵۰)
    دکتر عبدالعلی شاهید (از آذر ۱۳۵۰ تا آذر ۱۳۵۲)
    سرتیپ جواد مصری (از آذر ۱۳۵۲ تا خرداد ۱۳۵۳)
    مهندس حسن اسکندری (از خرداد ۱۳۵۳ تا تیر ۱۳۵۴)
    دکتر حمید وارسته (از مرداد ۱۳۵۴ تا دی ۱۳۵۶)
    دکتر محمد باقر صدری (از دی ۱۳۵۶ تا ۱۳۵۸)
    مجید اقتصادخواه (۱۳۵۹–۱۳۵۸)
    محمد صادق پشمینه آذر (۱۳۶۱–۱۳۵۹)
    اسماعیل قدری (۱۳۶۲–۱۳۶۱)
    میر ولی موسوی [بعنوان سرپرست موقت در شهرداری] (۱۳۶۳–۱۳۶۲)
    محسن عزتی (۱۳۶۵–۱۳۶۳)
    میر طاهر موسوی (۱۳۷۲–۱۳۶۵)
    فریدون درویش‌زاده (۱۳۷۶–۱۳۷۲)
    محمد اشرفی نیا (۱۳۷۸–۱۳۷۶)
    عبادالله فتح‌اللهی (۱۳۸۲–۱۳۷۸)
    سید حسین فرهنگ‌پور (۱۳۸۲)
    احتشام حاجی‌پور (۱۳۸۴–۱۳۸۲)
    علی‌رضا نوین (۱۳۹۲–۱۳۸۴)
    صادق نجفی (شهریور ۱۳۹۶–۱۳۹۲)
    ایرج شهین باهر (تاکنون – مهر ۱۳۹۶)




مرتبط با : تبریز * مشاهیر آذربایجان
برچسب ها : شهردار تبریز-شهین باهر-شهرداری-برنامه های کلانشهر تبریز-شهرداران تبریز-
نویسنده : تبریز قارتال
تاریخ : دوشنبه 10 مهر 1396
زمان : 11:58 ب.ظ
پدر جذامیان ،مرحوم دکتر محمدحسین مبین
نظرات |


دومین سالروز درگذشت دکتر مبین ، الگوی انسانیت در ششم مهر ماه است.


محمدحسین مبین

مرحوم مبین و همسرش نشاط وثوقی
در بیوگرافی‌ دست‌نوشته‌ی خانم نشاط وثوقی آمده، متولد ۱۳۱۰ مراغه است که در دوران تحصیلات متوسطه به تبریز آمده و در سال ۱۳۲۷ با دو سال تحصیل در رشته‌ی پزشکیاری و چهار سال تحصیل در رشته مامایی در سال ۱۳۳۳ فارغ‌التحصیل شده؛ در سال ۱۳۳۸ با دکتر مبین ازدواج کرده، در بیمارستان‌های خیریه، شهناز، شاپور کار کرده و … و بعد از ۲۰ سال خدمت، خودش را بازنشسته کرده است. چندین سال از این ۲۰ سال هم پابه‌پای پدرتان به بابا باغی رفته. آن‌ها هرچه از دستشان برمی‌آمده برای جذامیان و فرزندانشان انجام می‌داده‌اند.
دکتر مبین


دکتر سید محمد حسین مبیّن، شاعر، عالم و پزشک برجسته­ آذربایجان است که در سطح جهانی پزشکی حاذق و عالمی شناخته شده است. ایشاه با تخلص “شمشک” به زبان ترکی اشعار و آثار ماندگاری تقدیم بشریت کرده­اند. او، همراه با اشعاری مملو از آرمانها و احساسات پاک بشری، به عنوان طبیبی بزرگ نیز در خدمت انسانها بوده است که خدمات انسان دوستانه­ اش در زندگی بشرین تاثیرگذار بوده است.

مبین در سال ۱۳۰۶ در تبرز چشم به جهان گشود. دانشگاه را در رشته­ پزشکی به اتمام رساند. او، با همکاری پرستاران و پزشکان دیگر ملل و طی مدتها تلاش بیماران جذام سراسر ایران را در سال ۱۳۳۷، در یک مکان – بابا باغی- گردآورد و مرکزی پدید آورد تا این بیماری را از کل جامعه به طرق علمی حذف نماید. بابا باغی ابتکار و جسارت خاص او را می­طلبید و ایشان با این عمل، بشریت را نجات داد. خدمات او در این زمینه با معیارهای جهانی قابل بیان است. ایشان در سال ۱۳۴۱، از طرف جامعه­ بهداشتی جهانی به اروپا دعوت شد و به کشورهای اروپایی مانند: اسپانیا، پرتغال و کشورهای آفریقایی مانند: مالی، نیجریه و دیگر کشورها سفر کرد و تحقیقات و بررسی های علمی بی نظیری را پیش برد و با کسب تجارب فراوان علمی، به کشور خویش مراجعت نمود.

او در این کار سترگ آمادگی خود را برای مداوا و از بین بردن بیماری جذام از جامعه اعلام داشته و کار بزرگ خود را شروع کرد. اینک، این طبیب حاذق و انساندوست در معالجه و از بین بردن چنین بیماری خانمانسوز خدمات گرانقدری را به بشریت کرده است. جالبتر از همه اینکه،، این استاد بزرگوار همزمان با این مداواها، با خلق آثار ادبی تلاش کرده است همراه با کار مداوایش روح انسانها را نیز مداوا کند و با آفریدن شادی و امید در انسانها، دلها را به آینده امیدوار سازد. برای خلق روح بشردوستی دست به قلم برده و با روح ملی خویش توانسته است از هستی معنوی ملت خویش نیز مراقبت نماید.

 او، عشقی را که در مداوای بیمارانش به آنان هدیه می­دهد هدیه­ی روحی و معنوی دیگرش را با اشعار ظریف و زیبایش ممزوج می­نماید و محبت بی­بدیل و انسانی­اش را به کودکان بیمار با شعر و هنرش می­آمیزد. در واقع با آفرینش ادبی و اشعار بسیار زیبا و رقت انگیز خویش، در تربیت و عشق آنان گامهای بلندی برمی­دارد. او در این عرصه، آثار چندی خلق کرده است که عبارتند از:

۱)آچیل چتریم، آچیل

۲) گل بهاریم، گل

۳) قوش یوواسی

۴) لای لای مارالیم لای لای

۵) آغ گول، آغا گول، آیی گول

شمشک، از شاعران بزرگ دنیا به شمار می­آید که در زمینه ی ادبیات کودک با تمام عشق و محبت انسانیشان عمل کرده­اند. او، با خلق اثر”جوذاملی سارا” اثری چنان ماندگار آفریده است که عالمان جهان در ساختن چنین اثری عاجزند. او در این اثر زیبا، زیبایی روح آدمی را به تصویر کشیده است. زیبایی یک دختر مبتلا به جذام، بی توجه به بیماری لاعلاجش، جلو چشمان تمام انسانها حیرت آور است!،..این شعر را باید خواند و دانست که شاعر چه­ها که نکرده است!

شمشک، نویسنده و شاعری بزرگ است و به زبان مادری خویش عشقی بزرگ دارد. اثر”جوذاملی سارا” نه تنها در ادبیات آذربایجان، که در کل ادبیات جهان و دنیای بشریت اثری فناناپذیر است. البته شاعر بزرگ ما، آثار دیگری هم دارد که در ادبیات آذربایجان جایگاهی والا دارد.


جذامیان تبریز

مجسمه دکتر مبین

پدر جذامیان ایران


فعالیت های ادبی دکتر مبین
دکتر مبین، علاوه بر خدمات روزمره در امر جذام و حمایت از جذامیان به خاطر عشق و علاقه خاصی که به شعر و ادب ایران و آذربایجان دارد در وادی ادبیات نیز سهم وتلاش درخور و قابل تأمل دارد.
وی در شعر "شمشک" تخلص کرده و آثار بسیاری در زمینه های مختلف ادبی خصوصا" ادبیات آذربایجان و کودکان دارد که برخی از این آثار چاپ و برخی دیگر نیز در نشریات مختلف کشور منتشر شده است از قبیل :
1 – به یاد شهریار (سوگواره و سوگ نامه ها )
2 – سخنان عارفانه و نصایح حکیمانه نظامی گنجوی
3 – شیطان در شعر شهریار (گامی در راستای شهریار شناسی)
4 – غنچه های خونین (قانلی چیچکلر)
5 – عاشیقلار (مقدمه ای بر کتاب آذربایجان عاشیقلاری)
6 – قاپیمیز آچیلیرگونشه ساری (مقدمه ای بر کتاب شعر ذوالفقار کمالی)
7 – آچیل چتریم آچیل (اوشاقلار ادبیاتی"1")
8 – گل باهاریم گل (اوشاقلارادبیاتی "2")
9 – قوش یوواسی (اوشاقلار ادبیاتی "3")
10 – تبریز گنجه نهفته در بسته تاریخ و اشعار و قطعات منظوم دیگر از قبیل: حماسه خونین انقلاب اسلامی، سارای جذامی، آی بالام باغدا ناوار؟ ، رسامین قلمینده طبیعت جانلانیر و ...
استاد مبین بارها چه در مقام طب و طبابت و چه در عرصه علم و نیز ادبیات مورد تقدیر و قدردانی مسئولات امر و نیز دوستداران فرهنگ قرار گرفته است از آن جمله به انتخاب وی، به عنوان یکی از ده پزشک پیش کسوت کشور در شهریور ماه 1378 اشاره می شود.

- عمادالدین نسیمی شاعر طبیعت

- نظامی گنجوی

 و دیگر آثار…


مصاحبه ترکی مرحوم دکتر محمدحسین مبین پدر جذامیان ایران
[http://www.aparat.com/v/s4QvN]

تبریزین باباباغی آسایشگاهیندان قیسا گؤرونتو
[http://www.aparat.com/v/l57d8]


دکتر مبین، نخستین عالمی است که در ایران تندیس اورا در زمان حیاتش ساخته و امروز در تبریز نصب شده است. تا امروز از طرف مردم قدرشناس ما، کنگره­ها و نکوداشتهای مختلفی برای بزرگداشت این انسان وارسته و بزرگ برگزار کرده است. جالب اینست که دکتر مبین فرهنگسرایی ساخته و در آن امکانات لازم برای بازی و تفریح کودکان ایجاد کرده است. در این فرهنگسرا، سالنی مخصوص و مملو از عروسکها و اسباب بازیها برای کودکان فقیر درست شده است و محلی برای برگزاری شبهای شعر و موسیقی آذربایجانی در آن ایجاد شده است.


محبت تشنه‌سی       (یئتیم اوشاقلارا)

محبت، دریادیر،
اوج­سوز –  بوجاق­سیز،
محبت ایچینده،
من بوغولموشام.

كیم بیلیر،
بلكه ده بیرگون،
محبت گؤرمه‌میش،
من دوغولموشام.

آتاسیز، آناسیز،
سارماشیق كیمی،
ساریشیب حَیاتا،
یاپراق آچمیشام.

اؤلومون اَلینده‌ن،
گؤز- گؤز ائیله ییب،
اوزولوب، قیریلیب،
بوُرا قاچمیشام.


جذامیان

مبین

مشاهیر

باباباغی



قانلی چیچَك­لر

(این شعر بلند، به مناسبت زلزله­ی طارم و گیلان سروده شده است):

یام یاشیل باغ لاری بوُ گوللو داغی،
بورویوب چَن، اوزونو چیسگین آلیب.
قارا دهشت‌لی بوُلوت كؤلگه سالیب،
بیلمیره‌م، آی بوُ گئجه هاردا قالیب؟

ته‌كه توك اوُلدوز آخیر گؤیلرده،
یئل كوَشولدور، سئل آخیر.
ایلدیریم اوْد كیمی گؤیلرده شاخیر،
تكجه بایقوُش دو كی، داملاردا باخیر.

ده‌نیزین گؤی سوُلاری جوشه گلیب،
دالغالانمیش لَپه‌لر دالغالانیر.
باغدا یارپاق­دی كی یئل­ده تالانیر،
غَم، كَدر، غصّه، اَلَم­دیر قالانیر.

آت قیریب نوختاسینی، ایت‌ده هورور،
تیتره‌ییر  ننی كیمی یئر چابالیر.
داغیلان ائولره گؤز‌لر قارالیر،
بوُ نه دهشت­دیر آدام دان جان آلیر؟

یئر دئمه بیر ایری گؤز غربیل­دیر،
قوُم كیمی چالخالاییر انسانی.
قاتیب انسان­لا اَلیر حیوانی،
آتیری بیر طَرَفه خیردا قیزی – اوغلانی.

ییغیشیب بیر یئره قوشلار، قوچلار،
سان كی محشردی، قییامت قوپورو،
بیر حزین اوخشاما، كیمسه اوخورو،
یا كی خنجردی اوره‌ك ده سوُخور.

دام- دوُوار دیر تؤكولور هر یان دا،
آه و شیوَن سسی دیر عرشه چاتیر،
بالا وای ناله سی اَحوالی قاتیر،
ائو، ائو اوستونده ییخیر یا كی یاتیر.

ته‌رپه‌نیر  داغ، یوگورور شهره ساری،
توز بوغور سینه­ده خَلقین نَفَسین
باتیریر حَنجَره‌ده ناله سَسین،،
ساربان دا ایتیریب دیر ده‌وه‌سین.

آچیب آغزین یئر اوُتور اینسانی،
یئتددی باش اَژدهادیر نعره چكیر،
هارا باخ‌سان غَم اَلیر، غصّه اَلیر،
دیوِ وَحشت ائدیب انسانی اَسیر.

سوَ یئری قان باش آلیبدیر گئدیری،
قان ایچینده به‌له‌شیر آرواد، اوُشاق،
قوُرویوب دور هَمی دیل هم‌ده دوُداق،
سؤیله میر كیمسه‌ اوْتاق واردیر، اوْتاق.

آلاچیق لار اوْد آلیب شعله چه‌كیر،
بورویوب قان قوْخوسو بَند- به‌ره‌نی،
آیاق آلتیندا اَزیر قوچ برّه‌نی،
اوُنودوب دور نه‌نه‌جان گل نَوه‌نی.

قان اولوب تازه گلینین حَناسی،
توْی ائوی یاسه باتیب هَر یان‌دا،
كوره‌كه‌ن نَعشی قالیب ائیوان‌دا،
آنا بیر یان‌دا، آتا بیر یان‌دا.

قورخودان دیل توُتولوب، گؤز به‌ره‌لیب،
چوْخ لو ائو، داش- قایا آلتیندا قالیب،
گول كیمی نازلی جاوان قیز سارالیب،
بوُ گئنیش دونیا عَجَب پیس دارالیب.

یوخ اوْلوب بوُردا اوْلان گول‌لو حَیات،
اؤلو تورْپاغی اَله نمیش باشینا،
قارداشین چاتمیز اَلی قارداشینا،
هَره بیر یان‌دا قالیب اؤز باشینا.

بیر بئشیك‌ده مه‌له‌ییر كؤرپه بالا،
بیر طَرَف‌ده اوُزانیب خَسته آنا،
بیر ائوین اَهلی بوتون باتیب قانا،
اؤلولر حدده‌ن آشیب گلمیر سانا.

آرزی لار بوزكیمی دیل لرده دوُنوب،
آه و حَسرت یاغیری هَر یان‌دا،
دَرد و غَم حؤكم سورور دؤوران‌دا،
بئله بیر فاجعه كیم گؤرموش ایدی ایراندا؟

دایانیر بیر گئجه‌ده نَبضِ زامان،
وَحشته چوُلقالانیر شورِ حَیات،
داهی قالمیر دیریلیك‌ده‌ن بیر زاد،
بیرده آباد اوْلا گیلان هئیهات!

زلزله كَن فَیَكون ائتدی گیلان،
داغیلیب طاروم و مَنجیل، لوْوشان،
قالماییب روُدبارا نام و نیشان،
نه گیلان قالدی بیزه نه زنجان.

اَلاَمان دیر هامی ایمداده گلین،
قوْیمایین نازلی چیچه‌ك‌لر سارالا،
قویمایین بیر دیری توْرپاق‌دا قالا،
قوْیمایین چئهره‌یِ ویجدان قارالا.

گؤروره‌م بیر بالاجا اینجه قیزی،
خیردا كرپیج‌لری كوللوك‌‌ده‌ن اَلیر،
یئنی ده‌ن قوُش لارینا لانه سالیر،
یئنه گردونه‌یِ دؤوران دوْلانیر.

بئش گئجه آلتی یاشیندا بیر اوُشاق،
توْرپاق آلتیندا اؤلوم‌له ساواشیر،
دیری لیك عشقی اؤلوم له یاریشیر،
نامَ اینسان سنه اوْغلان یاراشیر.

ائل گوجو، سئل گوجودور دؤوران دا،
ییغیشین میلله‌ته ایمداد ائله‌یه‌ك،
ییغیشین اؤلكه‌نی آباد ائله‌یه‌ك،
بوُ سینیق قَلب‌لری شاد ائله‌یه‌ك.

اینسانین همتی سارسیلمازدیر،
سئل، طوُفان، زَلزله سیندیرماز اوْنو،
سانما شیمشك بوْ زامان‌دا آز اوْنو،
خلقی‌نین تاریخینه سن یاز اوْنو.

اَمینَم اؤلكه‌میز آباد اوْلاجاق،
خَلقیمیز غصّه‌دن آزاد اوْلاجاق،
یئنه بوُردا گول آچیب گول سوْلاجاق،
كؤنلوموز عشق و اوُمود لا دوْلاجاق.

زَلزَله خاطیره‌تك،
خاطیریمیزده قالاجاق.[۱]

 قایناق” م. کریمی، تاریخ ادبیات آذربایجان، ج ۱۰، نشر اختر، ۱۳۹۵٫
این شعر چون خاطره ای از زلزله ی اتفاق اتفاده در سال ۱۳۶۹ در منطقه ی طارم زنجان و گیلان سروده شده ایت. عنوان همین شعر در عین حال عنوان کتاب شعری است که استاد در همین رابطه گردآوری کرده است.

مبین تبریز

پرفسور مبین



سخن آخر اینکه وی علاوه بر اینکه پزشکی حاذق، عالمی دانشمند، شاعری ژرف نگر و نویسنده ای توانا هستند، انسانی متواضع و وارسته به شمار می روند به قول دکتر اکبر ترابی :"دکتر مبین علاوه بر وقف و صرف عمر و جوانی خود به معالجه و سرپرستی بیماران باباباغی و گذشته از سرمایه علمی و ادراک قوی، از عواطف لطیف و ژرف انسانی نیز کاملا" بهره مند است و همین دو ویژگی سبب شده تا وی هم چنان که پزشکی حاذق است، شاعری ژرف نگر و دردآشنا نیز باشد...."

قیزیل قلم
گردآوری تبریز ویکی لینک


لینک مجموعه پستهای مشاهیر و بزرگان آذربایجان و ترکان



مرتبط با : تبریز * مشاهیر آذربایجان
برچسب ها : دکتر مبین-جذامیان-مفاخر تبریز-نشاط وثوقی-باباباغی تبریز-شعر ترکی-
نویسنده : تبریز قارتال
تاریخ : جمعه 7 مهر 1396
زمان : 12:45 ب.ظ
:: برف پاییزی در آذرماه 1396 تبریز
:: آغاز دراماتیک پیش روی تبریز 2018
:: امکانات منطقه گردشگری و پیست اسکی شاهداغ آذربایجان
:: محمد بی ریا شاعری محبوب از جنس آذربایجان
:: درباره تبریز و آذربایجان و اخبار About and News
:: دوربین تبریز لینک 76 ( سفر قره داغ - کلیبر )
:: دوربین تبریز لینک 75 ( سفر قره داغ - کلیبر )
:: پاییز هزار رنگ آذربایجان
:: کمر همت و زنگ خطر برای نابودی محیط زیست آذربایجان !
:: تخریب گورستان تاریخی پینه شلوار تبریز
:: English learning for the people of Tabriz
:: اوشاقلار ، شعر و داستان ترکی برای فرزندان آذربایجان
:: دوربین تبریز لینک 74 ( موزه مشاغل قدیمی بازار تبریز )
:: ایرج شهین باهر شهردار جدید کلانشهر تبریز
:: پدر جذامیان ،مرحوم دکتر محمدحسین مبین
:: شهروند لینک آذربایجانی 70 (عکاس خانم مونا آریانفرد داوودیان)
:: سلام به شهریار
:: فولکلور ترانه های آذربایجان
:: دوربین تبریز لینک 73 (شهرک زعفرانیه تبریز)
:: حكیم ملا محمد فضولی
:: عکس با لباس اصیل آذربایجان
:: دوربین تبریز لینک 72 ( سفر به زنوز و زیبایی های آن )
:: روستاهای تاریخی حماملو و اویلق و کرینگان ورزقان
:: افتتاح مرکز همایشهای بین المللی خاوران تبریز
:: پرفسور لطفی زاده ریاضیدان و دانشمند بزرگ آذربایجان
:: تبریز 2018 را مثل خواجه رشیدالدین فضل الله همدانی باشیم
:: کویر قوم تپه آذربایجان
:: شهروند لینک آذربایجانی 69 (عکاس آقایان انصارین و عزیزی )
:: زیر پوست شهر تبریز ، "ژن" نامرغوب یا بی پولی
:: توریسم و اهمیت آن برای اقتصاد شهر




( تعداد کل صفحات: 38 )

[ 1 ] [ 2 ] [ 3 ] [ 4 ] [ 5 ] [ 6 ] [ 7 ] [ ... ]




 

شارژ ایرانسل

فال حافظ