تبریز ویکی لینکلر

 
روز جهانی زبان مادری و غربت زبان ترکی در ایران
نظرات |

آذربایجان سر بی زبان ایران !


از بطن وجود مادر زبان مادری هم در وجود همه ما است.
بارها تاکید شده تُرک بودن و ایرانی بودن افتخار و هویت ماست، چیزی که هزاران سال هم بگذرد همان است و چه بهتر که آنرا دریابیم نه برانیم!

سه اتفاق مهم برای هویت ما ترکهای آذربایجانی ایران در چند ماه اخیر افتاد:
- تشکیل فراکسیون تُرک زبانان ایران در مجلس
- تاسیس بنیاد ادب و زبان آذربایجان
- قرار دادن واحد درسی ادبیات ترکی در برخی دانشگاهها

تورکم

تورک

که هر سه این مورد فقط جنبه تشریفاتی و غیر ریشه ای داشت!
+ فراکسیون ترک زبانان که البته وجود آن لازم است، آیا حرکتی مفید و شایسته برای ترک زبانان (اعم از آذربایجانی ها، قشقایی ها، ترکمن ها، ایلهای ترک بخیتاری، ترکهای خراسانی و...) و هویت و حمایت حقوق اولیه آنان در کشور صورت داده است؟ خیر!

+ پس از تشکیل بنیاد ادب آذربایجان که وعده و قرار بود فرهنگستان زبان ترکی باشد اما نشد، آیا شما حتی حرکتی کوچک و قابل محسوس مشاهده کردید بجز اشغال خانه تاریخی پروین اعتصامی در تبریز؟!  خیر!

+ بعد از آنکه در دانشگاه تبریز و چند شهر دیگر واحد ادبیات ترکی قرار داده شد، آیا این دانشجویان بجز مسئله علاقه، بدرد دیگری میخورند و آیا بهتر نبود ریشه ای از مدارس تدریس زبان مادری را آغاز کرد و در آخر در دانشگاه رشته ای برای ترکی تعریف کرد تا مسیری درست و هدفدار طی شود؟!

بنیاد ادب ترکی
دانشجو

فراکسیون ترکها


در نهایت میبینیم که هیچکدام از این حرکتها چندان ثمره ای برای زبان و هویت ما نداشته و باعث نگرانی نسل جدید و از بین رفتن تدریجی فرهنگ و اصالت است.  البته هر سه این حرکت ها جرقه ای مثبت در کشور ما برای ترک زبانان است و باید به فال نیک گرفت هرچند انتظار خیلی بیشتری میرود.
حالا همچنان سر ایران یعنی آذربایجان بی زبان مادری مانده و حتی نمیتواند بدرستی حرفش را بزند و حرفهایش را درک کنند و حتی  زبان خود را درست بنویسد و بخواند، و این یعنی اوج بی سوادی آذربایجان و ایران !
آذربایجانی ها را نمیشود از فرهنگ و هنر و اصالت غنی و دیرین خود دور کرد زیرا در خون آنها جاریست.

خلاصه!  روز جهانی زبان مادری که حتی حالا از آن استفاده نمیکنم چون هم برای خودم هم مخاطب ترک زبان سخت است زیرا نخوانده ایم و ننوشته ایم و محرومیم، را به شما و همه بشریت و احترام به همه زبانها و اقوام و نژادها تبریک میگوییم
.
آنا دیلی گؤنو، کوتلو اولسون
روز 21 فوریه سوم اسفند روز جهانی زبان مادری

آذری

هویت آذربایجان

شهریار

پسرم، اگر دیدی کسی با لهجه با تو حرف میزند، بدانکه یک زبان بیشتر از تو بلد است!
زبان

زبان آذربایجان

تحصیل زبان



سازمان علمی، فرهنگی و تربیتی ملل متحد همانند سالهای پیش پوستر سالانه زبان مادری را منتشر کرد
سازمان علمی، فرهنگی و تربیتی ملل متحد (یونسکو)همچنین شعار امسال روز جهانی زبان مادری را ” پیش به سوی آینده ای پایدار از طریق آموزش چندزبانه” اعلام کرده است.

ایرینا بوکووا دبیر کل یونسکو پیامی بدین منظور منتشر نموده است.

دبیر کل یونسکو نوشته است ” به مناسبت روز جهانی زبان مادری،‌ تقاضا می کنم که ظرفیت آموزش چندزبانه در نظام های اجرایی و آموزشی،‌ ترجمان فرهنگی و رسانه ها،‌ فضای مجازی و تجارت و در همه جا به رسمیت شناخته شود.”

وب سایت یونسکو می نویسد: یونسکو روز جهانی زبان مادری را در ۲۱ فوریه ۲۰۱۷ تحت عنوان ‘پیش به سوی آینده ای پایدار از طریق آموزش چندزبانه’ گرامی می دارد. برای میدان دادن به توسعه پایدار،‌ دانش آموزان بایستی به زبان مادری و سایر زبان ها آموزش ببینند. از طریق تسلط بر زبان اول یا زبان مادری است که فراگیری مهارت های اساسی من جمله خواندن، نوشتن و حساب میسر می شود. زبان های محلی به ویژه زبان های اقلیتی یا بومی دریچه انتقال فرهنگ ها،‌ ارزش ها و دانش سنتی محسوب می شوند. بنابراین، این زبان ها نقش مهمی را در پیشبرد آینده ای پایدار ایفا می کنند.‌

تاریخچه زبان مادری
تاریخچه پیدایش روز جهانی زبان مادری به حرکتهای دانشجویان دانشگاه‌های بنگلادش در سال ۱۹۵۲ برمی‌گردد. زمانی که تعداد زیادی از دانشجویان بنگالی در اعتراض به تحمیل زبان اردو به عنوان زبان رسمی‌و دیوانی در بنگلادش (پاکستان شرقی آن زمان) توسط دولت پاکستان در محوطه دانشگاه داکا توسط ماموران دولت پاکستان به رگبار بسته شدند. دانشجویان با هدف به رسمیت شناساندن زبان مادری مردم سرزمین‌شان یعنی زبان «بنگلا» یا «بنگالی» اقدام به تظاهرات وسیع کردند. زبان رسمی‌که در مدارس و دانشگاه‌های بنگلادش در آن زمان تدریس می‌شد زبان پاکستانی (اردو) بود. تظاهرات گسترده دانشجویان و اساتید دانشگاه داکا در روزهای ۲۱ و ۲۲ فوریه سال ۱۹۵۲ اتفاق افتاد و ماموران دولت پاکستان در تیراندازی به دانشجویان و اساتید دانشگاه تعدادی از آنان از جمله ابوالبرکت استاد دانشگاه داکا، رفیع الدین احمد دانشجو، شوفیر رحمان کارمند عالیرتبه دادگاه عالی بنگلادش را کشتند. اما ایستادگی و مقاومت دانشجویان، اساتید دانشگاهها و فعالان فرهنگی بنگلادش باعث شد که در سال ۱۹۵۶ مجدداً زبان بنگالی به رسمیت شناخته شد. تداوم مبارزات مردم و فعالان سیاسی و فرهنگی باعث شد که در سال ۱۹۷۱ بنگلادش از پاکستان جدا و استقلال پیدا کند.

پس از استقلال، مراسم روز ملی زبان مادری در بنگلادش همه ساله در ۲۱ فوریه با شکوه خاص برگزار می‌شد تا اینکه در ۱۷ نوامبر ۱۹۹۹ سازمان آموزشی، علمی‌و فرهنگی ملل متحد (یونسکو) پیشنهاد رسمی‌کشور بنگلادش برای اعلام ۲۱ فوریه به عنوان «روز جهانی زبان مادری» را پذیرفت و ۱۸۸ کشور عضو یونسکو از جمله جمهوری اسلامی‌ایران به آن رای داده و آنرا تائید کردند.

دانشگاه

زبان مادری

آنا دیل


نعمت چند زبانه بودن را بهره ببریم...

راهنمای نقشه :
بنفش : کشورهایی که چند زبان رسمی دارند
سبز : کشورهایی که یک زبانی رسمی ولی مردمی چند زبانه دارند (ایران)
آبی : کشورهای بدون زبان رسمی ولی با مردمی چند زبانه

Violet: Multiple official languages
Green: Single official language, functionally multilingual
Blue: No official language, functionally multilingual

چند زبانه


زبان مادری؛ زبان قلب و ذهن
عصرایران - محرم آقازاده / مدیر انجمن کانادایی نوآوری های آموزشی


 مروری بر آمارهای جمعیت دانش آموزی در کشورهای جهان تأیید می کند به طور تقریبی نزدیک به نیمی از کودکان و نوجوانان لازم التعلیم به مدرسه راه نیافته اند[1]. هر کودک (فرد 5-6 تا 17-18 سال) باید بتواند به حق آموزش خود برسد. از سوی دیگر، او باید به آموزش شایسته هم دسترسی داشته باشد. در واقع، در کنار برآورده شدن حق آموزش باید آموزش مناسب و متناسبی هم تدارک شود. یکی از راه های متناسب و مناسب سازی آموزش، آموزش به زبان مادری است. فراهم نشدن آموزش به زبان مادری به معنای عدم رعایت فرصت برابر آموزشی و یادگیری است. دانش آموزی که زبان مادری او فارسی است و آموزش هم به زبان او فراهم می آید نسبت به دانش آموزی که زبان او کردی، لری یا ترکمنی یا عربی یا ترکی و یا بلوچ است، فرصت یادگیری بیشتری به دست می­آورد.

آموزشی که به زبان مادری دانش آموز فراهم نمی آید، او را در معرض بسیاری از آسیب های تحصیلی و اجتماعی قرار می دهد.

از سوی دیگر، دولت هایی که حق آموختن به زبان مادری را نادیده می گیرند، به طور آشکار فرصت نابرابر آموزشی هم فراهم می آورند. در واقع، غنی را غنی تر می سازند. تاکنون در ایران هیچ دولتی به رفع این نابرابری آموزشی توجه نشان نداده است.

تورک
ترکی
ترکی
ترکی
تورک
ترکی
ترکی
تورک


باری، عدم توجه به آموزش و یادگیری زبان مادری، به اندازه دست کم 12 سال کودکان را از تجربه و اندیشیدن به زبان مادری باز می دارد. کودکان با محروم ماندن از یادگیری زبان مادری، زبان دل و ذهن خود را از دست می دهند و درست پس از پایان تحصیلات مدرسه ای یا دانشگاهی که وارد تجربه واقعی زندگی اجتماعی می شوند با کاستی حاصل از زبان مادری روبرو می شوند.

هر زبانی در جهان بازنمایانندۀ فرهنگی خاص است. زبان به مثابه یک پدیده اجتماعی حامل فرهنگ، لحن، طرز تفکر و طرز نگرش به جهان است. برتر از همه، آنچه می ­توان تصور کرد، محتوای زبان مادری است. زبان مادری، یگانه زبانی است که آمیخته با احساس یادگرفته می شود، احساسی که بدیلی برای آن وجود ندارد.


زبان مادری؛زبان قلب و ذهن
اگر چه آموختن زبانی دیگر چونان پنجره جدیدی برای نگریستن و معنادادن به زندگی است، ولی در قیاس با زبانی دیگر، زبان مادری خودِ پنجره است. فروگذاشتن زبان مادری به بهانه یا به دلیل آموختن زبان رسمی(نه ملّی) یا زبان مدرسه ای به معنای دست انداختن به خس و خاشاکی برای نجات یافتن از غرق شدن است. شاهد چنین ادعایی سخن نلسون ماندلا است. ماندلا می­گوید: "اگر با شخصی به زبانی سخن بگویی که بفهمد، آن سخن به ذهن او می نشیند. اگر با او به زبان خودش سخن بگویی، آن سخن به دلش می نشیند[2]." تجربه نشان نداده است اشخاص از رسیدن به کسی که به زبان مادری ایشان سخن می گوید ناخرسند باشند. از این رو است که، هر کس در هر جایی که هست می­کوشد همزبانش را پیدا کند. کسانی که با توسل به سخن حضرت مولانا، ادعا می کنند همدلی از همزبانی بهتر است، بیراه و گزافه نمی گویند. با این همه، دانستن این نکته خالی از لطف نیست که نظر مولانا کاستن از ارزش زبان مادری نبوده است. بنا بر این، استناد به اهمیت همدلی، مقدمۀ خوبی برای به کنار نهادن کبرایی چون زبان مادری نیست.

در ادامه این نوشتار به چند دلیل تأکید بر آموختن زبان مادری پرداخته می شود.

ترکی
ترکی
ترکی
ترکی
تورکی
تورکی


زبان مادری پیش‌نیاز رشد هیجانی و ذهنی
زبان مادری و یادگیری زبان مادری توأمان آثار پرباری بر شکل گیری چگونگی هر شخص دارند. زبان شناسان، زیست شناسان و زیست روان شناسان بر این باور هستند که آهنگ، رنگ و زیبایی صدایی مادری از زمانی که کودک در رحم مادر هست به او انتقال می یابد. به دیگر سخن، بخشی از میراثی که نوزاد با خود به دنیا می آورد اندوخته هایی از زبان مادری است. بر این اساس است که، نوزاد به صدای مادر و پدر زودتر و بیش از هر کس دیگر واکنش نشان می دهد. توصیه عمومی و تخصصی به همه کسانی که از کودکان مراقبت می کنند آن است که برای ارتباط با کودکان به جای زبان آمرانه از زبان مادرانه استفاده کنند.

زبان کودک، زبان ساده و پیش پا افتاده نیست. زبان کودک آکنده از هیجان، احساسات، تصویرها و تخیلات است. بنا بر این، وقتی بیان می شود شایسته است با کودک به زبان کود سخن گفت، بدان معنا نیست که به ساده ترین شکل ممکن با او سخن گفته شود. زبان کودک همانا زبان مادر او است. رشد مغزی، عاطفی و هیجانی کودک در سال های اولیه زندگی، یعنی تا پایان دوره ابتدایی مرهون بهره مندی از زبان مادری است.

نخستین مفهوم سازی های کودک از خود و جهان اطرافش بر پایه زبان مادری اش شکل می گیرد. به همین ترتیب، کودک نخستین تجربه های عاطفی و شناختی خود از جهان را هم با زبان مادری ابراز می کند.

 از این رو، بر پایه دیدگاه های روان­شناسان رشدنگر، شناخت نگر و ساخت گرا، می توان گفت، بن مایه ها و ساخت های پایه ای ذهنِ هر شخص با مصالح زبانی مادر و در درجه دوم خانواده ای که کودک در آن قرار دارد ساخته می شود.

مردم دنیا از هر تیره و قبیله ای که باشند و به هر چند زبان سخن بگویند، زبان مادری برای آنان در درجه نخست اهمیت قرار دارد. کسانی که نمی توانند به زبان مادری صحبت کنند، بنویسند و ابراز عقیده کنند همیشه در حسرت بهره جستن از زبان مادری هستند. تجربه نیایشگری و برگزاری مراسم عبادی و آیینی در هر کجای مؤید آن است که مردم ترجیح می دهند عمیق ترین عواطف و احساسات و برداشت های خود را به زبان مادری خود شکل بدهند. بر این اساس، برای مردم، بهترین ترانه ها، لالایی ها، سوگ نامه ها و اندرزنامه ها آن هایی هستند که به زبان مادری ایشان فراهم آمده است.

آذری
زبان ترکی
تورک
آذربایجانی
تورکی


زبان مادری؛زبان قلب و ذهن

وقتی شخص به زبان مادری اش سخن می گوید ارتباط مستقیمی بین دل، مغز و زبان او برقرار می شود. سخن گفتن به زبان مادری به شخص جرأت می بخشد. مردم به آن مقدار که از بی سوادی می ترسند، از سخن گفتن به زبان دیگر هم می ترسند. در مطالعه ای به مترجمان همزمان(دیلماج) ایتالیایی زبان که به زبان انگلیسی هم تسلط کامل داشتند، دو دسته واژه نشان داده شد(انگلیسی و ایتالیایی) در هر بار سرعت شناخت واژگان و واکنش آنان به واژه به وسیله موج نگارهای مغزی ثبت شدند. مقایسه اطلاعات به دست آمده نشان داد، شرکت کنندگان پژوهش، در شناخت و واکنش به واژه های ایتالیایی نسبت به شناخت و واکنش به واژه های انگلیسی عملکرد بهتری داشته اند. پروفسور آلیس مادو پرووربیو[3]، استاد الکتروفیزیولوژی شناختی در دانشگاه Milano-Bicocca به دست آمدن چنین نتیجه ای را متأثر از آموخته های حاصل از زبان مادری می داند.


زبان مادری شاخصی برای هویت فرهنگی
کودک با استفاده از زبان مادری اش با والدین، خانواده، نزدیکان و منسوبان، فرهنگ، تاریخ، هویت و دین اش ارتباط برقرار می­ کند. زبان مادری، کودک را با فرهنگ جامعه ای که از آن برآمده است و هویت اش در آن شکل گرفته است پیوند می­ دهد. کودکی که زبان مادری اش را نداند از اثرگذارترین و کارآمدترین ابزاری که می تواند با استفاده از آن در دامان فرهنگ تربیت یابد، محروم می ماند.

زبان مادری ابزار سرآمدی برای انتقال فرهنگ و حفظ علقه های فرهنگی است. کودکی که از فرهنگ و تاریخ اش ناآگاه باشد در هر جای جهان باشد، در وطن یا در محل زندگی دیگر جرئت ورزانه زندگی نخواهد کرد. هر کسی با زبان و فرهنگ اش قد می کشد و احساس سرافرازی می کند. بریده ماندن کودک از زبان مادری اش به گلی می ماند که بدون ریشه در داخل گلدان آبی گذاشته شده است. زبان، انسان را نامیرا می سازد. عمر زبان ها بلندتر از عمر انسان ها هستند.

غفلت رسمی و غیررسمی، عمدی و غیرعمدی خانواده ها و دولت ها از ایجاد زمینه برای رشد کودک با زبان مادری اش، جفا در حق کودک، فرهنگ و جامعه است. نادیده گرفتن زبان مادری کودکان و تحمل یک زبان به مثابه زبان ملّی که به غایت نادرست است حاصلی جز سست کردن هویت فردی، قومی و ملی نخواهد داشت. زبان رسمی یا زبان مدرسه ای، زبان ملی نیست. زبان مادری هر کس زبان ملی او است. چون زبان متعلق به آب و خاکی است که کودک در آن زندگی می کند. زبان انگلیسی در هند و پاکستان زبان رسمی هست ولی زبان ملی نیست. در مقابل، زبان های هندی، سندی، پنجابی و اردو زبان های ملی هستند. این زبان ها زاییده هند و پاکستان هستند. به همین قیاس، زبان فارسی زبان رسمی و مدرسه ای ایران است و زبان ملّی نیست. هفتاد و پنج زبان و حتی بیشتر از آن که در ایران یافت می شود همگی زبان های ملی هستند. ملی بودن چیزی به معنای تعلق داشتن آن به همه آحاد جامعه است. مردم ایران در هر جای کشور که باشند زبان ترکمنی را متعلق به خود می دانند.

زبان های موجود در هر کشوری پرچمی برای نمایاندن فرهنگ آن کشورهستند.

آذری
ترکی
ترک
تورکی
ترکی

زبان مادری بنیانی برای یادگیری زبان های دیگر
جیم کامینز[4] بر این باور است که، "کودکانی که با پیشینه قویی از زبان مادری وارد مدرسه می شوند، غنای زبان مادری آنان سبب می شود مهارت های زبانی زبانِ مدرسه را بهتر و سریع تر بیاموزند. توصیه به آن نیست که کودکان پیش از ورود به مدرسه زبان مدرسه را بیاموزند، بلکه اصرار بر آن است والدین و نزدیکانِ کودک پیش از ورود او به مدرسه برای او داستان های به زبان مادری بگویند و بخوانند. از این رو، وجود منابع گوناگون چاپی به زبان مادری کودک حیاتی است. داستان خوانی و داستان گویی های پیش از مدرسه ضمن رشد دادن و عمق بخشیدن به ریشه های زبان مادری به ایجاد هویت فرهنگی و مانا نگه داشتن بخش اصیلی از فرهنگ یاری می کند. کودکانی که دارای پیشینه غنی ای از زبان مادری هستند پیشرفت تحصیلی بیشتری نسبت به همتایان خود نشان می دهند."

توانایی صحبت کردن به زبانی دیگر مدیون زبان مادری است. کودکی که با ظرافت های زبان مادری خود آشنا باشد، با مهارت های فراشناختی بالاتری برای یافتن راهی برای آموختن زبان دیگر می کوشد. چنین کوشش آگاهانه نتایج شایسته تری را برای یادگیرنده زبانی به جز زبان مادری به ارمغان می آورد. بر خلاف نظر کسانی که زبان مادری را مخل آموختن زبان مدرسه می دادند و اصرار دارند که کودک باید زبان مدرسه را پیش از مدرسه بیاموزد، مهارت های زبانی قابل انتقال هستند. این بدان معنا است که اگر یادگیرنده ای در زبان اول توانا باشد برای یادگیری زبان دوم از آموخته های زبان اول بهره خواهد جست. این پدیده درست مانند، مهارت های ظریف هنری یا غیره است. کسی که نخست ساز دوتار را آموخته است حتمن برای آموختن سه تار، تار و گیتار مهارت های پایه ای خود را به کار خواهد گرفت. بدین سبب نمی توان و نباید گفت، برای آموختن گیتار نباید کسی پیشتر هیچ سازی را بیاموزد.

تجربه و پژوهش کشورهای مهاجر پذیر اروپایی و امریکایی نشان می دهد که کودکان در آموختن زبان مدرسه، زبان عمومی و زبان درسی، دچار دشواری اساسی نمی شوند. در این کشورها تأکید بیش از آن به آموختن زبان مدرسه باشد تمرکز بر فراموش نشدن زبان مادری است. دلیل اساسی این است که آن­ها به تجربه دریافته اند کودکان از ناحیه یادگیری زبان مدرسه آسیب نمی بینند، بلکه آسیب جدی از سر گسسته شدن ارتباط زبانی کودک با فرهنگ خانوادگی و ملی خود است.

ترکی
ترکی
تورک دیلی
ترکی
ترکی

چه باید کرد؟
1. عمل به تعهدات قانونی و ملّی برای ایجاد فرصت یادگیری پایه ای زبان مادری پیش از مدرسه و در مدرسه. کسانی که از درک این ضرورت عاجز هستند از درک فرهنگ و اهمیت آن هم عاجز هستند یا دانسته از کنار موضوع می گذرند.

2. پرداخت هزینه عدم تأمین آموزش به زبان مادری یا پرداخت هزینه نابرابری آموزشی. هر سال، از بودجه ملی برای فراهم کردن آموزشی نابرابر هزینه کلانی می شود. بنا بر این، برای جبران، هزینه ای که از حساب دانش آموزانی که زبان اولشان زبان مدرسه نیست، شده است، دولت باید دست به اقدامات جبرانی بزند. بر اساس محاسباتی که صورت می گیرد، دولت باید هزینه یادگیری زبان مادری را به دانش آموزان محروم از آموزش به زبان مادری بپردازد.

3. حمایت مالی و نهادی از نویسندگان زبان های در معرض خطر. بخشی از جبران هزینه های نابرابری آموزشی، می تواند به صورت حمایت از نویسندگانی که به زبان های مادری تولید اثر می کنند صورت بگیرد. بند های شماره های 4 تا 8 هم می تواند تحت شمول توضیح بند شماره 3 باشند.

4. تخصیص یارانه حمایت از نشریه های ویژه زبان های ملّی.

5. ایجاد فرهنگ سراهای زبان مادری و حمایت مادی، مالی و معنوی از آن­ها.

6. حمایت از شبکه های اینترنتی، سازمان های مردم نهاد فعال در ترویج زبان های های ملّی/مادری.

7. راه اندازی و حمایت از شبکه های رادیویی به زبان های های ملّی.

8. ایجاد فرصت یادگیری بدیل برای یادگیری دروس مدرسه ای به زبان مادری.


لینک مجموعه پستهای تورک سئسه لینک

لینک مجموعه پستهای آموزش زبان ترکی آذربایجانی



مرتبط با : آذربایجان آموزش زبان ترکی آذربایجانی * تورک سئسه لینک
برچسب ها : روز جهانی زبان مادری-زبان ترکی-بنیاد ادب ترکی-واژه های ترکی-تورکی-آذربایجانی-تدریس زبان-
نویسنده : تبریز قارتال
تاریخ : سه شنبه 3 اسفند 1395
زمان : 12:01 ق.ظ
ثبت اصالت سفال آذربایجان در لیست اصالت یونسکو
نظرات |

موفقیت هنرمند سفال گر تبریز معصومه رضازاده در کسب مهر اصالت یونسکو


آذربایجان از دیرباز دارای پیشینه ای زبانزد و گسترده ای در حوزه هنر، بالاخص صنایع دستی داشته است. بطوری که هنرمندان نامی بسیاری در جای جای آذربایجان با دستان ورزیده خود به خلق اثری چشم نواز پرداخته اند و امضایی بر شجره اصیل هنری این خطه نگاشته اند.
هر هنری لایق ارج دهی و پاس داشتی است تا ارزش هنر و هنرمند به طور شایسته ای حفظ شود.

سفال

سفالگری


ایران که شهرهای هنرمند پروری مانند آذربایجان را دارا است، جزو کشورهایی است که به لحاظ هنری و صنایع دستی ارزشمند، که به دلیل نوع آثار خلق شده از نظر کیفیت و کاربرد، همچنین نوع موادی که در آثار ارزشمند هنرمندان به کار رفته است  در منطقه بسیار شناخته شده و محبوب از نگاه مخاطبان و همچنین هنردوستان در خاورمیانه و حتی در مرزهای اروپایی است.

در این راستا جشنواره ها و همایش های بزرگی جهت پاسداشت این آثار فخیم برگزار می شود تا از هنر دستی هنرمندان جهت القای فرهنگ و روح اصیل خطه خود، تجلیل به عمل آید اما هنر زیبای این مرز و بوم تنها در کشور خود مورد استقبال قرار نمی گیرد بلکه اصالت تفکر این هنرمندان فاخر بی مرز و گوهری نایاب است، چنانکه در عرصه های فرامرزی لایق ثبت و رویت است.


معصومه رضا زاده


*مهر اصالت یونسکو

مُهر اصالت یونسکو، گواهینامه ای است که از طرف دفاتر منطقه ای یونسکو به موضوعات صنایع دستی اصیل و با کیفیت هنرمندان و صنعتگران تعلق می گیرد .

طبق مذاکراتی که مسوولان و دست اندرکاران صنایع دستی آسیا با بخش فرهنگی یونسکو به منظور حفظ صنایع دستی انجام داده اند، برنامه ی اعطای مهر اصالت یونسکو برای صنایع دستی برای اولین بار در سال 2000 میلادی توسط یونسکو و انجمن توسعه و ترویج صنایع دستی پایه گذاری و در سال 2001 اجرا شد. آثار هنرمندان و صنعتگرانی که موفق به دریافت مهر اصالت یونسکو می شوند، با اسم و امضای هنرمند در جهان شناخته می شود و امکان عرضه کالا در بازارهای جهانی را به هنرمند می دهد .

ثبت یونسکو

معصومه رضازاده

هنری

مهر اصالت


آثاری موفق به دریافت مهر اصالت می شوند که نشان دهنده هویت فرهنگی و ملی کشورشان باشند همچنین خلاقیت در طرح , روش تولید و مواد اولیه از دیگر شاخص های دریافت مهر اصالت است . نکته دیگری که کارشناسان در نظر دارند استفاده از مواد طبیعی است که  قابلیت بازیافت در طبیعت را دارند.

در این راستا بر آن شدیم  با هنرمند سفال گر شهرمان، تجلی گر هنر اصیل آذربایجان که در داوری های نهایی سال 2016 موفق به کسب مهر اصالت یونسکو شده است، صحبتی صمیمانه و پر از حس افتخار و غرور داشته باشیم.

"معصومه رضازاده" هنرمند سفال گر تبریز که فعالیت خود را از سال 1380 در رشته سفال گری سرامیک آغاز کرده است در حال حاضر به صورت حرفه ای در رشته ی سفال گری مشغول به فعالیت است.

سفالی

وی در خصوص نحوه ارسال اثر خود توضیح داد و گفت: بر اساس فراخوان صنایع دستی استان جهت ارسال آثار هنرمندان برای جشنواره هنرهای سنتی و دستی برای کسب نشان ملّی، چند اثر خود را از طریق صنایع دستی برای ارائه در این جشنواره ارسال کردم.در این جشنواره آثاری که موفق به کسب نشان ملّی شدند  مورد باز داوری قرار گرفتند و از بین آنها 10 اثر جهت ارسال برای کسب مهر اصالت یونسکو برگزیده شدند. در این میان اثر سفالی من از آذربایجان شرقی  بین آثار ارسالی یونسکو قرار گرفت.

هنرمند تبریزی

رضازاده افزود: پنجشنبه 14 بهمن طی 2 مراسم، تجلیل از هنرمندان برگزیده مهر اصالت یونسکو و نخستین جشنواره هنرهای صنایع دستی سال 1395 از هنرمندان برگزیده ای که نشان ملی و همچنین مهر اصالت یونسکو را دریافت کرده اند، تقدیر و تجلیل شد.

ایران تاکنون موفق به دریافت 147 مهر اصالت در رشته هایی چون سراجی سنتی، نساجی سنتی، مسگری، گلیم گلابتون سازی، عبابافی، حوله بافی، کلاه نمدی، سفالگری، دولچه دوزی، قلم کاری و پارچه بافی  از یونسکو شده است که به نظر می رسد برای کشوری مانند ایران با این سابقه و تنوع بینظیر در صنایع دستی کم و ناچیز باشد . امید است در راستای بهبود شرایط و فعالیت های هنرمندان،  که نماد و پایه های اصلی تاریخ هنری ایران هستند، با حمایتهای هر چه بیشتر سازمانها و همت هنرمندان بتوانیم این آمار را بالا برده و در راه افزایش کیفیت و دست یابی به بازارهای جهانی پیش رویم.

گزارش از نویده رئوف فرد - نصرنیوز


لینک پست خانه علوی در تبریز

لینک پست ثبت جهانی تابلوفرش سردرود تبریز

لینک صفحه جانبی سوغات و صنایع دستی آذربایجان



مرتبط با : آذربایجان * میراث،تاریخ،صنایع دستی آذربایجان * مشاهیر آذربایجان
برچسب ها : هنرمند تبریز-سفالگری-صنایع دستی آذربایجان-معصومه رضازاده-آثار هنری-سفالگر-
نویسنده : تبریز قارتال
تاریخ : دوشنبه 18 بهمن 1395
زمان : 11:59 ب.ظ
آشپزی و غذای خوشمزه آذربایجان
نظرات |

طعم غذاهای تبریز از قورمه سبزی تا یئرالما یومورتا


آذربایجان ، این ناحیه از ایران از شمال به کشورهایی همچون جمهوری آذربایجان و ارمنستان، شمال مرکزی آن آذربایجان شرقی، غرب و جنوب آن استان‌ آذربایجان غربی، شرق استان اردبیل و جنوب شرقی آن استان زنجان متصل است. شاید موقعیت جغرافیایی  زیبا، آب و هوا و ارتباط با مناطق مختلف ایران و آسیا، حضور غذاهای متنوع و مختلف را در برنامه‌ی غذایی مردم این منطقه پررنگ ساخته است. طبق آمار ارائه شده توسط برخی از کارشناسان صنعت تغذیه و سلامتی، می‌توان بیش از صدها غذا و خوراکی بومی و سنتی را یافت که بسیاری از آن‌ها با گذشت قرن‌ها، همچنان توسط خانواده‌های شهرها و روستاهای مختلف آن، تهیه و مورد استفاده قرار می‌گیرد.  در ادامه به بررسی تعدادی از این غذاهای بومی خواهیم پرداخت.
چندین بار به سوغات و غذاهای آذربایجان در تبریز ویکی لینکلر پرداخته شده که مجموعه آنرا میبیند...
لینک صفحه جانبی سوغات و غذاها و صنایع دستی آذربایجان


این ظرفیت مهم و نیز انتخاب تبریز بعنوان 10 شهر گردشگری حلال (غذا) را باید بیشتر ارزش داده و بهره توریستی بهتری برد.


کباب های آذربایجان از بناب کبابی تا جوجه کباب تبریزی

کباب

جوجه کباب

جغور بغور


مینا رهبری - تبریز شهری است دیدنی با جاذبه‌های گردشگری غنی که همگی نشان از قدمت و تمدن دیرینه‌ی اهالی آن دارد. مردم این شهر غذاهای بسیار لذیذی می‌پزند که کمتر کسی پیدا می‌شود که دوست نداشته باشد. در میان این غذاها کوفته‌ و انواع آش‌های تبریز محبوبیت بسیار زیادی دارد، به همین دلیل اهالی دیگر شهرهای کشور نیز این غذاهای خوشمزه را طبخ می‌کنند

کدبانوهای تبریزی به پخت غذاهای لذیذ شهرت دارند و همواره با غذاهای بسیار خوشمزه‌ی محلی، از میهمانان خود پذیرایی می‌کنند. وجود غذاهای متنوع در فرهنگ غذایی مردم این شهر، تمامی میهمانان را با هر ذائقه و سلیقه‌، راضی نگه می‌دارد. در ادامه ما را همراهی کنید تا بهترین غذاهای محلی تبریز را معرفی کنیم


کوفته برنجی

آشپزی

کله پاچه


آش ماست (یوقورت آش) و آش قوروت قیله (قروت قلیه)

آش ماست یکی از خوشمزه‌ترین آش‌های تبریز است که از پیاز، عدس، برنج، سبزی آش، آب گوشت، سیب‌زمینی، ماست، نخود، لوبیا، کلم برگ و  هویج تهیه می‌شود. البته اگر به همین آش کمی رشته بزنید، تبدیل به آش کشک می‌شود و آن را به جای ماست، کشک می‌خورند.

در برخی از مراسم مهم و ارزشمند، سرو غذاهای بومی و محلی نوعی سنت و آداب است که رعایت کردن آن، در حفظ و در عین حال تکریم آن بسیار موثر خواهد بود. غذاهای سنتی و طبخ آن‌ها از جمله اقداماتی است که در این ایام توسط خانواده‌های اصیل ایرانی، صورت می‌پذیرد. آش قوروت قیله که به آش کشک نیز شهرت دارد، یکی دیگر از غذاهای بومی و سنتی استان آذربایجان شرقی است که اکثرا در مراسم حنابندان، شب عروسی توسط خانواده‌ی عروس تهیه و در میهمانی شام شب عروسی میل می‌شود. در گویش مردم استان آذربایجان، قورود به معنای کشک و قیله به معنای قورمه است که به عنوان غذایی لذیذ و سرشار از مواد معدنی، ویتامین‌ها، پروتئین و انرژی در نظر گرفته می‌شود. این خوراک لذیذ و محلی با ترکیب موادی مانند کشک، بلغور گندم، گوجه‌فرنگی، گوشت مغز ران، سبزی (تره، جعفری، ریحان)، نخود، بادمجان، پیاز، سیر، سیر مروارید، برنج، لوبیا چشم‌بلبلی، لوبیاسبز، فلفل سبز، آب گوشت یا قلم، نمک، فلفل و زردچوبه، تهیه و طبخ می‌شود.

این غذا به دلیل حضور حبوبات، غلات و فرآورده‌های لبنی، بسیار مغذی، مفید و مناسب برای سلامت بدن خواهد بود. حضور انواع ویتامین‌های مورد نیاز بدن از جمله جلوگیری یا درمان کم‌خونی، دردهای استخوان، تقویت معده، منبع عالی کلسیم، ویتامین A، پتاسیم، افزایش سیستم دفاعی بدن و بسیاری دیگر از خصوصیات و ویژگی‌های منحصر به فرد مواد اولیه‌ی این غذای بومی است که مصرف آن توسط بسیاری از پزشکان و متخصصان تغذیه، توصیه شده است.

آش کشک


آش کلم‌ برگ

تنوع بی‌نظیری از انواع آش در رژیم غذایی سنتی مردم ایران، در نوع خود ستودنی است. غذایی سرشار از ویتامین، پروتئین، کلسیم، انرژی و فیبر که برای سلامت بدن بسیار مفید و ضروری خواهد بود. حضور سبزیجات و حبوبات در طبخ آش‌های اصیل ایرانی، از مهم‌ترین نکات مثبت اینگونه غذاها به شمار می‌آید که نشات گرفته از فرهنگ غنی غذایی مردم سرزمین فرهنگ و تمدن است. اینکه چگونه پیشنیان بدون پیشرفت علمی که امروزه صورت گرفته است، به خوبی از ترکیب مواد اولیه‌ای سالم و مفید استفاده می‌کردند، امری است ستودنی که می‌توان از علل مهم پایبندی مردم در طبخ و مصرف آن‌ها در این دوران دانست. آش کلم برگ استان آذربایجان شرقی، شهرستان تبریز، یکی از این غذاهای بومی و سنتی این خطه از کشور به شمار می‌آید که می‌توان تنوع قابل توجهی از انواع حبوبات و سبزیجات را در تهیه‌ی آن مشاهده کرد. بانوان هنرمند این سرزمین زیبا با ترکیب موادی همچون نخود، لوبیاچیتی، نمک، فلفل، عدس، کلم برگ، پیاز، سیر، هویج، برگ کرفس، رشته‌ی آشی و کشک، به طبخ و تدارک آش کلم برگ تبریز پرداخته و غذایی مقوی و مغذی را برای اعضای خانواده‌ی خود، فراهم می‌کنند.

آش کلم


آش گوشواره

آش گوشواره‌ی استان آذربایجان شرقی، یکی دیگر از غذاهای سنتی و بومی این خطه از کشور به شمار می‌آید که به دلیل حضور گلوله‌‌های خمیری شکل (این گلوله‌های خمیری شباهت زیادی به خمیر دامپلینگ دارد)، به این نام شهرت یافته است. غذایی مقوی و بسیار پرطرفدار که با وجود مدت زمان طولانی طبخ، طرفداران بسیاری را از آن خود کرده است. این خوراک بومی و سنتی در شهرستان تبریز بیش از سایر نقاط این استان، تهیه و مصرف می‌شود. بانوان و مادران خوش‌ذوق آذربایجانی با استفاده از موادی همچون رب گوجه‌فرنگی، کره، آب، نخود، جعفری، گشنیز، نعناع، سرکه، پیاز، تخم‌مرغ، نمک، آرد، گوشت چرخ‌کرده، زردچوبه و فلفل، به تهیه و طبخ آش گوشواره می‌پردازند. پیشنهاد می‌‌کنیم هنگام سفر به این دیار زیبا، این غذای اصیل و سنتی را تهیه و طعم لذیذ و به یادماندنی آن را تجربه کنید.


آش محلی


قارنی یاریخ (بادمجان شکم‌ پر)

صیفی‌جات یکی دیگر از مواد اولیه‌ی پرمصرف در تهیه و تدارک انواع غذاهای بومی و سنتی است که می‌توان تنوع جالب و دوست‌داشتنی از خوراک‌های لذیذ و اشتهاآور را با استفاده از آن‌ها تهیه کرد. این مواد ارزشمند به دلیل بهره‌مندی از خواصی همچون دارا بودن مقدار فراوانی ویتامین A، کلروفیل، اسید فولیک، موثر در تولید خون، مملو از مواد معدنی و نرم کننده، همواره مورد اهمیت بشر بوده و در تهیه‌ی بسیاری از خوراک‌ها و غذاهای لذیذ و اشتهاآور، مورد استفاده قرار گرفته است. بادمجان شکم‌پر که درگویش مردم آذربایجان شرقی، به قارنی یاریخ مشهور است، یکی دیگر از غذاهای سنتی و محلی این خطه از کشور به شمار می‌آید که از طعمی لذیذ و عطری فوق‌العاده برخوردار است. بانوان کدبانوی استان آذربایجان با استفاده از موادی همچون بادمجان، سیر، پیاز، گوشت چرخ‌کرده، جعفری، گوجه‌فرنگی، رب گوجه‌فرنگی، نمک، روغن، فلفل و زردچوبه به طبخ این غذای اصیل می‌پردازند. معمولا سرو قارنی یاریخ با نان، ماست، سبزی‌خوردن یا ترشی صورت می‌گیرد.

شکم پاره


کوفته تبریزی

امروزه شاهد حضور غذاهای جدید و غیر ایرانی، در بسیاری از رستوران‌ها، اغذیه فروشی‌ها و خانه‌های کشور هستیم که برخی از آن‌ها به دلیل زمان طبخ سریع و مواد اولیه‌ی مدرن همچون سوسیس و کالباس، جای بسیاری از غذاهای بومی و سنتی را پر کرده‌اند. امری که متاسفانه به مرور زمان و با استفاده‌ی مداوم از آن‌ها، باعث ایجاد مشکلات بیشمار جسمی، تغذیه و سلامتی خواهد شد. این مسئله به حدی جدی و حائز اهمیت است که نگرانی بسیاری از پزشکان و کارشناسان تغذیه و سلامتی را برانگیخته است. اما در کنار این غذاهای غیر مغذی و غیر بومی، هنوز هم می‌توان خوراک‌های محلی و اصیل ایرانی را مشاهده کرد که با وجود گذشت زمانی طولانی از پیشنه‌ی اولیه‌ی آن، همچنان به عنوان غذایی ثابت و دوست‌داشتنی توسط خانواده‌های ایرانی تهیه و میل می‌شود. کوفته تبریزی یکی از غذاهای بومی و سنتی استان آذربایجان شرقی، شهرستان تبریز است که به دلیل طعم، عطر و خواص غذایی آن، نه تنها در این خطه از ایران، بلکه در سراسر کشور از طرفداران بسیاری برخوردار بوده و در سطح وسیعی تهیه و طبخ می‌شود. آشپزها و بانوان کدبانوی استان آذربایجان شرقی، با استفاده از موادی همچون گوشت چرخ‌کرده، برنج، لپه، تخم‌مرغ، پیاز، سبزی معطر (گشنیز، ترخون، جعفری، نعناع، شوید)، رب گوجه‌فرنگی، روغن، نمک، فلفل، زردچوبه و گردو این غذای لذیذ و فوق‌العاده را تهیه و طبخ می‌کنند. سرو کوفته‌ تبریزی همراه نان تازه‌ی سنگک، سبزی‌خوردن، ماست و برخی از چاشنی‌های بومی طعمی ماندگار را به ارمغان خواهد آورد.

کوفته

کوفته تبریزی


خورشت هویج

در رژیم غذایی مردم ایران، مصرف انواع میوه و سبزی، یکی از نکات مهم و مثبتی است که برای حفظ سلامتی بدن بسیار تاثیرگذار خواهد بود. هویج یکی از موادی است که در تهیه‌ی بسیاری از خوراکی‌ها از جمله انواع سالاد، دسر، حلوا، سوپ، آش، پلو و خورشت مورد استفاده قرار می‌گیرد. این ماده‌ی ارزشمند منبع بی‌نظیری از ویتامین A محسوب می‌شود که مصرف آن برای محافظت از شبکیه‌ی چشم و جلوگیری از بیماری پیری چشم، بسیار مفید خواهد بود. از دیگر ویژگی‌های هویج می‌توان به تاثیر در شادابی پوست بدن، جلوگیری از آفتاب سوختگی، بسیار مفید برای جلوگیری یا درمان کم‌خونی‌های جزئی، تقویت دید در شب، تاثیر گذار در درمان دل‌درد، بهبود حالت تهوع و برطرف کننده‌ی اسهال، اشاره کرد. در رژیم غذایی سنتی استان آذربایجان، می‌توان غذایی لذیذ، مفید و کاملا مغذی را مشاهده کرد که به خورشت هویج تبریزی شهرت دارد. این غذا از پرطرفدارترین خورشت‌های طبخ شده در برنامه‌ی غذایی مردم این استان به شمار می‌آید که همراه برنج، ترشی، ماست، سبزی‌خوردن و چاشنی‌های مورد علاقه‌ی خانواده‌های تبریزی سرو می‌شود. آشپزها و خانم‌های باسلیقه‌ی این سرزمین زیبا و دوست‌داشتنی با استفاده از موادی همچون آلوی خورشتی، هویج، زعفران، آب لیموترش، پیاز، نمک، فلفل، زردچوبه، رب گوجه‌فرنگی، گوشت ماهیچه‌ی گوسفند (در صورت تمایل می‌توان ران مرغ را جایگزین کرد) و گوجه‌فرنگی این غذای لذیذ و پرطرفدار را تهیه و طبخ می‌کنند. پیشنهاد می‌کنیم این خورشت اشتهاآور را حتما تهیه و میل کنید. نوش جان...

خورشت هویج


دلمه‌ی کلم پیچ

در بسیاری از ضیافت‌ها و میهمانی‌های خانوادگی و دوستانه، تهیه‌ی پیش‌غذایی لذیذ و دوست‌داشتنی یکی از دغدغه‌های فکری بسیاری از بانوان ایرانی است. متاسفانه امروزه برخی از این خوراکی‌های پرطرفدار را با کمک مواد اولیه‌ی نه چندان مرغوب و مغذی تهیه کرده و مصرف می‌کنند. انواع پیش‌غذاهای آماده که می‌توان با استفاده از فرآورده‌های گوشتی آن‌ها را تهیه کرد. موادی که بسیاری از پزشکان و کارشناسان تغذیه و سلامتی، مصرف آن را برای سلامت بدن، مضر و خطرآفرین می‌پندارند. اما با نگاهی دقیق به غذاهای سنتی و بومی مناطق مختلف کشور، خوراکی‌هایی سالم، مغذی و بسیار لذیذ را می‌توان یافت که علاوه بر برخورداری از ارزش غذایی مناسب و مطلوب، با روشی کاملا ساده و سریع تهیه و آماده می‌شوند. دلمه‌ی کلم‌پیچ (کلم‌برگ) استان آذربایجان شرقی، یکی از غذاهای سنتی و پرطرفدار ایرانی است که می‌تواند به عنوان پیش‌غذایی سالم، لذیذ و مغذی مورد استفاده قرار گیرد. آشپزها و بانوان کدبانوی این خطه از کشور، آن را با ترکیب موادی همچون کلم‌پیچ، گوشت چرخ‌کرده، برنج، لپه، سرکه‌ی سفید، رب گوجه‌فرنگی، شکر، پیاز، سبزی خشک (نعناع و شوید)، آلوی خورشتی، نمک و فلفل تهیه و طبخ می‌کنند. خانواده‌های این استان زیبا، آن را با نان تازه‌ی محلی، ماست و برخی از چاشنی‌های لذیذ بومی سرو می‌کنند.

کلم


سوزی شورباسی (شوربای تره)

در گذشته، برخی از غذاهای سنتی و محلی به دلیل استفاده از مواد اولیه‌ای کم‌هزینه و ارزان، بیشتر توسط خانواده‌های کم‌درآمد مورد استفاده قرار می‌گرفت. غذاهایی که علی‌رغم هزینه‌ی کم، از ارزش غذایی مطلوبی برخوردار است. شاید همین امر (تلقی شدن غذا، به عنوان خوراک خانواده‌های کم‌درآمد)، سبب شده است که امروزه بسیاری از این خوراک‌های لذیذ و مقوی، اصلا طبخ نشده یا در سطح بسیار کمی، توسط خانواده‌های ایرانی تهیه و میل شود. باوری که قطعا غلط بوده و متاسفانه در ذهن بسیاری از مردم کشور، بسیار پررنگ و قوی رشد کرده است. شوربای تره که در گویش زیبای مردم آذربایجان به سوزی شورباسی شهرت دارد، یکی از این غذاهای سنتی و بومی استان آذربایجان است که متاسفانه از گزند این اعتقادات در امان نمانده و تقریبا طبخ آن رو به فراموشی است. غذایی کاملا مغذی، سالم و بسیار لذیذ که به دلیل حضور سبزی تره و تخم‌مرغ، منبع ارزشمندی از کلسیم و پروتئین مورد نیاز بدن انسان به شمار می‌آید. بانوان کدبانوی این استان پهناور و زیبای کشور، با ترکیب موادی مانند تخم‌مرغ، زیره، سبزی تره، سیب‌زمینی، برنج مرغوب ایرانی، گوجه‌فرنگی، رب گوجه‌فرنگی، نمک، فلفل و زردچوبه، سوزی شورباسی را تهیه و طبخ می‌کنند.

شوربا

آشپزخانه


قورماشورباسی

می‌توان عادات و فرهنگ غذایی هر جامعه را مهم‌ترین عنصر اصلی شکل‌گیری برنامه‌ی غذایی مردم آن جامعه معرفی کرد. در واقع در کنار فرهنگ اجتماعی، اقتصادی، دینی و مذهبی، ذائقه‌ی افراد و خواسته‌های غریزی و فیزیولوژیکی انسان‌ها، نقشی مستقیم و ماندگار در تعیین الگوی غذاها و مواد اولیه‌ی مصرفی ایفا می‌کنند. در گذشته که خبری از یخچال‌فریزر و امکانات و تسهیلات امروزی نبود، مردم برای نگهداری از مواد اولیه‌ی مورد نیاز خود، راهکارهای جالب و قابل توجهی را مورد استفاده قرار می‌دادند که اتفاقا یکی از عوامل طعم فوق‌العاده‌ی غذاهای قدیمی، به شمار می‌آید. قورما شورباسی (نوعی آبگوشت)، یکی از این غذاهای بومی و سنتی استان آذربایجان شرقی است که به دلیل قورمه شدن گوشت مصرفی آن، به این نام شهرت یافته است. جالب است بدانید که امروزه بسیاری از پزشکان و متخصصان تغذیه و سلامتی، برای درمان برخی از بیماری‌ها، پیروی از رژیم غذایی گذشتگان را که با همین روش‌های مبتکرانه و هوشمندانه به نگهداری مواد غذایی خود می‌پرداختند، توصیه و پیشنهاد می‌کنند. بانوان کدبانوی استان آذربایجان شرقی با ترکیب موادی همچون گوشت قورمه شده‌ی گوسفند، پیاز، دنبه و چربی گوسفند، تخم‌مرغ، سیب‌زمینی، فلفل قرمز، لپه، زعفران، نمک، رب گوجه‌فرنگی و ادویه‌ی بومی، به تهیه‌ی قورما شورباسی معروف دیار خود می‌پردازند. در بعضی موارد، آشپزهای این استان از نوعی سبزی محلی به نام کالش نیز در تهیه‌ی این غذای اصیل ایرانی استفاده می‌کنند.

آشپز


کوکوی لوبیا سبز

تنوع جالب و دوست‌داشتنی از انواع کوکو در رژیم غذایی مناطق مختلف کشور، وجود دارد که هر کدام با توجه به مواد اولیه‌ی در دسترس و ذائقه‌ی غذایی مردم آن ناحیه، تهیه و مورد مصرف قرار می‌گیرند. کوکوی لوبیا سبز، یکی دیگر از غذاهای اصیل استان آذربایجان شرقی است که به دلیل طعم، عطر و خاصیت غذایی ارزشمند آن، در سطح وسیعی تهیه و میل می‌شود. آشپزها و بانوان هنرمند این سرزمین، با استفاده از موادی مانند لوبیا سبز، هویج، سیب‌زمینی، تخم‌مرغ، مغز گردو، زعفران، پیاز، شیر، زردچوبه، نمک و فلفل به طبخ و تدارک آن می‌پردازند. این غذای بومی معمولا در سراسر شهرهای دیگر کشور نیز با کمی تغییر در سبک تهیه و مواد اولیه، تهیه و مورد استفاده قرار می‌گیرد. در استان آذربایجان شرقی آن را به عنوان نوعی پیش‌غذا در کنار سوپ و سایر خوراکی‌های خوش‌‌طعم و وسوسه‌انگیز میل می‌کنند.

کوکو


دویماج

دویماج غذایی است که تبریزی‌ها در وعده‌ی صبحانه یا عصرانه میل می‌کنند. البته شهرها و استان‌های دیگر هم از این غذا درست می‌کنند اما کمی با دویماج تبریزی متفاوت است. تبریزی‌ها این غذا را با نان خشک تبریزی، پنیر محلی، کره، سبزی خوردن یعنی تره، جعفری، ترخون و پونه (توصیه می‌کنم پونه‌ی آن را بیشتر بریزید) و گردو درست می‌کنند. به عنوان یک نویسنده‌ی خوش‌خوراک به شما توصیه می‌کنم حتما و حتما طعم ناب این غذای خوشمزه و راحت را بچشید.

دویماج


آبگوشت دیزی سنگی

آبگوشت‌های تبریز از خوشمزه‌ترین آبگوشت‌های ایرانی است. اگر به تبریز آمدید، حتما در رستوران‌های سنتی این غذا را امتحان کنید. برای تهیه‌ی آن از گوشت گوسفندی، دنبه، پیاز، لپه (اما امروزه اکثرا از نخود استفاده می‌کنند)، سیب‌زمینی، گوجه‌فرنگی و رب گوجه‌فرنگی استفاده می‌شود.

توصیه‌ی بسیاری از پزشکان و کارشناسان تغذیه به استفاده از غذاهایی مانند آبگوشت، سوپ و آش نیز توجه به این مسئله را بسیار ضروری و مهم جلوه می‌دهد که انسان‌ها برای حفظ سلامت جسمانی و داشتن عمری طولانی، بهتر است از برنامه‌ی غذایی که فاقد انواع روغن‌های مضر است، استفاده کنند. با مشاهده‌ی خوراک‌های سنتی سراسر کشور، به این نتیجه خواهیم رسید که بی شک، تمدن چندین هزارساله‌ی ایرانیان، مانوس با فرهنگ‌های اجتماعی، اقتصادی، مذهبی، و آمیخته با سلامت جسم و روح انسان‌ها است. آبگوشت دیزی سنگی تبریز، یکی از مشهورترین و لذیذ‌ترین غذاهایی است که نه تنها در این استان بلکه در سراسر ایران توسط خانواده‌ها تهیه و میل می‌شود. غذایی کاملا اصیل و ایرانی و بسیار مقوی و مغذی که مصرف آن برای تامین انرژی مورد نیاز بدن بسیار موثر خواهد بود. این غذای لذیذ و خوشمزه با استفاده از موادی همچون گوشت گوسفندی، دنبه‌ی گوسفندی، سیب‌زمینی، رب گوجه‌فرنگی، لپه، پیاز، لیمو عمانی، نمک، فلفل، زردچوبه و آب گوجه‌فرنگی تهیه می‌شود. هرچند برای طبخ این غذای لذیذ و فوق‌العاده مدت زمانی حدود ۴ ساعت نیاز خواهد بود، ولی قطعا طعم، رنگ و عطر بی‌نظیر آن به گونه‌‌ای دلچسب و اشتهاآور است که قطعا تجربه‌ی چشیدن آن را به دفعات تکرار خواهید کرد. آبگوشت دیزی سنگی تبریز با نان، پیاز، ماست، سبزی خوردن، سیرترشی و ترشی مخلوط سرو می‌شود.

آبگوشت دیزی سنگی


دلمه برگ مو (یپراخ دلماسی)

دلمه‌ی برگ مو یکی از پیش‌غذاهای مجلسی و اصیل تبریزی است. برای تهیه‌ی این دلمه از بلغور، برنج، لپه، روغن حیوانی (ساری یاغ)، پیاز سرخ‌کرده و سبزی دلمه (شوید ، مرزه، تره) استفاده می‌شود.

دلمه برگ مو

دلمه


آش میوه

اهالی تبریز آش‌های متنوعی درست می‌کنند و شاید در هر محله‌ای، تعبیر آن‌ها از آش میوه کمی متفاوت باشد. اما اغلب مردم برای تهیه این غذا از نخود، لوبیا، آلو، آلوچه، زردآلو، آلبالو، زغال اخته، هویج، کلم‌برگ، پیاز، رشته‌ی آشی، رب، گوجه‌فرنگی و تره و جعفری استفاده می‌کنند. سرکه را هم به عنوان چاشنی در آخر به آش اضافه می‌کنند. کسانی که مثل من عاشق طعم ترش و ملس هستند، اگر یک بار این آش را میل کنند، عاشق آن می‌شوند. 

آش


آش گوجه‌فرنگی (آش آبغوره)

از دیگر آش‌های بسیار خوشمزه و خوش‌رنگ تبریزی آش گوجه‌فرنگی است. تنها فرق آش گوجه‌فرنگی و آش آبغوره در میزان گوجه‌فرنگی به کار رفته در پخت آن است. برای تهیه‌ی این آش از لوبیا چیتی یا لوبیا چشم‌بلبلی، بلغور، برنج، پیاز داغ، گوجه‌فرنگی به مقدار زیاد، تره و جعفری استفاده می‌کنند. برای طعم‌دار کردن آن از غوره یا آبغوره استفاده می‌کنند.

آش گوجه فرنگی


آش اوماج

تبریزی‌ها معمولا آش اوماج را زمستان‌ها می‌پزند که برای سرما‌خوردگی بسیار مفید است. برای تهیه‌ی آش اوماج از پیاز فراوان، عدس، رشته یا اوماج (برای تهیه اوماج آرد را خمیر کرده و سپس آن را رنده می‌کنند)، ریحان، مرزه، تره، فلفل و زردچوبه استفاده می‌کنند.

آش اوماج


آش شیله عدس

شیله هم مثل شوربا از غذاهای قدیمی تبریز است که امروزه کمتر کسی می‌پزد. بلغور، برنج، پیاز، عدس، رب گوجه‌فرنگی و نوعی سبزی محلی به نام «کالش» مواد تشکیل‌دهنده‌ی این غذای خوشمزه است.

آش شیله عدس


آش کلم قمری (داش‌کلم آشی)

آش کلم قمری هم جزو آن دسته آش‌هایی است که مخصوص خود تبریز است و در هیچ شهر دیگری نمی‌توانید پیدا کنید. این آش از کلم قمری، پیاز، لپه، بلغور، برنج، تره، جعفری، سبزی دیگری به نام کروز، گوجه‌فرنگی، رب گوجه‌فرنگی و فلفل تهیه می‌شود و برای تزئین نعناع خشک به آن اضافه می‌کنند. اما بعضی از قدیمی‌های تبریز به آش کلم قمری کشک هم می‌ریزند.

داش کلم


آش دندونی تبریز (دیشلیق)

نعمت فرزندار شدن، یکی از زیباترین و شگفت‌انگیزترین هدیه‌ای است که خداوند مهربان به انسان‌ها ارزانی داشته است. موجوداتی شیرین که لبخندهای شیرین، گریه‌های پر سر و صدا، لحظه لحظه‌ی زندگی هر پدر و مادری را پر خواهد کرد. دورانی شیرین و دوست‌داشتنی که همچون فیلمی بلند، مراحل رشد و نمو طفلی معصوم و بی‌دفاع را در بر گرفته و به نمایش می‌گذارد. یکی از بهترین لحظات و در عین حال سخت‌ترین زمان این رخداد، بیرون آمد اولین دندان نوزاد است. مردم تبریز، با استمداد از پیشینیان خود، غذایی سنتی و بومی را به نام آش دندونی که به دیشلیق نیز شهرت دارد، برای این روزهای زندگی فرزندانشان، تهیه کرده و با برگزاری جشنی کوچک و خانوادگی، به پیشواز جدیدترین مرحله‌ی زندگی نوزاد نوپای خود می‌روند. بانوان خوش‌سلیقه‌ی استان آذربایجان، با ترکیب موادی همچون گندم، نخود، مغز گردو، شیر، خلال پسته، خلال بادام، کشمش پلوئی، پیاز و کره (در صورت تمایل می‌توان از روغن حیوانی به جای کره استفاده کرد)، به طبخ و تهیه‌ی این غذای بومی و سنتی می‌پردازند. البته ممکن است در بسیاری از شهرها و مناطق مختلف کشور، این غذا به عنوان خوراکی بومی مورد استفاده قرار گیرد.

دیشلیق


قئیقاناق یا خاگینه

غذای دسری گرم آذربایجان، بعد از سرخ شدن با دو کف گیر همزمان کرپ را بر گردانده تا نیمه دیگر آنهم سرخ شود. بعد از اینکه هر دو طرف آن سرخ شد ظرف را از روی شعله بر داشته و 5 دقیقه آنرا در محیط دیگری بدون حرارت قرار می‌دهیم تا خوب نرم و از حالت شکنندگی خارج گردد.
در این مدت باید مواد داخل آنرا آماده نموده و مواد داخل گیگاناخ را خوب با هم مخلوط نمائیم . مواد را در وسط خمیر سرخ شده ریخته و بعد یک طرف کرپ رو روی مواد میانی بر میگردانیم.
در انتها شربت گیگاناخ را با هم مخلوط نموده تا شکر کاملاً در آن حل شود، سپس شربت را بر روی رولت می‌ریزیم و آنرا بر روی شعله ملایم اجاق قرار می‌دهیم. حتماً باید شربت را مدام با قاشق به اطراف و روی رولت بریزیم تا زمانی که کمی غلیظ شود. بعد از اینکه کمی سرد شد میتوانید برش داده با پودر پسته تزئین و سرو نمائید .

خاگینه


حال به دو گؤی خوروشی یا قورما سبزی یکی از غذاهای اصلی آذربایجان که در همه ایران فراگیر و محبوب شد میپردازیم

طرز تهیه خورش قورمه سبزیِ تبریزی

وب سایت نازخاتون: قورمه سبزی غذای خوشمزه و پر طرفدار ما ایرانیهاست، اصل این غذا آذری است، ” قورماق” (ghormagh) نوعی سرخ کردن است که در آن از روغن استفاده نمی شود، ” قورمه” به گوشتی گفته می شود که بدون روغن و با چربی خود گوشت سرخ می شود، قدیم از این نوع گوشت خیلی در منطقه آذربایجان استفاده می شد که معروفترین آن ها شوربای قورمه و قورمه سبزی است.
چون این روش سرخ کردن گوشت کمی وقت گیر و مشکل است به مرور روش طبخ گوشت قورمه سبزی فرق کرده و شده آن چیزی که امروزه باهاش قورمه سبزی پخته می شود، قورمه سبزی در مناطق مختلف ایران با تغییراتی پخته می شود و روش های طبخ آن هم متفاوت است سبزیجات و چاشنی هایی که استفاده می شود و حتی نوع گوشت آن هم فرق می کند.

مواد لازم :
    لوبیا چیتی یا لوبیا قرمز (ترجیحا لوبیا چیتی)     یک پیمانه
     سبزی خرد شده     شامل دو سهم تره و یک سهم جعفری: تقریبا ۵۰۰ گرم
    پودر شنبلیله      دو قاشق غذاخوری
     گوشت ران گوسفند یا راسته گوساله      ۵۰۰ گرم
    پیاز     ۲ عدد
    لیمو عمانی     ۴ عدد
    روغن ، نمک و زعفران     مقداری

قورمه سبزی


قورمه سبزی تبریزی
طرز تهیه:
1-لوبیا را از یک ساعت قبل خیس کنید.

2-سبزی را شسته و خشک کنید بعد بدون روغن آن را تفت بدهید و آن را مداوم هم بزنید، هرچقدر بیشتر سبزی را تفت بدهید رنگ خورش شما تیره تر می شود و به همان اندازه هم ویتامین های آن کمتر می شود!

3-پیاز را ریز خرد کنید و تفت بدهید تا طلائی شود بعد گوشت را اضافه کنید و تفت بدهید تا جائی که رنگ گوشت تغییرکند ( بستگی به سلیقه خودتان دارد که گوشت را چقدر تفت بدهید من معمولا زیاد تفت می دهم تا کمی سرخ شود ) آب لوبیا را خالی کنید و به همراه سبزی سرخ شده به گوشت اضافه کنید، لیمو عمانی ها را هم بشوئید و روی آن ها چند تا سوراخ ایجاد کنید و بیندازید در قابلمه خورش، حدود ۴ لیوان آب اضافه کنید، حرارت را زیاد کنید تا بجوشد، وقتی جوشید حرارت را کم کنید و اجازه بدهید غذا بپزد، در حین پخت اگر آب آن کم بود آب جوش اضافه کنید، وقتی لوبیا و گوشت هر دو پخته شدند، سپس شنبلیه، نمک و زعفران را اضافه کنید و اجازه بدهید جابیفتد.

4-هرچقدر خورش بیشتر جابیفتد به همان میزان بیشتر روغن پس می دهد و در عین حال خواص تغذیه ای آن کمتر می شود!
 
نکات:

1-در پخت خورش قورمه سبزی انتخاب با شماست که غذای سالمی بپزید یا سلامت غذا را فدای زیبائی ظاهری خورش بکنید!
 
2- نگران زمان پخت همزمان گوشت و لوبیا نباشید، هرکدام که زودتر پخت وا نمی رود این مساله به خاطر وجود لیمو عمانی است بعلاوه اگر گوشت گوساله استفاده کنید زمان پخت آن ها تقریبا” برابر است.

3-زعفران قابل حذف است ولی توصیه می کنم آن را حذف نکنید چون خورش را خوشمزه می کند.

4- شما می توانید به جای پودر شنبلیله از خود شنبلیله استفاده کنید به این صورت که داخل ۵۰۰ گرم سبزی این خورش حدود ۱۰۰ گرم شنبلیله استفاده کرده و به همراه سایر سبزیجات سرخ کنید اما به نظر من استفاده از پودر شنبلیه عطر خورش را بهتر می کند، بعضی ها مخصوصا” آذری ها عطر شنبلیه را دوست ندارند در این صورت می شود این سبزی را حذف کرد.

5- نمک را به هیچ وجه اول به خورش اضافه نکنید چون گوشت را دیر پز می کند.

6-در تبریز سبزی این خورش فقط جعفری و تره هست اما در سایر مناطق گشنیز و اسفناج هم اضافه می کنند.

7-تبریزی ها سبزی را ساطوری نمی کنند بلکه ریز خرد می کنیم.

8- می توانید از لوبیا چشم بلبلی یا لوبیا سفید هم استفاده کنید.



حسین واحدی – کارشناس مدیریت تبلیغات تجاری : یئرالما کبابی، برند غذایی اورمیه
چرا یئرالما کبابی آذربایجان را نمی‌توانیم همچون فلافل به سایر شهرها بفرستیم؟

 

اغذیه فروشی‌های "یئرآلما کبابی"، بعنوان مهمترین برند غذایی شهر ارومیه، بایستی بر این باور برسند که رقابت بسیار تنگاتنگ شده است و با رعایت عوامل دخیل در جذب مشتری به خواسته‌های آنها اهمیت لازم داده شود.

امروزه بسیاری از شهرها و کشورها در حال رقابت برای برندسازی محصولات غذایی خود هستند. حتی برخی از آنها درصدد هستند تا فلان محصول را بنام شهر و یا کشور خود ثبت کنند. به طوری که هر روز نام‌های مختلفی از مواد غذایی سنتی و فست‌فودهای مختلف را می‌شنویم. بسیاری از آنها تا دیروز برایمان غریبه بودند ولی در حال حاضر یکی از انتخاب‌های وعده‌ی غذایی ما هستند.

اگر به غذاهای سنتی و محلی خود نگاهی بیاندازیم، خواهیم دید که اکثر آنها بسیار سالم‌تر و مقوی‌تر از غذاهای تبلیغی و فست‌فودی بیگانه‌ی امروزی هستند، ولی تبلیغات چه‌ها‌ که نمی‌کند. غذاهایی که اگر در زمان لازم به آنها بها داده شده بود می‌توانستیم علاوه بر ایجاد اشتغال با کمترین امکانات باعث سودآوری بسیار از طریق صادرات و فروش آنها در دیگر شهرها و کشورها شویم، و این یعنی لازم است تا به برندسازی بهای بیشتری داده شود تا مواد غذایی کم‌نظیر و سالم ما هم در سطح منطقه‌ای و جهانی مطرح شود.

سیب زمینی

یکی از غذاهای مفیدی که اکثراً طعم آن را چشیده‌ایم، غذای سنتی و معروف "یئرالما کبابی"ی ارومیه یا همان سیب زمینی تنوری می‌باشد که نام و آوازه‌ی آن حتی به کشورهای همسایه هم رسیده است، اما افسوس که به مرور زمان جایش را به غذاهای غیربومی می‌دهد و شاید تا چند سال دیگر به شکل امروزی تهیه نشده و کیفیت‌اش از این هم پایینتر بیاید شاید هم مانند اکثر غذاهایمان نامش هم برای کودکانمان ناآشنا باشد.

نکته‌ی قابل توجه اینجاست که، با دقت در رقیب تازه‌ای که برای یئرالما کبابی حتی در شهر ارومیه پیدا شده است، شاهد آن هستیم، مغازه‌های عرضه‌ی این رقیب (فلافل) خیلی سریع در سطح شهر گسترش پیدا کردند و به فروش فوق‌العاده‌ای نیز رسیده‌‌اند. این اغذیه‌ فروشی‌ها با استفاده از کلمات و جمله‌های تبلیغاتی و جذاب، مشتری را بسوی خود فرا می‌خوانند و گویی بهترین غذای دنیا را برای مشتری آماده کرده‌‌اند، اما کاری نمی‌شود کرد، بازار، محل رقابت است و جذب مشتری با ترفندهای گوناگون. جملاتی مانند؛ "پرکن بخور"، "فقط 2000 تومان"، "سلف سرویس"، "با نخود مرغوب فلان کشور" و...!

اما چرا سیب زمینی تنوری از این غافله‌ی رقابت مواد غذایی جا مانده است؟

اولین جواب این می‌تواند باشد که، اول از همه خود ما مقصر هستیم و به این امر مهم بها نداده و برنامه‌ریزی نکرده‌ایم. یعنی در سال‌های گذاشته با وجود اینکه می‌دانستیم "یئرالما کبابی" آذربایجانی طرفداران بیشماری دارد، با برنامه‌ریزی مناسب و ارزش‌گذاری صحیح، آنرا به جایگاه برندهای معروف مواد غذایی منطقه‌ و جهانی برسانیم. حتی کار به‌جایی رسیده است، مردم سایر شهرها هم با پخت سیب‌زمینی در آب و برخلاف پخت آن در ارومیه که در تنور آماده می‌شود با نام "یئرالما کبابی ارومیه" بفروش می‌رسانند.

مهمترین عواملی که می‌تواند در جا ماندن این غذای سالم و لذیذ در بازار رقابت مواد غذایی برشمرد:

-‌ بها ندادن به کیفیت سیب‌زمینی‌ها و مخلفاتی که استفاده می‌شود
-‌ بها ندادن به بهداشت مغازه و لباس فروشندگان
- اکثراً ارائه‌ی آن در مکان‌های نامناسب و غیر بهداشتی (همچون وانت‌ها، ارابه‌ها و ...)
- نبود مغازه‌های شیک و لوکس
-‌ نبود تبلیغات مناسب مبنی بر سالم بودن این غذا و مضر بودن رقیب‌های ناسالم آن
- اکثراً نداشتن مکان مناسب برای ارائه‌ی خدمات به خانوداه‌ها
- بسته‌بندی نامناسب
- نداشتن حس مسئولیت شهروندی در قبال اینکه، این غذا یک برند اصیل ارومیه‌ می‌باشد و هر یک از فروشندگان آن بایستی به رضایت مشتری اهمیت دهند
- افزایش بی‌حساب و کتاب فروشندگان این مواد غذایی در مکانها‌ی دلخواه با ظروف غیر بهداشتی
- پیگیری و نظارت ضعیف بر فروشنگدان این اغذیه
- نبود جایگاه مشخص برند
و...

غذای ارومیه

چه باید کرد؟

اغذیه فروشی‌های "یئرالما کبابی"، بعنوان مهمترین برند غذایی شهر ارومیه، بایستی بر این باور برسند که رقابت بسیار تنگاتنگ شده است و با رعایت عوامل دخیل در جذب مشتری به خواسته‌های آنها اهمیت لازم داده شود. عواملی همچون، بهداشت، اطمینان دادن به سالم و با کیفیت بودن مواد استفاده شده و فراهم نمودن محیطی آرام و دلنشین برای مشتری نقش تعیین‌کننده‌ای در جذب مشتری و فروش خواهد داشت. علاوه بر فروشندگان، مسئولین مربوطه در این صنف نیز با برنامه‌ریزی و اقدامات لازم یئرالما کبابی را بعنوان یک برند غذایی همیشگی ارومیه معرفی کنند و زمینه‌های لازم را برای برندسازی محیا کنند و در کنار آن با نظارت بیشتر و دقیقتر به کیفیت و بهداشت، بهای بیشتری داده شود.


لینک پست تبریز جزو 10 شهر گردشگری حلال

لینک پست شیرینی سنتی و سوغات تبریز

لینک پست نوستالژی غذای آذربایجانی

لینک پست غذا و آشپزی با طعم آذربایجانی

لینک پست آشپزی از نوع تبریزی

لینک پست راهنمای رستوران ها و غذاخوری های تبریز

لینک پست چند غذای سنتی آذربایجان شرقی

لینک پست ثبت ملی کباب بناب

لینک پست جشنواره شانادر انگور ارومیه

لینک جشنواره سفره ایرانی منطقه آذربایجان

لینک غذاهای آذربایجانی ، محلی استان اردبیل

لینک غذاهای آذربایجانی ، محلی استان زنجان

لینک پست چلوکباب هدیه آذربایجان به جهان



مرتبط با : تبریز آذربایجان * میراث،تاریخ،صنایع دستی آذربایجان
برچسب ها : آشپزی آذربایجان-تهیه غذا-tabriz-azerbaijan-خوراک آذری-آذربایجان-غذاهای تبریز-
نویسنده : تبریز قارتال
تاریخ : پنجشنبه 7 بهمن 1395
زمان : 11:59 ب.ظ
:: روز جهانی زبان مادری و غربت زبان ترکی در ایران
:: سالار ملی ، مجاهدت های باقرخان
:: غرفه تبریز در دهمین نمایشگاه بین المللی گردشگری تهران
:: کفش تبریز و کمپین حمایت از کفشهای بومی
:: ثبت اصالت سفال آذربایجان در لیست اصالت یونسکو
:: دوربین تبریز لینک 67 (برف بهمن ماه 1395 در تبریز)
:: مدارس قدیمی در تبریز قطب علم پرور ایران
:: آشپزی و غذای خوشمزه آذربایجان
:: ثبت جهانی تابلو فرش سردرود تبریز
:: برج تاریخی آتش نشانی تبریز
:: طبیعت زیبای هوراند آذربایجان شرقی
:: گردش در دروازه آذربایجان شرقی ، شهرستان میانه
:: بیشترین مالیات کشور اذعان آذربایجانی ها
:: فرزندآوری و کودکان آذربایجان شرقی
:: روستای چراغیل و فرهنگ روستای قاضی جهان در آذرشهر
:: پروفسور محسن هشترودی و پروفسور لطفی زاده و پرفسور علی جوان
:: در آستانه سال نو میلادی و ارامنه تبریز
:: دوربین تبریز لینک 66 ( برف و زمستان در کندوان )
:: درباره تبریز و آذربایجان - پست ثابت About
:: چله گئجسی در آذربایجان
:: خیابان سنگفرش تربیت در تبریز
:: منطقه کیامکی و کمتال آذربایجان شرقی
:: باغ تاریخی فتح آباد تبریز
:: سه قهرمان تبریز عظیم قیچی ساز ، یونس موحد ، اکرم امانی
:: دیدنیهای اطراف مرند
:: بیماری ایدز را بیشتر بشناسیم
:: وداع باشکوه تبریز با مسافران بهشت
:: قطار و دهقان فداکار
:: موزه آذربایجان در تبریز
:: نگاهی به طرح توسعه میدان ساعت تبریز




( تعداد کل صفحات: 113 )

[ 1 ] [ 2 ] [ 3 ] [ 4 ] [ 5 ] [ 6 ] [ 7 ] [ ... ]




 

شارژ ایرانسل

فال حافظ